1157. Wywiad polski w czasie II wojny światowej / dr hab. Władysław Bułhak, Piotr Szczepański
Rozmowa Piotra Szczepańskiego z dr hab. Władysławem Bułhakiem w ramach cyklu #rozmowywszechnicy [25 sierpnia 2026 r.]Wrzesień 1939 rok. Armia polska w rozsypce. Instytucje przedwrześniowej polski przestają funkcjonować. Rząd i prezydent i naczelny wódz II Rzeczpospolitej uciekają do Rumunii, gdzie zostają internowani. We Francji powstaje nowy rząd, wybrany nowy prezydent i polskie wojsko. Po 17 września, przekroczeniu przez armię sowiecką granicy wschodniej, część polskich oddziałów przechodzi głównie na Węgry gdzie zostają internowane. Rozpoczyna się masowa ucieczka polskich żołnierzy z Węgier do Francji, do nowo formującej się armii. Węgrzy „przymykają oko” na te ucieczki. „Turyści Sikorskiego”- jak nazywano tych przebranych po cywilnemu żołnierzy - masowo wędrują przez Europę.Jedną z przedwojennych instytucji, która się ewakuowała i odbudowywała we Francji, a po jej klęsce przeniosła się do Anglii, był polski wywiad. Jakie były jego wojenne losy, sukcesy i wpadki? Jakim procesom podlegał? Jakie były jego losy po upadku Francji i ucieczce na „wyspę ostatniej nadziei”, co się stało z nim po Poczdamie.Zapraszamy na rozmowę z dr Władysławem Bułhakiem z Instytutu Pamięci Narodowejdr hab. Władysław Bułhak – historyk, specjalista w zakresie historii wywiadu, kontrwywiadu i nauk o bezpieczeństwie. Pracownik Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej oraz wykładowca Uniwersytetu Warszawskiego. W swojej pracy naukowej zajmuje się m.in. stosunkami polsko-rosyjskimi w XIX i XX wieku, historią polskich służb wywiadowczych, wywiadem i kontrwywiadem Polskiego Państwa Podziemnego, działalnością służb PRL oraz problematyką zimnej wojny. Autor i redaktor licznych publikacji naukowych, m.in. książek „Szpiedzy PRL-u”, „Wywiad PRL a Watykan 1962–1978” oraz „W masce i bez maski. Wywiad polski na wychodźstwie w czasie II wojny światowej”.Jeśli chcesz wspierać Wszechnicę w dalszym tworzeniu treści, organizowaniu kolejnych #rozmówWszechnicy, możesz:1. Zostać Patronem Wszechnicy FWW w serwisie https://patronite.pl/wszechnicafwwPrzez portal Patronite możesz wesprzeć tworzenie cyklu #rozmowyWszechnicy nie tylko dobrym słowem, ale i finansowo. Będąc Patronką/Patronem wpłacasz regularne, comiesięczne kwoty na konto Wszechnicy, a my dzięki Twojemu wsparciu możemy dalej rozwijać naszą działalność. W ramach podziękowania mamy dla Was drobne nagrody.2. Możesz wspierać nas, robiąc zakupy za pomocą serwisu Fanimani.pl - https://tiny.pl/d9wz-p96Jeżeli robisz zakupy w internecie, możesz nas bezpłatnie wspierać. Z każdego Twojego zakupu średnio 2,5% jego wartości trafi do Wszechnicy, jeśli zaczniesz korzystać z serwisu FaniMani.pl Ty nic nie dopłacasz!3. Możesz przekazać nam darowiznę na cele statutowe tradycyjnym przelewemDarowizny dla Fundacji Wspomagania Wsi można przekazywać na konto nr:33 1600 1462 1808 7033 4000 0001Fundacja Wspomagania WsiZnajdź nas: https://www.youtube.com/c/WszechnicaFWW/https://www.facebook.com/WszechnicaFWW1/https://anchor.fm/wszechnicaorgpl---historiahttps://anchor.fm/wszechnica-fww-naukahttps://wszechnica.org.pl/
W kierownictwie Armii Krajowej toczy się spór, w skrócie mniej więcej, upraszczając w wielkim, czy trwać w oporze i na koniec świadomie, całkowicie, posługując się cytatem ze słynnej międzywojennej piosenki Nadynior z Honorem Lec, co zresztą, jak wiadomo, powszechnie nastąpiło.
