Jeżeli im się to spodoba, to jest to dla mnie ogromna radość. Ale mam też świadomość, że wrażliwości czytelnicze są bardzo różne i mogą się niektóre rzeczy rozmylić, czy z oczekiwaniami, czy z czymkolwiek. To złapię cię teraz za to, co powiedziałeś odnośnie wypluwania książki jednej na przykład raz na rok. To brzydkie słowo, przepraszam, jeżeli tak powiedziałeś. Nie, zupełnie o wypluwanie chciałam cię zapytać. Chciałam zapytać, czy długo w takim razie będziemy czekać na kontynuację Agli? Agla to jest książka, która się dzieli na trzy książki z racji swojej objętości. Drugi tom jest rozpisany bardzo mocno, właściwie mający się już ku ukończeniu. Na pewno bliżej końca niż początku.
I podejrzewam, że w ciągu najbliższych miesięcy uda mi się ten drugi tom skończyć. Na trzeci tom napisze się wtedy, kiedy się napisze, ale to jest jedna ciągłość fabularna, więc tak naprawdę do Agli podchodzę jak do jednej książki. I te odstępy pomiędzy tomami będą z pewnością krótsze niż wcześniej były odstępy, przeważnie trzyletnie pomiędzy każdą moją książką. Podejrzewam, że w przyszłym roku, to znaczy jestem pewien, że w przyszłym roku państwo będą mieli drugi tom i mam nadzieję, że w kolejnym roku będzie cała ta książka zakończona. Pewnie do tego czasu będę już miał tej Agli dosyć, bo to jest troszkę tak, jak Wietrzostek pisał w pełni w czasie o tym, że pewne rzeczy są takie, że się z nich człowiek wypisuje. To znaczy trzeba napisać jakąś książkę, trzeba podjąć jakiś temat, ale potem nie za bardzo się ma już
Ten Kraków nie był tak bardzo istotnie wpleciony w jego książki. On stanowił raczej tło scenerii, no bo jakąś scenerię musimy mieć. Podobnie jak z tematów wiejskich muzykantów wypisał się z oberkami do końca świata. I już potem do tego tematu nie wracając, albo wracając gdzieś tam na marginesach, bo powiedział tą książką wszystko, co dla niego było istotne. I tak, ja bardzo wiele tematów, które były dla mnie istotne wypowiedziałem w baśni o wężowym sercu i nie mam już zamiaru do niektórych rzeczy wracać. I tak mam świadomość, że dużo rzeczy, które mnie nurtuje, przez które prowadzi mnie Agla, po skończeniu tej książki już będzie dla mnie znacznie mniej istotne. Ja sobie opowiem Aglą wszystko, co chciałem sobie opowiedzieć. Nie na temat świata przyrody, bo świat przyrody akurat to jest to, co jest obecne w każdej mojej książce, ale na inne tematy.
No to zatrzymajmy się przy tych tematach Agli. Wywołałeś trochę Vita Szostaka, robisz bardzo ładny ukłon w jego stronę w książce. W którymś momencie możemy przyjrzeć się... Chyba biją po głowie jego książki. Chyba gdzieś tam coś spada i pojawia się nazwisko Vita Szostaka i książka. Natomiast jeśli chodzi o tematykę, którą podejmujesz w Agli, to wydaje mi się, że zabrakłoby mi palców obu rąk, żeby wymienić w zasadzie wszystko, czego mogłabym się przyczepić, o czym moglibyśmy porozmawiać. Mamy dojrzewanie, mamy przygodę, mamy trochę horroru. Mamy gobliny i różne inne mroczne i niekoniecznie mroczne stworzenia. Mamy bardzo specyficzną charakterystykę Krakowa. Mamy trochę feminizmu w innym niż by nam się chciało wydawać, a przynajmniej kojarzyło na początku wydaniu.
