Mentionsy

Przedstawimy państwu fragment książki pani Marii Janion.

Maria Janion, Stanisław Obirek.

Dzisiaj namówiłem pana profesora na rozmowę o pani profesor Marii Janion.

I dla twórczości i dla myśli Pani Profesor Janion, Adam Mickiewicz był swoistym kluczem i o odszyfrowanie tego klucza poprosiłbym Pana Profesora.

W twórczości pani profesor Marii Janion wskazują, że ona nie ograniczała się tylko do Adama Mickiewicza czy do romantyzmu, ale niewątpliwie można powiedzieć, że jej myśl krążyła wokół naszego romantyzmu.

Names mentioned – Maria Janion.

Natomiast Maria Janion wyraźnie sięgała do okresów sprzed

Names mentioned – Maria Janion

Names mentioned – Maria Janion

I to również jest coś, co chyba Maria Janion

Późnym wnukom, a do takich niewątpliwie Maria Janion się zalicza, to dzieło zostało jakby pokazane, odtworzone, przeczytane w zupełnie inny sposób, taki trochę pod włos.

Sposób patrzenia na niego czy Maria Janion.

Umożliwia takie sięgnięcie trochę nostalgiczne do tych czasów studiów, kiedy odkrywałem opasłe tomy publikowane właśnie w Instytucie Badań Literackich, kiedy Maria Janion w latach 60-tych, 70-tych była jeszcze młodziutką przecież badaczką.

Maria Janion, Stanisław Obirek.

Janion wygłaszany.

Z racji na ten jubileusz pojawił się także taki kanon literacki właśnie książek pani profesor Janion i w tym kanonie są przypominane także teksty, które były, byśmy użyli takiego słowa, tekstami rozproszonymi w różnych wydawnictwach, w różnych publikacjach.

Na ile Miłosz, na ile profesor Janion odkrywali właśnie coś takiego jak zmierzch paradygmatu?

To wszystko można również te elementy takiego flirtu z komunizmem, z lewicową opcją, czy światopoglądem dostrzec również i u Maria Janion.

Names mentioned – Maria Janion, Stanisław Obirek.

Names mentioned – Maria Janion

Names mentioned – Maria Janion

I tą przedługą wypowiedź może zakończyć właśnie Maria Janion, która swoją niesamowitą słowiańszczyzną jakby powiedziała coś, czego nikt wcześniej nie mówił.

Jak bardzo prace i myśl pani profesor Janion związana była i z odkrywaniem tego kobiecego pierwiastka w historii naszej literatury i w zrozumieniu tego, czym jest Polska,

Mianowicie w 1996 roku Maria Janion opublikowała taką książkę Kobiety i duch inności, która właśnie zbiera te nowe spojrzenie na literaturę już nie tylko

Niemniej jednak wiedzieliśmy o sobie i o to proszę posłuchać, jaką dedykację otrzymałem od pani profesor Janion.

Najserdeczniej Maria Janion.

Powiedziałem, że pani profesor Janion fascynuje się również jezuitami.

Ale rzeczywiście można powiedzieć, że niektórzy trochę żartobliwie, ale też niekoniecznie żartobliwie mówili, że Maria Janion to taka matka założycielka polskiego feminizmu.

Nie tylko zresztą w Warszawie wygłaszane, również w Gdańsku powstało całe środowisko przecież wokół Marii Janion.

Names mentioned – Maria Janion, Stanisław Obirek.

Names mentioned – Maria Janion, Stanisław Obirek.

Names mentioned – Maria Janion, Stanisław Obirek.

I okazuje się, że Maria Janion również

Names mentioned – Maria Janion.

A tymczasem Maria Janion zdaje się sugerować, że być może nie jesteśmy przecież ani Rzymianami, ani Grekami, jesteśmy Słowianami.

Maria Janion trochę tak śladem mistrzów podejrzeń, do których zresztą się odwoływała często, czyli właśnie Marx, Freud i Nietzsche.

Tak bym ten feminizm kulturowy Maria Janion trochę może niestandardowo przedstawił.

Nie mówił, poza właśnie takimi laboratoriami, jakim były niewątpliwie seminaria Maria Janion, czy tutaj w Warszawie w Instytucie Badań Literackich, czy na Uniwersytecie Gdańskim.

No to są wszystko wychowankowie właśnie Marii Janion, która ich nauczyła takiego szukania,

Names mentioned – Maria Janion

Więc w każdym razie też przywołany Gombrowicz, który był dla Maria Janion bardzo ważnym punktem odniesienia.

Z trudem dopuszczała takie myślenie nieortodoksyjne i tym bardziej właśnie ludzie, którzy powinni jakby z urzędu być ortodoksami, a właśnie Maria Janion stała się tą heretyczką i dlatego nie była uznawana.

Maria Janion, Stanisław Obirek.

W badaniach nad literaturą na wypadku Greenblata to jest oczywiście przede wszystkim Szekspir, więc XVI wiek, ale można powiedzieć, że Maria Janion to jakby

Maria Janion, Stanisław Obirek.

Names mentioned – Maria Janion, Stanisław Obirek.

Maria Janion jakby naturalnie się przeciwko temu burzyła i proponowała coś

Maria Janion, Stanisław Obirek.

Maria Janion i Stanisław Obirek

Ale Panie Profesorze, moje ostatnie pytanie wiąże się z tym, co Pan Profesor już nadmienił, że taką książką wyjątkową czy dramatem wyjątkowym dla Marii Janion była czwarta część Dziadów.

I właściwie w każdym tekście profesor Maria Janion dotykamy odchodzenia, dotykamy śmierci.

Czym śmierć była dla Maria Janion?

Myślę, że Zygmunt Krasiński był najmniej bliski Maria Janion.

Jeśli Mickiewicz był właśnie tym inkluzywnym, tym, który włączał inność, włączał żydowskość w swojej twórczości, bardzo jasno to widać w Księgach Narodu i Piegrzymstwa Polskiego, to u Krasińskiego Maria Janion dostrzegła ten wirus antysemityzmu.

Znowu można powiedzieć dla Maria Janion to było jakby instynktownie.

Maria Janion mówiła tak, wszyscy umrzemy, to jest nieodwołalne, śmierć czeka każdego, ale przecież nie jest obojętne co będziemy pamiętać, co będzie pamiętane i domagała się właśnie takiego

I myślę, że myśleniem Maria Janion o śmierci było w takich kategoriach, żeby to, co dzisiaj mówimy o dwa pojęcia razem wymieniamy.

Także to jest dość paradoksalne, bo myślenie o śmierci u Marii Janion było przede wszystkim myśleniem o mobilizacji do tego, żeby uratować jak najwięcej z przeszłości, a w polskim

Names mentioned – Maria Janion, Stanisław Obirek.

Names mentioned – Maria Janion, Stanisław Obirek.

Names mentioned – Maria Janion, Stanisław Obirek.

Names mentioned – Maria Janion, Stanisław Obirek.

Sylwetkę Pani Profesor Maria Janion w rozmowie z Panem Profesorem Stanisławem Obirekiem, antropologiem kultury.

Maria Janion.