Post-turysta na wakacjach: Paweł Cywiński

Więc na koniec to nie jest alternatywa, tylko jest pewnego rodzaju kontinuum. Fundamentalna różnica w takiej percepcji właśnie świadomościowej pomiędzy turystą a podróżnikiem jest też to poczucie wyższości i trochę pogardy wobec turystów. Jakby jako podróżnik tutaj ja czasem, no nie powiem, że właśnie pretenduję, ale dosłownie 4 dni temu Byłam tą osobą z plecakiem, ruszającą do lasu na wyjazd, co prawda zorganizowany, kobiecy, wiesz, na takie po prostu fajne, wspólnotowe doświadczenie, w ogóle wyjazd wokół podróży, wokół też podróży kobiet, samotnych podróży, co wydaje mi się, że jest jednak jeszcze trochę takim specyficznym, nieodkrytym, unikatowym takim doświadczeniem. Myślę o tym takim napięciu pomiędzy

No więc nie liczę każdego, każdej tony. Ale mam świadomość tego, co ma większy wpływ i mniejszy wpływ. Również o zakup towarów i transport tych towarów poprzez oceany na przykład. No dobrze, ale załóżmy, że nasz palec wylądował pośrodku Puszczy Amazońskiej. Niech to będzie Brazylia albo na granicy Brazylii i Gujany. Mówię ze swojego własnego doświadczenia. Kiedyś miałam okazję akurat z grupą Z grupą studentów na mojej uczelni właśnie prowadziliśmy badania na temat wpływu ekoturystyki na ludność rodzenną. I spędziliśmy miesiąc w tropikalnym lesie.

I właśnie działaliśmy w takim ośrodku, fantastycznym ośrodku, Centrum Iwokrama na Rzecz Ochrony. I rozwoju lasów deszczowych, gdzie zatrudniają lokalną społeczność, dają właśnie miejsce pracy, ale także podejmują różnego rodzaju działania na rzecz ochrony lasów, na rzecz zrównoważonej gospodarki leśnej. Ochrony ekosystemów, bioróżnorodności. Jak szukać takich miejsc? Jak w ogóle się uświadomić, że można się zatrzymać w miejscach, które także działają nie tylko jako po prostu safari w Amazonii, a mogą być także miejscem właśnie badawczym, jakimś centrum, jakby co dalej? Potykasz jednego z największych problemów tego przeskoczenia świadomości.

Niezwykle trudne pytanie, bo musimy sobie zdać sprawę po pierwsze, że koncepcja turystyki, koncepcja czasu wolnego i odpoczynku, te dwie wielkie koncepcje, to są europodcentryczne koncepcje. Od początku do końca idea turystyki powstała w Europie. Ewolucyjną ideą umasowienia ruchów podróżniczych, quasi kolonialnych z XVIII-XIX wieku, która przeszła z klas wyższych na klasy mieszczańskiej, a potem się rozlała przez klasę średnią po całej Europie. Kategoria czasu wolnego jest również kategorią prawną, związaną z prawodawstwem europejskim. Z wywalczeniem sobie na początku jednego dnia, potem weekendu, potem jakiś tam urlopów w różnych krajach. Oczywiście jest to różnie, jeżeli chodzi o liczbę dni rozwiązane, ale z grubsza jest to europejska kategoria prawna.

To też pokazuje nam, jak mocno idea turystyki jest europocentryczna. Z drugiej strony, jak spojrzymy na dzisiejszy świat, to jest to zjawisko masowe. Pewnie właściwe dla tzw. klasy średniej. Ale obojętnie, czy mamy do czynienia z Japończykami, Chińczykami, Indonezyjczykami mieszkającymi w Dżakarcie, Czy Francuzami, czy Polakami. No to podróżujemy w bardzo podobny sposób. I myślę, że podobną właśnie taką statusową funkcję pełni w naszym życiu turystyka. Więc pytanie, kto ma prawo Dla kogo to jest właściwe? No to musimy zlepić tą odpowiedź z tych dwóch perspektyw.

Niby niewinne i można by od tego zacząć, ale jest. Gdzie jedziesz na wakacje? To jest strasznie wredne pytanie, ale jestem chroniony. Mianowicie ja od wielu lat mam takie wakacje moje sierpniowe. Jeżdżę do lasu, biorę kijki, biorę plecaczek i po prostu sobie samemu w ciszy uprawiam przez 2-3 tygodnie nordic walking po lesie. I śpię w bagażniku mojego samochodu, czyli nawet nie zostawiam pieniędzy lokalsom. Zazwyczaj robię to w Finlandii, bo tam mamy, moim zdaniem, jeden z najlepszych lasów na świecie. Takich w naszej strefie.

Czy chociażby to, że pije się wodę ze strumyka, a je tylko to, co się przyniosło sobie w swoim własnym plecaku. I zabiera się to, co się przyniosło, czyli zbiera się śmieci, a nie buduje się górę śmieci, jak Mount Everest teraz. Słuchaj, to... Zrobiłeś wstęp do mojego następnego podcastu. Rozmawiam z Fundacją Lasy i Obywatele, więc... Zapraszam w takim razie, bardzo będę słuchać. Bardzo ci dziękuję i dobrego odpoczynku. Dzięki. Cześć.