Mamy piękny kobiecy wątek, nawet dwóch kobiet mogłabym powiedzieć. Mamy trochę niedojrzałą, ale piękną miłość. Mamy mnóstwo przyrody. Co jeszcze? To są takie rzeczy, które stanowią istotny motor fabularny, każda z tych rzeczy. Ale u podstaw Agli istniało zupełnie coś innego. Bo ja w swojej pracy, w pracy lekarza weterynarii, każdego dnia stykają się z cierpieniem. I już w baśni o wężowym sercu, w postaci złego człowieka, pewne rzeczy i pewne myśli były zasygnalizowane. Co różni cierpienie zwierząt od cierpienia ludzi? Nikt mi tego tak naprawdę nie powiedział w taki sposób, żebym ja uwierzył rzeczywiście, że jest to jakiś inny wymiar cierpienia.
Normalnie w naszym odczuciu. Po czym ci ludzie w tym basenie umierają? I potem przychodzi jedna osoba z tego pokolenia, która się nie rozmnażała, czyli ten Watran Aurajo tytułowy i wyławia dzieci i jest odpowiedzialny za ich wychowywanie. I to była strasznie właśnie taka owadzia perspektywa, Wydaje mi się, że ten Watran Aurajo również, ja sobie tego nie uświadamiałem chyba właściwie do tego momentu, ale na pewno w duży sposób wpłynął, że Agla powstała. No bo Agla kręci się, no bo właśnie, ja mówię i mówię i mówię i nie powiedziałem o czym jest Agla, przepraszam. Jak jest ten filar, no więc świat, który jest głęboko człowiekowi nieżyczliwy,
To jest zbieżne z gnostyckim myśleniem o świecie, a nie chrześcijańskim. Więc co by było, jakbyśmy mieli taki świat, w którym wśród ludzi wygrał ten gnostycki sposób myślenia o rzeczywistości? Jak ten świat by wyglądał? W jaki sposób rozwijałaby się nauka? Jakie dziedziny wiedzy byśmy mogły rozwinąć bardziej niż u nas? A jakie pozostałyby w powijakach, gdybyśmy przyjęli ten paradygmat złego świata? Bo akcja Agli, ona się dzieje w tym świecie na początku XXI wieku, mimo że to jest rzeczywistość bardzo odbiegająca od tej jaką my widzimy za oknem. A drugi taki filar, na którym jest ta powieść oparta, to jest właśnie przeobrażenie zupełnie owadów.
Czy ludzie przechodzą jakieś przeobrażenia i czy to są zupełne przeobrażenia, czy są niezupełne i w jaki sposób my je przechodzimy. No więc, kiedy sobie przyjąłem dwa takie założenia, to właściwie opowieść narodziła się sama. I to była jednocześnie dla mnie i zabawa i trochę wyzwanie, bo Agla jest książką inną od wszystkich, które napisałem do tej pory. To znaczy, to jest po prostu powieść przygodowa. Gdzie jest rzeczywiście pierwsze skrzypce gra fabuła i bohaterowie, którzy przebywają w świecie, który jest do naszego podobny, ale jednocześnie odmienny, który jest światem zupełnie fantastycznym. I przeżywają w tym świecie przygody. Ja nigdy takiej powieści typowo przygodowej wcześniej nie pisałem.
Zawsze to były jednak rzeczy gdzieś tam bardziej wokół mnie tu oscylujące, czy wokół historii, czy wokół ludowości i innych rzeczy, które mnie aktualnie w życiu interesowały. Teraz mnie zainteresowało akurat to. To też był trochę odpoczynek dla mnie po baśni o Wężowym Sercu, która mnie trochę, która mi dużo opowiedziała o świecie wokół mnie i o mnie samym, ale mnie jednocześnie to trochę sponiewierała. Agla też mnie sponiewierała już w tym momencie, ale w zupełnie inny sposób. A przy Agli, przy pisaniu Agli, przy tworzeniu bohaterów przypominałeś sobie, jak było, kiedy ty byłeś nastolatkiem, albo kiedy ty się przepoczwarzałeś, przynajmniej w takim konkretnym momencie swojego życia? Obawiam, że ja nie jestem szczególnie dojrzałym człowiekiem.
