EKSMISJA jądrowa na PODBRZUSZU strategicznym ROSJI - 12.02

USA i Armenia podpisały umowę o cywilnej współpracy jądrowej. Układ zakłada transfer technologii, reaktorów oraz wymianę paliwa jądrowego z rosyjskiego na amerykańskie. To uderzenie we wpływy rosyjskiego Rosatomu, które może mieć także przełożenie polityczne w postaci słabnięcia wpływów Rosji. Armenia to była republika sowiecka pozostająca historycznie w obszarze wpływów Federacji Rosyjskiej. Jednakże w ostatnich latach dystansuje się wobec Rosji. Ormianie zawiesili w lutym 2024 roku członkostwo w Organizacji Układu o Bezpieczeństwie Zbiorowym pod patronatem Rosji po tym jak nie zareagowała ona na agresję Azerbejdżanu. Luka została wykorzystana przez Amerykanów, którzy doprowadzili do rozmów o traktacie pokojowym między Azerami i Ormianami. Elementem rozmów jest rozwój współpracy gospodarczej TRIP, czyli Trump Route for International Peace and Prosperity.

PODBRZUSZU na PODBRZUSZU Armenia posiada obecnie jeden reaktor jądrowy w technologii rosyjskiej WWER o mocy 376 MW. Rosatom pracuje nad przedłużeniem jego pracy do 2036 roku. Memorandum w tej sprawie i w sprawie budowy nowych reaktorów rosyjskich zostało podpisane w 2022 roku, ale nie ma rozstrzygnięcia w tej sprawie.

Pilotażowe projekty wymiany paliwa na amerykańskie pojawiły się na Ukrainie jeszcze w 2005 roku, ale proces przyspieszył po inwazji z 2022 roku. Zakłada m.in. wspólną produkcję prętów paliwowych oraz memorandum w sprawie budowy do 9 reaktorów technologii amerykańskiej AP-1000. Wiceprezydent USA Jay DeVance zapowiedział w Armenii, że układ przewiduje 5 miliardów dolarów zaangażowania w armeński sektor jądrowy na początek, a długofalowo kolejne 4 miliardy dolarów w kontraktach w łańcuchu dostaw paliwa jądrowego. Kładł nacisk na promocję małych reaktorów jądrowych SMR. World Nuclear News wskazuje, że ogłoszenie układu z Armenią nastąpiło niedługo po spotkaniu prezesa rosyjskiego przedsiębiorstwa jądrowego Rosatom z przewodniczącym Zgromadzenia Narodowego Armenii Alenem Simojanem.