Mentionsy

Izraelczycy mówią o Turcji jak o nowym Iranie.

porozmawiamy sobie Turcja, Iran, zajmiemy się może takim million dollar questions, bo

Prawie połowa wszystkich Kurdów na Bliskim Wschodzie mieszka w Turcji, gdzie stanowi kilkanaście procent mieszkańców i to jest taki bardzo zwarty region przy granicy Turcji z Iranem, Irakiem i Syrią.

Druga największa społeczność kurdyjska mieszka w Iranie.

To jest mniej więcej 1,3-30% wszystkich Kurdów na Bliskim Wschodzie i oni w Iranie stanowią...

I to jest ten czynnik, czego się Turcja boi, że gdyby doszło do takiej sytuacji, że mamy jakąś naprawdę destabilizację Iranu... To ona mogłaby się... Tak, to mówimy o największym... Dla Turcji jest najważniejszy sąsiad.

Names mentioned, Adam Balcer, Israel, Iran, Turkey, Syria, Kurdistan.

Czas na Iran może i co wtedy... Przypomnijmy, Ocalan siedzi w tureckim więzieniu od ilu lat już?

No, że jeśli by doszło do jakiejś, nie wiem, no właśnie destabilizacji Iranu na zasadzie, że mamy jakąś wojnę domową, no to, tak jak powiedziałem, to by była dwa razy, w najgorszym przypadku, połączona Syria i Irak i no oczywiście wtedy fala uchodźców.

To jest kolejna kwestia, bo pamiętajmy, że w Turcji są uchodźcy z Syrii, Iraku i Afganistanu, którzy przeszli przez Iran.

Bo wiemy, że Iran jest drugim dostawcą gazu ziemnego do Turcji.

Połączeń gazowych z różnymi krajami, magazynów na gaz, więc na pewno większym problemem i to zmniejszając znacząco współpracę z Iranem, bo tutaj no to co jakbyśmy, ja miałem takie rozmowy z Turkami, to Iran jest postrzegany, ta relacja jest bardzo ciekawa, turecko-irańska, bo ona jest oczywiście stara, historyczna.

I to jest najważniejsza niewykorzystana jakby potencjał tego sąsiada, bo przecież mówimy o kraju, o Iranie, który ma, jak wspomniałeś, no o gazie.

Ze względu na sankcje, konflikty i tak dalej, które Iran ma.

Ale tak się niestety ułożyła historia, że jest to dla Turcji partner ekonomiczny, z którym Turcja oczywiście współpracuje, ale ta współpraca jest bardzo poniżej możliwości ze względu na to, jakim krajem jest Iran.

Ten wymiar oczywiście, bo mówiliśmy o Kurdach, ale jest też ten wymiar bardzo istotny, etniczny i religijny, który łączy Turcję z Iranem, kulturowy też można powiedzieć, bo pamiętajmy, że historycy

Czy antropologowie kultury używają takiego terminu Turan-Iran, tak?

Bo to widać bardzo w Azji Centralnej, to widać na Kaukazie i to dotyczy szczególnie Azerów, którzy mieszkają w Iranie i mieszka ich gdzieś, bo to znowu problem ze statystykami, z tożsamością ludzi, ale można powiedzieć dwa razy więcej ich mieszka w Iranie niż w Azerbejdżanie.

Turcja, aspirując do tej roli jako najludniejszy, najbogatszy, największa gospodarka turkijska, do roli takiego pewnego przywódcy świata tureckiego, no to musi uwzględnić tych właśnie Azerów w Iranie.

To by było bardzo ciekawe, jakby coś się zaczęło dziać z Iranem, co by było z Azerami właśnie, bo oni są znacznie liczniejsi od

Kurdów w Iranie to jest druga największa społeczność.

Tu właśnie te szacunki mówią, że to nawet może jest 20, no znowu procent, może kilkanaście procent populacji Iranu.

I on, tak, on był na tej zasadzie, że ojciec był Azerem, matka była Iranką.

Wszystkie dynastie, które rządziły Iranem do...

Ja rozumiem, że dla Turcji destabilizacja Iranu, biorąc pod uwagę element kurdyjski,

No to jest w wielu wymiarach dla Turcji czymś, co Turcję bardzo niepokoi, bo oczywiście obawia się też Turcja destabilizacji, że ta oprócz, że uderza w nią bezpośrednio destabilizacja Iranu, no to mamy eskalację, na przykład niestabilność w Iraku.

Zamieszanie w Iranie.

Od jakiegoś czasu, zwłaszcza od ataku Hamasu na Gazę, ten język jeszcze eskalował, ale do takiego poziomu, w którym Izraelczycy mówią o Turcji jak o nowym Iranie, jak o zagrożeniu porównywalnym do Iranu.

Czyli to już jest język taki, że Iran jest oczywiście, to jest perspektywa Armagedonu, broń jądrowa, trzeba zrobić wszystko, żeby ten Iran spacyfikować, ale na to mamy aktualną nakładkę.