Mentionsy

Wszechnica FWW - Historia
Wszechnica FWW - Historia
22.04.2026 08:48

1133. Malarstwo polskie w filmowych kadrach Andrzeja Wajdy / Bożena Pysiewicz

Wykład Bożeny Pysiewicz w ramach Kawiarni Naukowej 1a w Wawerskim Centrum Kultury [16 kwietnia 2026 r.]Twórczość Andrzeja Wajdy wyróżnia się silnym związkiem z polskim malarstwem, które stanowiło dla reżysera ważne źródło inspiracji wizualnej i symbolicznej. Wajda świadomie budował kadry filmowe na wzór obrazów, nadając im malarską kompozycję, światło i kolorystykę.Główne cechy malarskości w filmach Wajdy:Kompozycja kadru – przypomina układ postaci i przestrzeni znany z obrazów historycznych i realistycznych.Światło i kolor – operowanie światłem jak w malarstwie (np. kontrasty, półmrok, symboliczne barwy).Symbolika – кадry często mają znaczenie metaforyczne, podobnie jak dzieła malarskie.Zatrzymanie ruchu – niektóre sceny wyglądają jak „żywe obrazy”.Malarstwo w filmach Wajdy nie jest tylko inspiracją estetyczną – pełni funkcję narracyjną i symboliczną. Dzięki temu jego kino łączy sztuki wizualne z historią i tożsamością narodową, tworząc dzieła o dużej sile wyrazu.Wykład zorganizowany w ramach Roku Andrzeja WajdyBożena Pysiewicz - historyczka sztuki, kustoszka Muzeum Plakatu w Wilanowie, Oddział Muzeum Narodowego w WarszawieJeśli chcesz wspierać Wszechnicę w dalszym tworzeniu treści, organizowaniu kolejnych #rozmówWszechnicy, możesz:1. Zostać Patronem Wszechnicy FWW w serwisie https://patronite.pl/wszechnicafwwPrzez portal Patronite możesz wesprzeć tworzenie cyklu #rozmowyWszechnicy nie tylko dobrym słowem, ale i finansowo. Będąc Patronką/Patronem wpłacasz regularne, comiesięczne kwoty na konto Wszechnicy, a my dzięki Twojemu wsparciu możemy dalej rozwijać naszą działalność. W ramach podziękowania mamy dla Was drobne nagrody.2. Możesz wspierać nas, robiąc zakupy za pomocą serwisu Fanimani.pl - https://tiny.pl/d9wz-p96Jeżeli robisz zakupy w internecie, możesz nas bezpłatnie wspierać. Z każdego Twojego zakupu średnio 2,5% jego wartości trafi do Wszechnicy, jeśli zaczniesz korzystać z serwisu FaniMani.pl Ty nic nie dopłacasz!3. Możesz przekazać nam darowiznę na cele statutowe tradycyjnym przelewemDarowizny dla Fundacji Wspomagania Wsi można przekazywać na konto nr:33 1600 1462 1808 7033 4000 0001Fundacja Wspomagania WsiZnajdź nas: https://www.youtube.com/c/WszechnicaFWW/https://www.facebook.com/WszechnicaFWW1/https://anchor.fm/wszechnicaorgpl---historiahttps://anchor.fm/wszechnica-fww-naukahttps://wszechnica.org.pl/#historiasztuki #muzeum #wajda #andrzejwajda #film #kadr #malarstwo #kultura #sztuka #kawiarnianauki #muzeumnarodowe

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 25 wyników dla "Wajdy"

Związanym z obchodzonym w tym roku rokiem Andrzeja Wajdy i chciałabym Państwu zaproponować spojrzenie na twórczość filmową Andrzeja Wajdy, ale w kontekście pojawiających się w tych filmach dzieł sztuki, obrazów.

Bo rzeczywiście dla Andrzeja Wajdy to myślenie o sztuce było obecne w całej działalności, zarówno teatralnej, filmowej i jakby w ogóle szeroko mówiąc artystycznej.

