JAK WIKINGOWIE TORTUROWALI WROGÓW - KRWAWY ORZEŁ TO TYLKO JEDNA Z WIELU O KTÓRYCH POWIEM

Ale chciałbym, abyśmy poruszyli dzisiaj aspekt życia w wikińskiej wiosce. Na początku jednak musimy usystematyzować, bo jak powiemy wiking, to są różne skojarzenia. Więc kim tak naprawdę ci wikingowie byli? Odpowiedź nie jest taka jednoznaczna. Termin wikingowie ujmuje bowiem bardzo różne, często nachodzące na siebie formy aktywności. Myślę, że większość z nas kojarzy wikingów przede wszystkim z najazdami, z agresją w stosunku do mieszkańców różnych części Europy i nie tylko. Ale ten obraz brutalnego, zwycięskiego, bezkompromisowego, gotowego na każde poświęcenie mieszkańca Skandynawii nie może być zamknięty czy ograniczony tylko i wyłącznie do kwestii zbrojnych najazdów.

Choć oczywiście tego typu spojrzenie do pewnego stopnia jest usprawiedliwione. Po części winę za to ponoszą Ponoszą osoby, na których my, badając Skandynawię epoki wikingów, się zajmujemy, czyli autorzy poszczególnych kronik, roczników, którzy aktywność Skandynawów dokumentowali w swoich tekstach, skupiając się przede wszystkim Na szczęście nie tylko. No właśnie na tej zbrojnej działalności skierowanej w stronę klasztorów, miast, czy to Wysp Brytyjskich, czy Europy Zachodniej i innych terenów. Ale skandynawowie pokiwikingów to również ludzie, którzy dość szybko, skutecznie i z takim bym powiedział wręcz rozmachem

Włączyli się w powstałą niewiele wcześniej koniunkturę gospodarczą. Okazało się bowiem, że, a miało to miejsce jakieś Pięćdziesiąt, może trochę więcej lat przed tym, zanim świat usprzał w Wikingach, okazało się, że znów można wymieniać towary między kontynentem, zdominowanym politycznie wówczas przez Franków, a innymi częściami Europy, głównie wyspami brytyjskimi oraz basenem Morza Bałtyckiego. I konsekwencją dalszą tych nowych perspektyw odbudowy starych sieci, siatek połączeń będzie również perspektywa handlu ze wschodem, ze światem arabskim, który w swojej ofercie miał towar, którego wówczas północ, oczywiście nie tylko ona, ale skupiamy się tu na Skandynawii, pragnęła bardzo.

Często wystarczyła iskra, która podpalała ląd. W roku 980 zaczyna się, jak przyjmujemy w nauce, ostatnia fala narazdów wikińskich na ziemi brytyjskie. Wywołana przede wszystkim utratą, już niemal całkowitą utratą Anglia dostanie się w duńskie ręce, gdzie duński władca stanie się królem Anglii. Ale tak naprawdę wikingowie, jeżeli mówimy o tym terminie, to patrząc na dzisiejszą Europę, to będą mieszkańcy Islandii, Danii, Norwegii, Finlandii, Szwecji?

Wbrew różnego rodzaju poglądom, pomysłom trzeba bardzo mocno podkreślić, Role społeczne mężczyzn i kobiet były bardzo wyraźnie zdefiniowane i w większości aspektów bardzo od siebie różne. Oczywiście nie ma sensu kwestionować innego, ale też towarzyszącego temu poglądowi, że Rola kobiet i ich prawne możliwości w skandalii najpewniej stały na trochę innym poziomie niż w innych częściach ówczesnej Europy, przynajmniej już ograniczmy się tutaj do kontynentu.

Ale jeśli trochę wyjdziemy poza perspektywę, którą narzucają nam poniekąd autorzy tych tekstów, to wydaje się, że z tą brutalnością jest trochę jak z tą seksualnością. To znaczy, wikingowie byli brutalni dokładnie tak samo, jak cała reszta ówczesnego świata. I zawsze przy tej okazji lubię przywoływać Węgrów. którzy robili dokładnie to samo co skandynawowie, może z pewnym zastrzeżeniem, nie korzystali tak z morza, raczej działali na lądzie, ale gdy pojawili się w Europie Środkowej pod koniec wieku IX, to przez kilka kolejnych dekad z ich Brutalnością, z ich efektywnością w działaniu, również Europa nie potrafiła sobie poradzić.

No i jeśli jesteś człowiekiem, który stwarza skutecznie to wrażenie, że bogowie ci sprzyjają, to ludzie za tobą pójdą. I jeśli tak będziemy definiować religijność, to tak, ona będzie mocno posunięta, ale chyba nie o to tutaj chodzi. Trzeba w relacjach z bogami sprawić to, żeby one były po naszej stronie, a nie przeciw nam. A nie kwestia tego, czy my w nich wierzymy, czy nie wierzymy. Jasne. To dlatego teraz jak wikingowie, skandynawowie patrzyli na chrześcijan? Oni chyba kompletnie nie rozumieli, o co tam chodzi. No, zapewne początki były trudne, skoro chrystianizacja Skandynawii to jest kilka stuleci. Od pierwszych kontaktów po moment, w którym możemy powiedzieć, że Skandynawia to ziemia, region Europy zamieszkany przez chrześcijan.

I nawet ostatnio ktoś zwrócił mi uwagę, że to chyba niekoniecznie musieli być Norwegowie, że być może to byli Duńczycy. Znaczy chyba do końca to my nie wiemy, skąd oni byli. Natomiast są tu jeszcze pewne pułapki interpretacyjne. W Anglii, czy w ogóle na terenie dzisiejszych Wysp Brytyjskich, mianem Duńczycy określa się wszystkich Skandynawów. Tak jak mianem Frankowie, mieszkańcy chrześcijańskiego, czy też może Bizancjum, czy wschodu określali wszystkich mieszkańców Europy, Zachodniej. Duński język to jest język, którym operują wszyscy skandynawowie. Zresztą te różnice w dialektach są wówczas chyba mniejsze. Ludzie się łatwiej mogą ze sobą porozumieć. Więc jeśli nawet w źródle mamy zapis o Duńczykach, którzy zaatakowali jakieś miasto, to wcale nie mamy pewności, czy to na pewno byli Duńczycy w naszym dzisiejszym rozumieniu.

Importuje się przyprawy. I to nie jest tylko domena Europy Południowej. Nie podam tutaj przepisu na śledzia po norwesku. Natomiast wiemy, jakie rodzaje zwierząt, jakiego rodzaju rośliny stanowiły podstawę diety, bo tutaj badania archeologiczne dają nam bardzo szerokie spektrum wiedzy. I to znowuż, oczywiście będzie to dieta warunkowana trochę szerokością geograficzną. Z drugiej strony to będzie dieta, która Chętnie będzie adoptować nowe elementy, jak pewnie wszędzie.