Nie myślałeś o tym, że to na przykład może zadziałać wyzwalająco dla nastolatki, która sięgnie po Aglę? Ojej, to tutaj jest to właśnie to trudne pytanie o odpowiedzialność autora, od której ja się bronię i odpędzam rękami i nogami. Nie możesz się ode mnie odepchnąć teraz. Do daleko, więc będę drążyć. To nie jest zupełnie kwestia odpowiedzialności, bo zupełnie nie chcę spowodować, żebyś na antenie Radia Kraków Kultura dokonywał jakichś wyznań i samodzielnego rozgrzeszenia swojego pisania. Raczej chodzi mi o samą koncepcję tworzenia i takie momenty, kiedy na przykład się przebudzasz, nawet jeśli opowieść cię poniosła i zaprowadziła w jakieś odmęty niezbadane, czy niewymyślone, czy nieanalizowane przez ciebie wcześniej.
To być może jednak są te momenty refleksji, kiedy myślisz sobie, to może być odebrane tak, albo tutaj chciałbym opowiedzieć, a zupełnie mi to nie wyszło. Być może muszę znaleźć dla danego tematu inną drogę. Chodzi mi o takie wybory, których autor musi dokonać, bądź nie, mogę się mylić w trakcie pisania. Ja potrzebuję chwili, żeby się nad tym zastanowić, bo nad tym nigdy się nie zastanawiałem. I to jest strasznie trudne pytanie. Główna bohaterka, Sofia, nie jest do mnie podobna. To znaczy, kiedy już trochę porozmawiałem na temat Agli, to doszedłem do wniosku, że jednak jakaś wspólnota doświadczeń jest pomiędzy Sofią a mną i od tego nie ma ucieczki.
Ale głównym moim założeniem było, że ja sobie stworzę, że główna bohaterka będzie kimś zupełnie odmiennym. Zresztą Sofię nie wymyślałem. Ona w pewnym momencie do mnie przyszła, bo kiedy zakończyłem pisanie baśni o wężowym sercu, to zabrałem się za zupełnie coś innego. Ale któregoś dnia Agla się narodziła z takiego rozbłysku. To znaczy przyszła Sofia i opowiedziała mi swoją historię. Zapukała do drzwi i powiedziała słuchaj Radek. Tak, że teraz piszesz o mnie, tam też wszystkie inne rzeczy, to zostaw. One gdzieś tam przeszły potem do Agli, na przykład wątek Dymitra Drakowa i Ubez i takiego fantastycznego systemu totalitarnego.
Radek, to nie dasz rady. Nie, to tak. To jest takie... Rzeczywiście, masz rację. To jest taka myśl, która się pod tym wszystkim może kryć. A myśl kryjąca się pod opowieścią o Sophie jest zupełnie odmienna. Ale powiedziałeś, że świat, który kreujesz, jest twoim domem. Dom kojarzy się z ogromnym bezpieczeństwem. Sofia też ma takie momenty, w których próbuje nazwać, co jest domem, bądź nie domem. Gdzie czuje się dobrze i dlaczego akurat w danym miejscu czuje się dobrze. Czyli dom kojarzy się z czymś bezpiecznym. Świat, który stworzyłeś w Agli, nie jest dla mnie bezpieczny. Jest okrutnym, okropnym światem. Tak, bo jest to logiczne następstwo tych założeń, które są przyjęte.
Nie ma w świecie, który uważamy za zły, założenia za świat immanentnie zły, jako świat rządzony przez złe moce, przez siły ciemności. Jedyny możliwy system społeczny to jest system terroru i to jest system totalitarny i to jest system, w którym również Sofia jakoś funkcjonuje i musi się odnaleźć. Ale ponieważ dom to jest rzecz, która w moim pisaniu wydaje mi się przynajmniej na etapie Agli jako coś centralnego, I Agla jest również opowieścią o rodzinie i o domu, mimo że być może tego państwo po pierwszym tomie nie widzą i nie dostrzegają. To jest przede wszystkim o tym historii, o rodzinie.
I to jest też jedna z takich scen, która jest chyba najważniejsza w książce. To jest ten moment wpuszczenia światła w odpowiednim miejscu. I pisząc Aglę, również starałem się to światło w odpowiednim miejscu wpuszczać. Na ile mi się udało, to moi czytelnicy mi powiedzą. Ale wydaje mi się, że takich miejsc bezpiecznych, takich domów jest w pierwszym tomie kilka i w każdej części te miejsca bezpieczne będą się znajdowały. Bo jest to szalenie istotne. Czasami w takiej literaturze popularnej, fantastycznej, mam wrażenie, że autor gna na złamanie karku, aby wpędzać bohaterów w coraz to nowe przygody, nie dając im momentu na oddech.
