207. Rozmowy niedokończone

Chyba to jest dzieło życia autora, no bo to inaczej tego nie można określić. Mianowicie przed wielu laty ukazała się taka monumentalna publikacja poświęcona Festung Breslau, twierdzy Wrocław w roku 1945. Autorem tego monumentalnego dzieła jest Horst Gleiss. Miałem okazję go poznać wiele, wiele lat temu. Dziś już nie żyje, zmarł. Jak sprawdziłem w 2020 roku, jakoś ta data umknęła mi też śmierci. Byłem przekonany, że żyję dalej. Z drugiej strony, biorąc pod uwagę datę życia, urodził się w 1930 roku we Wrocławiu. Później został wcielony do wojska. Przeżył Festung Breslau. Pozostawił po sobie dziennik, zapiski z tego właśnie okresu.

Ale mimo, że oprał po II wojnie światowej całkiem inną drogę, zaczął studiować biologię, pracował naukowo, pracował w szkole, publikował. Był też, nie wiem jak to określić, kolekcjonerem-zbieraczem różnego rodzaju muszek i w ten sposób stworzył też ogromną kolekcję, którą później przekazał muzeom. Ale to z czego jest przede wszystkim znane to właśnie z serii publikacji poświęconych Festung Breslau, Breslau Apokalipsy i mamy faktycznie do czynienia z publikacją, która jest publikacją szczególną, ponieważ jest to zapis dzienny.

Autor przez wiele lat zbierał różne świadectwa dotyczące Festung Breslau. I tak powstała ta jego dokumentacja, więc dzień po dniu informował co się działo od praktycznie końca 1944 roku, początku 1945, aż właściwie do 1946, ponieważ te pierwsze 8 tomów Pierwsze osiem tomów bardzo obszernych. Przyniosłem tylko jeden z takich przykładowych tomów i to niekoniecznie najbardziej opasły. To faktycznie... Jest to taki zapis dzień po dniu i później, poza tymi 10 atomami, masz jeszcze taki suplement do roku 1946, który nazwał Breslauer Exodus.

Ale teraz, kiedy zacząłem po latach kartkować te tomy, a mnie interesowały szczególnie te, które dotyczyły już okresu po upadku Festung Breslau i po... W decyzjach co ma się stać z jeńcami niemieckimi. A to co mnie szczególnie interesowało, to co się stało z częścią tych jeńców, to znaczy tych, których przetrzymywano w obozie w Miłoszycach. Ponieważ trzeba wiedzieć, że Wprawdzie do drugiej połowy stycznia, do 23 stycznia jeszcze funkcjonował obóz pracy w Miłoszycach.

I teraz, kiedy zacząłem przeglądać te ostatnie tomy, To słuchaj, rzuciła mi się taka rzecz w oczy i tak zacząłem się zastanawiać, czy jest to dobra podstawa w ogóle do opracowania tej problematyki. Bo ja miałem wrażenie, że jednak autor wprowadzał pewną selekcję. To znaczy jego interesowały zwłaszcza te materiały, które pokazywały z jednej strony tragedię ludności niemieckiej. I tutaj znajdziesz niezliczoną liczbę dowodów. I oczywiście przykładów, konkretnych przykładów, czyli coś, co jest oczywiście tematem także badań, nie tylko jeżeli chodzi o życie codzienne w Festung Breslau, ale także i później przykłady gwałtów, rabunków i tak dalej.