Oczywiście można się tam różnych szczegółów czepiać, no i wokół tego się odbywa wielka dyskusja w kierownictwie Armii Krajowej, zastępca
Bora Komorowskiego, który wówczas był dowódcą AK, czyli wówczesny już generał Tadeusz Pełczyński, oskarża pułkownika Drobika o zdradę, na co on wyciąga z kieszeni cyjanek, truje się na posiedzeniu tego kierownictwa Armii Krajowej.
Także to była prawdopodobnie... Takie jest moje zdanie, że to akurat to, że on został aresztowany, to była przypadkowa zbieżność tych dwóch sytuacji, czyli kryzysu w kierownictwie Armii Krajowej i sytuacji, kiedy jest uderzenie w kierownictwo podziemnego wywiadu, wynikające częściowo chyba ze zdrady z jednego z wysoko postawionych
Wywiad, kontrwywiad w Armii Krajowej.
Znowu trzeba przestawić te nazwiska, bo ja tutaj tylko skromnie jakby byłem tym wspomagającym, że tak się wyrażę, oficerem Andrzeja Krzysztofa, który napisał jeszcze w czasach późnego PRL-u, publikowane bodajże w kierunkach, to było takie pismo powiedzmy paksowskie chyba, no właśnie historię kontrwywiadu Armii Krajowej.
Tam o niektórych rzeczach on nie mógł pisać, o niektórych rzeczach nie mógł pisać, bo nie były jeszcze te dostępne źródła, ale ciągle wszyscy cytowali historycy to z tych bardzo niewygodnych, wielkich płacht tego czasopisma, więc ja wpadłem na pomysł, że się zwrócę do Andrzeja, że może zaktualizujemy tą jego opowieść o kontrwywiadzie Armii Krajowej.
Pokazano wszystkie 7 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Wprowadzenie do tematu wywiadu, jego znaczenia i zainteresowania autora.
Opowieść o dokumentie Drobika z 1943 roku, który ukazuje losy Polski pod okupacją.
Opis konfliktu w kierownictwie Armii Krajowej i aresztowania pułkownika Drobika.
Analiza sytuacji polskiej pod okupacją i konsekwencje aresztowania pułkownika Drobika.
Zainteresowania geopolityczne autora i jego zainteresowania wywiadem.
Opis kilku książek autora, w tym jej zainteresowania wywiadem i kontrwywiadem.
Opowieść o szpiedzistwie w PRL-u i jej zastosowaniach.
Rozmowa o roli kobiet w polskim wywiadzie i ich zainteresowania.
Opis pracy nad książką o kontrwywiadzie Armii Krajowej.
Analiza roli Watykanu w kontrwywiadzie i opowieść o aferze z sekcją zwłok.
Dalsze omówienie działań polskiego wywiadu w latach 30. XX wieku, w tym sytuacji politycznej i strategicznej przed II wojną światową, oraz opowieść o rotmistrzu Sosnowskim i innych agentach wywiadu.
Rozmowa kontynuuje omówienie ewakuacji oficerów wywiadu i ich aktywów do Wielkiej Brytanii, opisując straty i sukcesy polskiego wywiadu podczas II wojny światowej.
Dyskusja nad przejściem francuskiego wywiadu do Związku Sowieckiego i jego przechwyconymi akta, porównywana z polskim wywiadem.
Analiza współczesnych wyzwań wywiadu, w tym roli cyfry iSIGINTu, oraz propozycje dotyczące budowy nowoczesnej służby wywiadu w Polsce.
Rozdziały i streszczenia generowane automatycznie. Pełna transkrypcja nie jest publikowana — wyszukaj frazę, aby zobaczyć dopasowane fragmenty.
