Mentionsy

Etnolożka, socjolożka i z punktu widzenia dzisiejszego spotkania ważne autorka publikacji i biografii Sebastian Flizak, ludoznawca i etnograf na tle swojej epoki oraz pan doktor Łukasz Burkiewicz z Instytutu Nauk o Polityce i Administracji naszego Uniwersytetu Ignatianum w Krakowie, historyk, który już był gościem podcastu, ale dzisiaj nie o Markopolu zdecydowanie, ale będzie trochę inny okres historyczny, no i też zupełnie inny projekt, ale o tym opowiedzą goście.

Otrzymaliśmy go od Ministerstwa Edukacji i Nauki w ramach Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki w 2024 roku, więc właściwie można powiedzieć, że zbliżamy się ku końcowi, ponieważ termin oddania dzieła głównego, którym będzie krytyczna edycja pamiętnika Sebastiana Flizaka

Sebastian Flizak, natomiast często można spotkać Flisak na przykład, co się ludziom kojarzy jednoznacznie z osobą pływającą po rzece, a niestety, albo stety, to jest nie to słowo.

Ale twoje spotkanie właśnie z tą osobą, z Sebastianem Flizakiem, to już to nie jest pierwsze, to delikatnie można tak powiedzieć, bo te postać towarzyszy ci już od wielu lat, prawda?

I właśnie tam po raz pierwszy natrafiłam na dokumenty wytworzone przez Sebastiana Flizaka, czyli dokumenty związane z jego trzyletnią kadencją kierownika tego muzeum.

Dla nich, dla tego regionu, dla ludzi mieszkających właśnie tam, w Dolinie Raby, zarówno sam Sebastian Flizak jak i teksty jego autorstwa są bardzo ważne, bo są jednymi z nielicznych na temat ich kultury, ich tradycji, ich tożsamości.

No rzeczywiście, Sebastian Flizak pisze to z perspektywy jakiegoś czasu.

Sebastian Flizak, tak jak Kasia powiedziała, urodził się w 1881 roku.

Nawet w kontekście historii dziejów świata, bo Sebastian Flizak zahaczył o dwie wielkie wojny światowe.

I Sebastian Flizak jako obywatel państwa austro-węgierskiego trafił do oddziałów tejże armii i walczył na froncie wschodnim, gdzie w 1915 roku dostał się do niewoli rosyjskiej, której szczęśliwie udało mu się wrócić.

Pamiętnik Flizaka jest niezwykłym źródłem, dlatego że nie tylko widzimy zmiany w kontekście Polski, ale zagłębiając się w tą relację, gdzie Kasia oczywiście zna naszego bohatera zdecydowanie dłużej, ale też w pamiętniku wychodzą na przykład rzeczy, o których wcześniej nie wiedzieliśmy, na przykład jego podbyt w Grenoble.

Więc Flizak ma tutaj świetny pogląd na

Flizak wspominał o Bronisławie Malinowskim, naszym wielkim antropologu.

Mamy też w planach kolejne teksty, bo sam pamiętnik Flizaka oczywiście to jest jego najobszerniejsze dzieło.

Ale on ma szereg innych dzieł, krótszych, w krótszej formie, ale zapewne podobnej wadze i wartości dla historyków, antropologów, etnologów, etnografów, kulturoznawców, politologów i będziemy starali się, myślę, że pamiętnik jest takim początkiem tej naszej pracy nad wydaniem całego dorołku Flizaka, bo myślę, że przyniesie bardzo dużo nowego i takiego świeżego spojrzenia na sprawy polskie,

To był człowiek, który... Flizak rozumiał, że ludzie odchodzą i pamięć odchodzi.

Tego, co tu właśnie powiedzieliśmy, że Flizak żył po prostu te jego 90 lat, które przeżył od 1881 do 1972, to jest nieprawdopodobny okres.

Proponowali, sugerowali, żeby tutaj szkołę bardziej taką techniczną, może coś co dzisiaj określamy właśnie technikum czy szkołą zawodową stworzyć, no ale Flizak nie mógł iść w tym kierunku z tego powodu, że po pierwsze był już człowiekiem wiekowym, a po drugie to był humanista i to klasyczny, prawda, z łaciną, z greką, wykształcony w zupełnie innych realiach i myślący inaczej niż ci, którzy w tym momencie stanęli u władzy, prawda, czyli ten 47. rok ów szósty, to były dla niego lata kluczowe, przełomowe, on wiedział, że

Oczywiście i mimo tu wysiłków samego Flizaka, Rady Pedagogicznej, rodziców uczniów, którzy uczęszczali do tej szkoły, też gminy, oczywiście samorządu niestety decyzje były odgórne, można powiedzieć, że bezduszne i takie, a nie inne.

Zresztą sam Flizak już też w tym momencie był osobą, która nie zgadzała się z systemem, raczej sam siebie określa jako rewolucjonista.

Sebastian Flizak pomija w pamiętniku takie epizody ze swojego życia, czy nawet nie epizody, wieloletnią działalność, która jest arcyważna z dzisiejszego punktu widzenia.

Ten materiał o Flizaku był rozproszony i my mamy taką nawet, że tak powiem, dyżurną prezentację, którą pokazujemy w różnych miejscach.

Tak, ale nie powiedzieliśmy ostatniego słowa w tej kwestii, dlatego że być może, bo takim najważniejszym, najważniejszą rzeczą, której szukamy, a na razie nie znaleźliśmy, jest doktorat Flizaka.

Flizak przeczytał gdzieś w jakimś czasopiśmie tekst o Malinowskim.

Mieszkańców lokalnych, no Flizak tutaj zarzucał Orkanowi, że wymaga od górali tego, czego sam nie robi, więc na przykład to był taki problem, albo że opisuje swoich sąsiadów.