I omawiając wybrane filmy, wskazując na kadry, będę starała się z państwem zastanowić i odpowiedzieć na pytania, jakie funkcje pełnią w filmach Andrzeja Wajdy dzieła plastyczne, jaką rolę wyznacza im sam autor w tworzeniu opowieści, obrazu filmowego i w jaki sposób ten cytat malarski

Pokazuję tutaj jeszcze dla Państwa obraz, jeden z obrazów Andrzeja Wajdy, w tym wypadku z 1947 roku, gdzieś zanurzony w takim surrealizmie, zatytułowany Mózg Hydraulika,

Czyli to Wróblewski tak naprawdę uczynił z Wajdy reżysera.

Proszę popatrzeć na ten obraz, bo takie kadrowanie, takie fragmentaryczne ujęcia, taka kompozycja będzie w pierwszych filmach Andrzeja Wajdy.

I to jest ten cytat Andrzeja Wajdy wskazujący na tą wielką siłę działania obrazów Wróblewskiego.

I pierwsze filmy Andrzeja Wajdy, jego debiut filmowy, 1955 rok,

Wszechnica Wajdy, że to jest cytat bezpośredni, ale nie dekoracja, nie takie czyste, tylko bezpośrednie estetyczny wtręt.

I Wróblewski pojawia się w wielu filmach Andrzeja Wajdy.

Przypomina swoje życie, swoje ideały i może zaprzedanie tym ideałom w kontekście prawdziwego artysty, który był tak ważny dla Andrzeja Wajdy.

Mamy dramat Stanisława Wyspiańskiego z 1901 roku i film Andrzeja Wajdy 1972 rok.

I plakat Waldemara Świeżego do filmu Andrzeja Wajdy, ukazujący głównych bohaterów, czyli Daniela Olbrychskiego i Ewe Ziętek, którzy grali Pana i Pana Młodego, ale oni nam się jeszcze wielokrotnie pojawią.

I ten obraz dla Andrzeja Wajdy był rzeczywiście bardzo ważny.

Więc ten obraz dla Andrzeja Wajdy był bardzo ważny i szukał niejako pretekstu, żeby umieścić go w jakimś filmie.

Stańczyk w sztuce pojawiał się dużo wcześniej i w wielu innych obrazach, ale rzeczywiście niejako jest taką własnością Matejki i też przez obrazy Matejki wraca w utworach w filmie Wajdy.

To, że daje Stańczykowi swoją twarz i rozpoczyna historię swoich obrazów historycznych właśnie od takiego manifestu artystycznego, więc popatrzmy na tą postać, bo u Wajdy wielokrotnie ona się pojawia, ale nie tylko w tym obrazie.

Tutaj mamy bardzo ciekawe jakby potwierdzenie tego, bo rysunek samego Andrzeja Wajdy i taki napis Zosia i Haneczka różnie ubrane, ale kokardy takie same z obrazu macierzyństwo.

Więc szkic Andrzeja Wajdy jakby mówiący od razu jak te postaci w filmie mają wyglądać, z którego obrazu mają być zaczerpnięte.

Ta wyobraźnia i ta pamięć obrazowa Andrzeja Wajdy rzeczywiście jakby przebija niemal w każdej scenie.

Wiele postaci przy tym oknie pojawia się w filmie Wajdy.

Tych cytatów filmowych u Andrzeja Wajdy jest znacznie więcej.

I proszę popatrzeć tutaj ta sceneria i tutaj tylko ten obraz, który jest wzorem i jakby takim przetworzeniem u Andrzeja Wajdy.

Więc rzeczywiście Wesele Wyspiańskiego jest tym filmem bardzo silnie nasyconym, przede wszystkim sztuką z końca XIX wieku, początku XX wieku, więc wtedy, kiedy Wyspiański żył, kiedy tworzył, to było główne źródło dla Andrzeja Wajdy.

Ale w twórczości Andrzeja Wajdy