Mentionsy

Ślązag
Ślązag
13.02.2026 17:57

Krzysztof Lewandowski: pisarz, który z historii Śląska wydobywa ludzi z krwi i kości

Krzysztof Lewandowski od lat pisze fabularyzowane biografie ludzi, którzy zmieniali Śląsk — od Goduli i Donnersmarcka po Ziętka i Redena. W rozmowie opowiada o tym, jak wybiera swoich bohaterów, dlaczego w jego książkach tak ważne miejsce zajmuje profesor Bożena Hager‑Małecka oraz jak patrzy na historię „Ołowianych dzieci”. Zdradza też szczegóły swojej najnowszej książki „Opowiem Wam PRL”, w której wraca do codzienności lat 70. i 80.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 26 wyników dla "Leszczyński"

To odkryłem niestety dużo później, po napisaniu książki, kiedy zacząłem pracować nad książką o królu Stanisławie Leszczyńskim.

No i tak było w przypadku Leszczyńskiego.

Stanisław Leszczyński podpisał swoje kluczowe dokumenty zanim został księciem Lotaryngii i to był właśnie pałac nazywany we Francji Małym Wersalem, ponieważ on się znajdował po drugiej stronie Parku Wersalskiego i w różnych okresach różne osoby w nim mieszkały.

Później przez długi okres mieszkał tam także ukochany wnuk Stanisława Leszczyńskiego, czyli Delfin Francji.

Stanisław Leszczyński

No i zajmując się tym Leszczyńskim, no odkryłem, że ten wersal świerklaniecki jest w zasadzie kopią pałaców Meudon i kiedy je zobaczymy, no widzimy ewidentne nawiązania.

No i w ten sposób wjechał nam tu na pełne król Stanisław Leszczyński.

Donnersmarck, Godula, Jorg, później Reden, no ale w międzyczasie nagle król Stanisław Leszczyński, który bardzo, bardzo długo trzeba szukać, żeby znaleźć jakieś śląskie konotacje.

W akcie chrztu ma adnotację, że jej ojcem jest Stanisław Leszczyński, król.

Wielki rywal Leszczyńskiego, król August II Młodsty, miał tych dzieci podobno ponad 500, więc to było w tamtych czasach zupełnie normalne.

Czasy Leszczyńskiego są czasami kluczowymi również dla Śląska, dla Górnego Śląska.

Tu się akurat tak złożyło, że Fryderyk Wielki był w dobrych, przyjacielskich więc relacjach ze Stanisławem Leszczyńskim.

No i o tego Leszczyńskiego też trochę tutaj chodziło.

I Leszczyński, jak się czyta pana książkę, jest osobą bardzo barwną.

Stanisława Leszczyńskiego, zresztą w tej publicystyce francuskiej on wielokrotnie się pojawia, mnóstwo książek na jego temat powstaje do współczesności, więc Francuzi są nim zafascynowani.

Więc one są ze sobą zderzane, bo są królowymi bezpośrednio po sobie i to też jest powód, dla którego Francuzi Leszczyńskiego kochają.

Leszczyński to był jeden z najbogatszych Polaków.

I dlatego w Naussi stoi wielki pomnik Stanisława Leszczyńskiego z napisem Król Dobrodziej.

Leszczyński jest jednym z pierwszych monarchów, który postuluje stworzenie organizacji międzynarodowej, która ma pilnować pokoju.

Leszczyńskiego, o czym nie zdajemy sobie do końca sprawy.

Dlatego, że ten wielki ruch oświeceniowy, który my generalnie przypisujemy Stanisławowi Augustowi Poniatowskiemu, w znacznej mierze był dziełem Leszczyńskiego, który nie zrywał relacji z Polską.

Przecież tą najważniejszą rodziną naraz w okresie upadającej Rzeczpospolitej stają się Czartoryscy i Poniatowscy, a najbliższym przyjacielem przez lata Leszczyńskiego jest Stanisław Poniatowski, czyli ojciec późniejszego króla Stanisława Augusta Poniatowskiego.

Z kolei czartoryscy stają się potęgą głównie przez Orzenek z nijaką Sieniawską, a Sieniawska była córką wielkiego rywala Leszczyńskiego, z którym się razem wychowywali w domu swojego dziadka, więc znali się od wczesnego dzieciństwa.

No i takie to są zagmatwane polskie historie, ale myślę, że Leszczyński...

Zostawiam za chwilę Leszczyńskiego na boku.

Uważam, że Stanisław Leszczyński zrobiłby najwięcej dobrego dla polskich, bo...