Mnie to męczy strasznie jako czytelnika. Ja wolę opowieści trochę innego typu jednak. A czy uważasz, że dzieje się dużo w Agli? Czy wyważyłeś, czy jest wręcz momentami spokojnie? Jak ty to oceniasz z tej drugiej strony? Mi się wydaje, że tam się mało dzieje. Napisałem książkę przygodową, że mało się strzelają, mało się ścigają, mało się biją i tak doszedłem do wniosku, że no... A znowu napisałem coś inaczej niż zazwyczaj chyba. Ja cały czas utrzymuję, że Agla jest powieścią przygodową, ale rzeczywiście bardzo dużo się dzieje w głównej bohaterce i bardzo dużo się dzieje
Próbuję powiedzieć tak grzecznie, żeby nie opowiedzieć tej historii całej, która mnie ogromnie kusi o tym, co się dzieje w podziemiu. To też jest duży problem z rozmawianiem o książkach fabularnych. Niestety. Że od pewnego momentu, cokolwiek nie powiemy, to będzie spoilerem, ale ta historia w podziemiu to też również była trochę moja własna, osobista historia, o czym już Ja to zauważyłem na etapie redakcji książki, kiedy razem z moją redaktorką Martą Kłaćkocos się wymienialiśmy plikiem kilka razy, nawet nie wiem czy nie kilkanaście. I potem pod sam koniec pierwszy tom Agli wyglądał w bardzo odmienny sposób niż to wyglądało na początku.
Ale dużo rzeczy mi Marta pomogła zrozumieć, które są w tej powieści, które się tam znalazły nieświadomie, a wiele rzeczy też zrozumiałem po którymś tam kolejnym czytaniu. To jest też niepodważalna zaleta posiadania wspaniałej redaktorki i wspaniałego redaktora. No to właśnie teraz mi odpowiedziałeś trochę na pytanie, co zmienia w samym autorze książkę i historię, którą napisał. Zawsze zmieniam. Uważam, że każda książka, którą napisałem, coś we mnie zmieniła. Pomogła mi wygnać jakieś wewnętrzne demony i po każdej książce ja byłem zupełnie innym człowiekiem. I wiem, że też innym człowiekiem będę po napisaniu Agli. Ja się tylko zastanawiam, jakim ja człowiekiem zostanę, jak już będzie koniec trzeciego tomu. Każda książka mnie zmienia w większy sposób.
Baśń o wężowym sercu mnie zmieniła znacznie bardziej, niż udało się to zrobić poprzednim książkom. Nie dlatego, że otrzymała taką albo inną nagrodę, tylko już chodzi mi o sam ten moment, kiedy książka poszła do druku. Ja sobie zacząłem uświadamiać rzeczy, że znowu opisałem jakiś fragment swojego życia. Mimo, że wcale mi się nie wydawało, że tak jest, że znowu sobie opowiedziałem coś o świecie, mimo, że wcale nie myślałem, że tak będzie. I Aglą też sobie opowiadał różne historie. Ale ty przyznajesz, że lubisz pisać o tym, co znasz. Że z tego właśnie powodu wybrałeś na przykład Kraków na miejsce całej historii. Jesteś tu parę lat? Siedem. Siedem? Podobno szczęśliwa liczba.
Aż w pewnym momencie potrzebowałem miasta dla tej opowieści. No jakoś tak, ponieważ Kraków, zwłaszcza okolice centrum i tam, gdzie mieszkałem w czasie, kiedy zaczynałem pisać Aglę, były przeze mnie dosyć mocno zdeptane i znałem różne fajne budynki. Ja bardzo lubię architekturę w ogóle. Bardzo mnie cieszy przebywanie w miejskiej przestrzeni, jeżeli ona jest harmonijna i jeżeli jest piękna. Uważam, że banał będzie, że Kraków jest piękny. Tych banałów to tutaj całkiem sporo można znaleźć, jakby się uparło. I pomyślałem, że potrzebuję tego Krakowa, ale w tej historii nie może być Krakowa przecież. Więc miasto, w którym się rozgrywa znaczna część pierwszego tomu, Tybil, czyli świat w gnozie mandejskiej.
