Mentionsy
Depesza PISM z 20 grudnia 2024 - Katastrofa na Morzu Czarnym | Wybory w Rumunii | MTS
Zapraszamy do odsłuchania Depeszy PISM, w której eksperci Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych podsumowują najważniejsze wydarzenia minionego tygodnia.
W dzisiejszym odcinku Sara Nowacka rozmawia z:
Tymonem Pastuchą o katastrofie rosyjskich tankowców na Morzu Czarnym; Jakubem Pieńkowskim o unieważnieniu wyborów w Rumunii; Szymonem Zarębą o największym postępowaniu przed Międzynarodowym Trybunałem Sprawiedliwości.() KATASTROFA TANKOWCÓW - Tymon Pastucha, analityk ds. energii i klimatu
Co wydarzyło się na Morzu Czarnym i dlaczego doszło do katastrofy? Jakie mogą być jej konswkencje środowiskowe? Czy państwa zachodnie zaczeły bardziej skutecznie walczyć z próbami omijania sankcji przez Rosję związanymi z tzw. flotą cieni?
() UNIEWAŻNIENIE WYBORÓW W RUMUNII - Jakub Pieńkowski, analityk ds. Rumunii, Mołdawii i Bułgarii
Dlaczego unieważniono wybory prezydenckie w Rumunii? Jakie będą tego konsekwencje i jakie są reakcje na tę decyzję sądu? Jakie niebezpieczeństwa widzi Unia Europejska w związku z wykorzystaniem w rumuńskiej kampanii Tiktoka?
() POSTĘPOWANIE PRZED MTS - Szymon Zaręba, koordynator programu Sprawy globalne
Na czym polega postępowanie i czego dotyczy? Jakie są szanse, że zakończy się powodzeniem dla wnioskodawców? Co jest przełomowego w tym procesie?
Szukaj w treści odcinka
W największym postępowaniu przed Międzynarodowym Trybunałem Sprawiedliwości.
Porozmawiamy o największym do tej pory procesie toczącym się przed Międzynarodowym Trybunałem Sprawiedliwości.
Trwały 11 dni i rzeczywiście były to największa tocząca się sprawa przed Międzynarodowym Trybunałem Sprawiedliwości.
A jeszcze w ogóle jakby samą ideą wszczęcia tego postępowania była koncepcja, którą wysunęła grupa studentów jednego z uniwersytetów na Vanuatu, a być może jednego, przynajmniej szczerze, że tego nie badałem, która to właśnie grupa stwierdziła, że dobrze byłoby wystąpić do Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości, żeby on zbadał, jakie są obowiązki państw dotyczące właśnie tych konieczności ochrony klimatu przez inne państwa, jakie są...
I tak jak mówię, najpierw wysunęło to Vanuatu, potem poparły to różne małe państwa wyspiarskie, potem poparło to zgromadzenie ogólne Organizacji Narodów Zjednoczonych, które w formie konsensusu przyjęło taką rezolucję, wzywającą właśnie Trybunał do rozpatrzenia sprawy.
i około kilkunastu organizacji międzynarodowych wygłosiło swoje stanowiska, swoje opinie dotyczące wielu kwestii powiązanych z tą sprawą, żeby dać Trybunałowi możliwość przyjrzenia się ich opinii.
Jakby Trybunałowi stwierdzić, że zobowiązania państwa rozwiniętych wynikają nie tylko na przykład z porozumienia paryskiego, ale także, że wynikają z na przykład ogólnych zasad prawa międzynarodowego, z konwencji dotyczących praw człowieka i tak dalej.
No więc tu pozostaje pytanie, na ile Trybunał będzie skłonny przychylić się do tego, że istnieją jakieś obowiązki poza Porozumieniem Paryskim i poza tą ramową konwencją, które nakładałyby bardziej agresywne, bardziej ambitne działania na państwa rozwinięte przede wszystkim.
To co jest przełomowe to jest na pewno to, że to jest pierwszy raz, kiedy tego rodzaju sprawą dotyczącą ochrony klimatu zajmuje się Trybunał jakby w pełni powszechny, międzynarodowy w takim najszerszym możliwym sensie.
W tym dwoma między amerykańskim Trybunałem Praw Człowieka, jednym przed międzynarodowym Trybunałem Prawo Morza.
No powiedzmy też tutaj oczywiście w grę wchodzą inne trybunały, na przykład Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, ale tam akurat sprawa się zakończyła powiedzmy w pewnym sensie negatywnie, już nie wchodząc w szczegóły, ale to bardziej...
z przyczyn proceduralnych, czy na przykład Europejski Trybunał Praw Człowieka, no więc może nawet moglibyśmy powiedzieć, że minimalnie więcej niż cztery, ale w każdym razie to, co próbuję powiedzieć, to jest to, że to jest pierwszy raz, kiedy to się toczy przed Trybunałem, którego, powiedzmy, orzeczenia mają obowiązek szanować wszystkie państwa, a nie tylko niektóre, tak?
Więc na przykład te ustalenia, które na przykład wygłaszał chociażby Trybunał Prawa Morza, dotyczyły tylko jakiejś grupy państw, które są stroną Konwencji o Prawie Morza, chociaż jest to dość wiele państw.
Tutaj w tym wypadku to jest Trybunał ONZ-owski, najbardziej powszechny, więc jakby to, co on ustali, rzeczywiście można powiedzieć, że jest pewnego rodzaju wiążącą interpretacją.
To, co Trybunał stwierdzi a propos tego, jakie na przykład normy w tym zakresie istnieją, no będzie bardzo poważnym argumentem dla Państwa, tych, które będą chciały oczywiście z tego argumentu skorzystać, bo ja jeszcze nie przesądzam, jaka będzie konkluzja Trybunału, ale to, co zostanie ustalone, będzie na pewno wykorzystywane we wszystkich procesach negocjacji międzynarodowych, czy to podczas kopów, czy to w innych negocjacjach, w których na przykład właśnie będą różnego rodzaju powiedzmy wątki
Tak jak mówię, na razie nie chcę tego przesądzać, bo te stanowiska są bardzo rozbieżne, bardzo mnie interesuje, co postanowi Trybunał.
Ostatnie odcinki
-
Rozmowy Ukraina-Rosja | Rada Pokoju | Wybory w ...
21.02.2026 11:21
-
Akta Epsteina a Wielka Brytania | UE i migracje...
13.02.2026 12:49
-
Akta Epsteina | Unijne cła na Iran | Umowa hand...
06.02.2026 14:42
-
ICE w Minneapolis | Regulacje gigantów cyfrowyc...
01.02.2026 09:54
-
Presja USA na Grenlandię | Umowa UE-Mercosur | ...
23.01.2026 15:48
-
Prawo silniejszego czy siła prawa? Rozmowa o pr...
21.01.2026 13:59
-
Grenlandia | Iran | Wenezuela - Depesza PISM z ...
18.01.2026 10:15
-
Świat w 2025 roku. Podsumowanie najważniejszych...
31.12.2025 14:09
-
Sytuacja polityczna na Ukrainie | Pożyczka repa...
06.12.2025 14:32
-
Plan pokojowy USA dla Ukrainy | COP30 | Szczyt ...
28.11.2025 15:14