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.
Rozmowa Piotra Szczepańskiego z dr hab. Władysławem Bułhakiem w ramach cyklu #rozmowywszechnicy [25 sierpnia 2026 r.]Wrzesień 1939 rok. Armia polska w rozsypce. Instytucje przedwrześniowej polski przestają funkcjonować. Rząd i prezydent i naczelny wódz II Rzeczpospolitej uciekają do Rumunii, gdzie zostają internowani. We Francji powstaje nowy rząd, wybrany nowy prezydent i polskie wojsko. Po 17 września, przekroczeniu przez armię sowiecką granicy wschodniej, część polskich oddziałów przechodzi głównie na Węgry gdzie zostają internowane. Rozpoczyna się masowa ucieczka polskich żołnierzy z Węgier do Francji, do nowo formującej się armii. Węgrzy „przymykają oko” na te ucieczki. „Turyści Sikorskiego”- jak nazywano tych przebranych po cywilnemu żołnierzy - masowo wędrują przez Europę.Jedną z przedwojennych instytucji, która się ewakuowała i odbudowywała we Francji, a po jej klęsce przeniosła się do Anglii, był polski wywiad. Jakie były jego wojenne losy, sukcesy i wpadki? Jakim procesom podlegał? Jakie były jego losy po upadku Francji i ucieczce na „wyspę ostatniej nadziei”, co się stało z nim po Poczdamie.Zapraszamy na rozmowę z dr Władysławem Bułhakiem z Instytutu Pamięci Narodowejdr hab. Władysław Bułhak – historyk, specjalista w zakresie historii wywiadu, kontrwywiadu i nauk o bezpieczeństwie. Pracownik Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej oraz wykładowca Uniwersytetu Warszawskiego. W swojej pracy naukowej zajmuje się m.in. stosunkami polsko-rosyjskimi w XIX i XX wieku, historią polskich służb wywiadowczych, wywiadem i kontrwywiadem Polskiego Państwa Podziemnego, działalnością służb PRL oraz problematyką zimnej wojny. Autor i redaktor licznych publikacji naukowych, m.in. książek „Szpiedzy PRL-u”, „Wywiad PRL a Watykan 1962–1978” oraz „W masce i bez maski. Wywiad polski na wychodźstwie w czasie II wojny światowej”.Jeśli chcesz wspierać Wszechnicę w dalszym tworzeniu treści, organizowaniu kolejnych #rozmówWszechnicy, możesz:1. Zostać Patronem Wszechnicy FWW w serwisie https://patronite.pl/wszechnicafwwPrzez portal Patronite możesz wesprzeć tworzenie cyklu #rozmowyWszechnicy nie tylko dobrym słowem, ale i finansowo. Będąc Patronką/Patronem wpłacasz regularne, comiesięczne kwoty na konto Wszechnicy, a my dzięki Twojemu wsparciu możemy dalej rozwijać naszą działalność. W ramach podziękowania mamy dla Was drobne nagrody.2. Możesz wspierać nas, robiąc zakupy za pomocą serwisu Fanimani.pl - https://tiny.pl/d9wz-p96Jeżeli robisz zakupy w internecie, możesz nas bezpłatnie wspierać. Z każdego Twojego zakupu średnio 2,5% jego wartości trafi do Wszechnicy, jeśli zaczniesz korzystać z serwisu FaniMani.pl Ty nic nie dopłacasz!3. Możesz przekazać nam darowiznę na cele statutowe tradycyjnym przelewemDarowizny dla Fundacji Wspomagania Wsi można przekazywać na konto nr:33 1600 1462 1808 7033 4000 0001Fundacja Wspomagania WsiZnajdź nas: https://www.youtube.com/c/WszechnicaFWW/https://www.facebook.com/WszechnicaFWW1/https://anchor.fm/wszechnicaorgpl---historiahttps://anchor.fm/wszechnica-fww-naukahttps://wszechnica.org.pl/