Mentionsy Mentionsy
Big Book Podcast. O książkach
Big Book Podcast. O książkach

W Krainie Czarów. Co Lewis Carroll zrobił dziewczynkom? Prof. Dawid Osiński. Wykład Mistrzowski #1

31.10.2025 ·1 godz 43 min · 1 rozdział · 1 sponsor

Otwieramy nową serię WYKŁADÓW MISTRZOWSKICH w Big Book Cafe MDM!Przewodnikiem po świecie wyłaniającym się z "Alicji w krainie czarów", stworzonym przez człowieka ukrywającego się pod pseudonimem Lewis Carroll, będzie porywający historyk literatury prof. Dawid Maria Osiński.Partnerem wykładów jest Wydawnictwo Prószyński i S-ka, które wydało polski przekład książki "Lewis Carroll w krainie czarów. Prawdziwa historia Alicji" Roberta Douglasa Fairhursta.Big Book Cafe objęło tę znakomitą książkę patronatem.Podczas trzech wykładów prof. Osiński zabierze nas do świata znaczeń i odniesień, które skrywa świat Alicji, ale którymi także naznacza naszą współczesność. Mówimy Alicją, czyli językiem kodów, a nasza popkultura pełna jest płynących z niej inspiracji. Wykłady będą podróżą przez kulturowe zmiany i wpływy jednej z najważniejszych książek wszech czasów.Wykład #1: Co Lewis Carroll zrobił dziewczynkom?Dlaczego przez bardzo długi czas Lewis Carroll korespondował z dziewczynkami, miniaturyzował swoje listy do młodych adresatek i kolekcjonował ich fotografie? O czym pisał w listach? Czy swoje adresatki traktował poważnie jako równorzędne partnerki dialogu? Co wyniknęło z tego, że autor Przygód Alicji w Krainie Czarów dziewczynkę upodmiotowił, dając jej możliwość doświadczania przygód podobnych do bohatera chłopięcego i czy był to krok w kierunku dziewiętnastowiecznej emancypacji?Wydarzenie odbyło się 7 października, wtorek, o godzinie 19:00 w Big Book Cafe MDM na ulicy Koszykowej 34/50.KOLEJNE WYKŁADY SERII MISTRZOWSKIEJWykład #2:Zabijanie czasu i uśmiech kota, czyli Alicja w języku polskim4 listopada godz. 19.00To magia języka Alicji zrewolucjonizowała literaturę dziecięcą i możliwości stojące przed literaturą drugiej połowy XIX wieku i XX wieku. Na ile uświadamiany sobie, że „mówimy Alicją”, kiedy patrzymy na drugą stronę lustra, wpadamy w głąb króliczej nory, idziemy na herbatkę u Szalonego Kapelusznika, wylewamy kałużę czy morze łez, zastanawiamy się nad tym, co znaczy słynny frazeologizm „zabić czas”. Przygody Alicji w Krainie Czarów to jeden z trzech najbardziej znanych na świecie tekstów, każdy z tłumaczy stanął więc przed niezwykłym wyzwaniem konstruowania świata Alicji w swoim języku, kalamburów i gier słownych oraz znaczeniem słów-walizek. Polskie przekłady dowodzą kunsztu, czego dowodem są wyrażenia, które zakorzeniły się w naszym języku.Wykład #3:W algorytmie dziwactw. Kontrowersje biograficzne Carrolla2 grudnia godz. 19.00Kto z nas nie ma dziwactw i nie jest przywiązany do jakichś rytuałów, powtarzalnych czynności, specyficznych upodobań? Wychodząc z takiego pełnego zrozumienia założenia, zastanowimy się nad upodobaniami i wyborami jednej z najciekawszych postaci żyjącej w drugiej połowie XIX wieku – Lewisa Carrolla. Biografia autora Przygód Alicji w Krainie Czarów jest wciąż mało znana. Kiedy wskazuje się na jedną z najważniejszych jego bohaterek i postaci literackich w literaturze światowej – Alicję, nie sposób nie pokazać, jakie kontrowersje i fascynacje wiążą się z postacią jej autora, pastora Charlesa Ludwika Dodgsona – matematyka, fotografika, artysty, pisarza, kolekcjonera. Co Carroll kolekcjonował, dlaczego miał obsesję symetryczności, lustrzaności, precyzji, co go przerażało i czy dziś w jakimś sensie przeraża to nas? Czy pod płaszczem nudziarza i prowincjonalnego safanduły ukrywał się wielki oryginał, szalony kreator języka, przekraczający normy?Wydarzenie zostało dofinansowane w Stałym programie Kulturalnym miasta stołecznego Warszawy. Dziękujemy!

19:48 · Big Book Cafe MDM 3

Mam wgląd do wielu, oczywiście nie wszystkich, ale do wielu. To można by powiedzieć, że one wykorzystują w bardzo mocny sposób drugie hobby Carolla, to znaczy tę teatralizację i karnawalizację świata. To ubieranie odpowiednio swoich obiektów, najczęściej dziecięcych, ale nie tylko, w różnego rodzaju stroje, które miały służyć prezentowaniu świata w jakiś określony sposób. Carroll był zafascynowany teatrem. Drodzy Państwo, widział ponad 400 sztuk, niektóre kilkakrotnie. Sam przecież bardzo zabiegał o to, żeby Clark wydał jego Alicję jako formę musicalową. Poza recenzją w Punchu wszystkie recenzje były w miarę pochlebne.

I tak jak Państwu powiedziałam, drodzy Państwo, prostytucja nieletnich, zwłaszcza nastoletnich dzieci w Wielkiej Brytanii w XIX wieku, to jest absolutnie szalenie poważny problem, z którym ta kultura nie umiała sobie poradzić. Ale też druga sprawa jest tutaj jeszcze ważna i przychodzi mi na myśl. Kiedy Carroll zabiega tak o wystawienie Alicji w Krainie Czarów na scenie i kiedy próbuje zapraszać najbiedniejsze dzieci albo dzieci swoich znajomych na to, żeby one też uczestniczyły w tym musicalu i w tym performance na scenie, żeby je obejrzały, To ma tylko takie poczucie, pisze o tym do Clarka, że chciałby, na co Clark się nie zgadza, być garderobianym Alicji, czyli tej aktorki, która będzie grała Alicję.

Na to Clark się nie zgadza i mówi o tym, że aktorka, która będzie ją wykonywała, będzie miała zupełnie inną garderobianą. I też zwraca uwagę na jedną rzecz. Chcę wymusić na widowni to, żeby nie było żadnych takich scen dwuznacznych albo trudnych w interpretacji granych przez aktorów na scenie musicalowej, zwłaszcza gdzie wchodzi tu jeszcze osobno taka kategoria jak Słyszałem, że nie chciałby widzieć na scenie dorosłych, dojrzałych Brytyjczyków, czasami właśnie takich mężów opatrznościowych, którzy by się ślinili na widok aktorów, którzy by grali czy aktorki

Pokazano wszystkie 3 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.