Cieszę się, że nie poszedłeś aż tak daleko. Nie, ale ja się bardzo dużo dowiedziałem o Krakowie z tej książki. O wiele więcej, niż dowiedziałbym się z dowolnego przewodnika tutystycznego. Wiele więcej by mnie zostało i uważam, że to jest w taki sposób właśnie należy pisać historyczne powieści, gdzie miasto jest głównym bohaterem tak naprawdę. Niemniej Dybil nie jest głównym bohaterem Agli. To jest po prostu miejsce. Ono jest odmienione obecnością cara, jest odmienione obecnością Mrocznych Sił, jest odmienione obecnością magów i tak dalej i tak dalej. Każde z tych miejsc, które w Aglii są opisane, mogą Państwo znaleźć. Można tam dojść, można zajrzeć.
Myślę, że wcale nie musimy jakoś wyjątkowo wszystkich kierować i na Grodzką i na Mały Rynek. No tak, więc sobie po prostu z tego Krakowa kradłem ile tylko mogłem. Kusiło cię, żeby zrobić mapę swojego Krakowa w wersji Agli? Albo żeby zrobić rysunki, szkice? Bawisz się w takie historie, kiedy piszesz? Ja mam wiele w ręce do rysowania. Nie robię map. Zresztą map Krakowa jest bardzo wiele. Ja się przez chwilę zastanawiałem rzeczywiście, czy nie zrobić mapki na potrzeby Agli. Potem doszedłem do wniosku, zresztą w porozumieniu z wydawcą, że w sumie może nie, że zrobimy raczej taką owadzią oprawę.
Nie tylko emocje, które towarzyszą bohaterom, ale też emocje, które rodzą się w tobie. Czy ciężar, który ja czuję jako czytelniczka, teraz mówię za siebie, bo dla mnie jest to bardzo smutna historia. Czy taki ciężar odczuwa też pisarz? Tak. Pisanie to jest zajęcie, które jest bardzo wyczerpujące emocjonalnie. Dlatego, że to jest zawsze grzebanie w sobie samym, nawet jak się udaje przed sobą, że tak nie jest. Kiedy siadałem do pisania Agli, powiedziałem sobie, nie, teraz to już napiszę taką właśnie kolorową książkę przygodową i nie będę grzebał po różnych ciemnych miejscach w sobie. Wyszło jak wyszło. To znaczy, jeżeli książka ma być autentyczna i jeżeli bohaterowie muszą być prawdziwi, tak żebym ja w nich uwierzył jako twórca i żeby mi się chciało z nimi obcować.
I to miała być taka pierwsza myśl na książkę po baśni o wężowym sercu. Ale potem przyszła do mnie Sofia i powiedziała, że chora, chora, chora, to tak nie będzie. I uważam, że wyszło to całości na dobre. Tak myślę. Dobrze, że się zapędziłeś w takie rewiry. Radku, myślę, że moglibyśmy rozmawiać jeszcze sporo na temat Agli. Mam wrażenie, że mamy liźnięte tematy, ale myślę, że to też jest dobrą zachętą dla potencjalnych czytelniczek i czytelników. Ja bym bardzo chciał, żeby czytelnicy czytali tę książkę i żeby pisali, co jest w niej dobre, co jest niedobre, co uważają za wartościowe, a co za kompletnie nie.
Pokazano wszystkie 24 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Radek Rak opowiada o nagrodzie literackiej Nike, którą otrzymał po swojej drugiej książce fantasy.
Radek opowiada o zmianach w swoim pisarskim losie i rozmawia o oczekiwaniach czytelników.
Radek opowiada o kontynuacji swojej książki Agla i tematach, które obejmuje.
Radek Rak opowiada o swoim stylu życia, mniej rzeczy w domu i o tym, jak po urodzeniu dziecka zrozumiał, co to znaczy mieć dużo rzeczy.
Radek Rak opowiada o emocjach, które odczuwa podczas pisania, a także o reakcjach czytelniczek na jego książkę Agla.
Rozdziały i streszczenia generowane automatycznie. Pełna transkrypcja nie jest publikowana — wyszukaj frazę, aby zobaczyć dopasowane fragmenty.
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.