Mentionsy

My dzisiaj rozmawiamy, drodzy Państwo, o Gruzji.

Jesteśmy na Kaukazie, za mną jest Krzysztof Broszek, który poznaje Gruzję, o Gruzji mówi, historyk, filmowiec, reporter.

Ja mam książkę obok Gruzja, czyli zrozumieć krainę, gdzie urodził się Stalin, przenikają się prawosławie i islam, a z głośników lecą przeboje Filipinek.

Dzień dobry Mateuszu, bardzo się cieszę, że można o Gruzji również porozmawiać, nie tylko będąc w Gruzji, bo tam właściwie cały czas się rozmawia o Polsce.

W Gruzji o Polsce?

Gruzini bardzo lubią Polskę, Gruzini ciągle rozmawiają o Polsce, ciągle przypominają kogo znają z Polski, na jakich koncertach byli, choć akurat są to przeważnie koncerty z pokolenia, które...

O Gruzji mówi się raczej ostatnio przynajmniej w tym kontekście politycznym, geopolitycznym, w innym kontekście, w zupełnie innym kontekście.

Gruzja była celem częstych wyjazdów na narty czy takich wypadów typu jak Anglicy trochę do nas wyjeżdżali na imprezy przez ostatnie lata, ale dzisiaj jest troszeczkę strach przed wyjazdem, taki z doniesień, które były jeszcze rok, dwa lata temu.

Albo się mówi o negatywnych zachowaniach Gruzinów w Polsce z kolei.

grupy przestępcze, czy pojedyncze osoby, które dokonują przestępstw, czy to będąc kierowcami w sieciach tych podobnych ataków karskich, czy pracując gdzieś, no rzeczywiście częściej się pojawia w sposób negatywny, ale najczęściej po prostu chyba się o tym kraju troszeczkę już zapomina.

Nie wiem, czy to ma wpływ też na same relacje pomiędzy ludźmi, między Gruzinami i Polakami, którzy wzajemnie odwiedzamy się, podróżujemy.

Jak wspomniałeś, sympatie pomiędzy narodami są i myślę, że nadal trwa, ale no właśnie, to czasami polityka wkrada się w kwestie społeczne, dotyka nas, no i cóż, jak to polityka potrafi dzielić w przypadku Polski i Gruzinów?

W szczególności teraz, jeżeli mówi się tyle o jakimś innym kierunku, który obrała Gruzja geopolitycznie.

Gruzja w pewnym sensie chyba by tego nie wybrała, nie obrała takiego kierunku.

Jest to na pewno spowodowane bardzo dużymi pieniędzmi i wpływami politycznymi, wpływami służb rosyjskich na politykę gruzijską.

Natomiast jak chodzi o stosunki między Polakami a Gruzinami, myślę, że one są nadal bardzo, bardzo dobre.

Jest tu jedna przeszkoda właściwie, bo ile jeszcze w 2015, 2016 czy tam 2019, jak jeździłem do Gruzji przez ostatnie powiedzmy 10 lat, to właściwie Gruzini mogli

Gruzin dzisiaj nie jest pewny, co to za Słowianin.

Natomiast jest ta ostrożność Gruzinów, ale ten entuzjazm dla Polski, dla Polaków nadal taka ciepła serdeczność jest.

Właśnie zastanawiam się, jak te dzisiaj relacje wyglądają i też umówmy się, kim dzisiaj jest współczesny Gruzin, jak on też patrzy na świat.

Jak Gruzini reagują na to, że aż tylu ich przyjechało, chociażby do Tbilisi, rozkręcają swoje biznesy, transfer kapitału?

Rosjan, trochę tak jak u nas mieliśmy falę w Ukraińcu, mówiło się milion, półtorej miliona, dwa miliony, z czego zostało część, powiedzmy jedna czwarta, czy tam ileś, to tak samo było tylko, że z Rosjanami w Gruzji.

Oprócz tego politycznego wątku jest dla Gruzinów bardzo ważny wątek ten, że właściwie ceny podrożały bardzo.

tanie jedzenie, piwo, słodycze, to tak samo w Gruzji się Polak czuł.

Te apartamenty już nie były, a już na pewno teraz nie są na cenę Gruzinów, więc dla nich jest to...

Ale jednak nawet takie mieszkanie dla Gruzinów jest już teraz poza zasięgiem.

Bardzo trudno było znaleźć kogoś, kto mówiłby, że kto chciałby poradzić o tym, że głosuje na gruziejskie marzenie albo dlaczego to robi.

Natomiast Gruzini twierdzą, że są Europą i tak jak my mówimy o korzeniach rzymskich, oni mówią o korzeniach greckich.

Czyli rzeczywiście młode pokolenie Gruzinów patrzy na świat zupełnie inaczej niż osoby starsze, doświadczone też życiem i znające historię od podszewki.

Co dzisiaj najbardziej różni właśnie młodych od dorosłych Gruzinów?

Daje im to spojrzenie na Gruzję, że może być inaczej.

Rzeczywiście ten podział często jest taki, jak rozmawiają z młodymi, że przyznają matka, ojciec głosowali na gruzijskie marzenie, oni głosowali na opozycję.

Bardzo często w tych też rozmowach, kiedy słucham, czytam o Gruzji, mówi się też o samym stosunku do kościoła gruzińskiego i też jakie wielkie wpływy ma kościół gruziński też na właśnie nastroje pomiędzy to, co dzieli młodych a dorosłych.

Tak, kościół gruzijski jest bardzo, bardzo, bardzo wpływowy.

Kościół gruzijski ortodoksyjny.

Kościół gruzijski, który istnieje od IV wieku naszej ery, więc to już jest 1600 lat.

Kościół gruzijski, który właściwie Gruzini...

biskupów, inaczej słuchają katolikosa i jeśli starsi mówią, że Kościół mówi o tym, że nie należy się sprzeciwiać, jeśli starsi chwalą gruzijskie marzenie, to młodsi słuchają tego inaczej.

Wiele razy słyszałem takie stwierdzenie, że niestety biskupi kościoła gruzijskiego to kagiebnicy.

I mówią też z taką goryczą ci młodzi szczególnie, że kiedy był Saakaszwili, to właściwie kościół gruzijski był proeuropejski i wspierał reformę Saakaszwilego.

I rzeczywiście tak było, ale też dostrzegają, że wiązało się to z tym, że płynęły ogromne środki chociażby na odbudowę, na remonty świątyń, klasztorów i Gruzja rzeczywiście wtedy wypiękniała.

A dzisiaj bardzo chętnie poszli za dięgami gruzijskiego marzenia.

Czy Gruzini poprzez tę swoją historię i dzisiaj obecność też Rosjan wokół tego, co się dzieje na Ukrainie i też co się działo w ich własnej historii, można powiedzieć, że to jest w jakiś sposób społeczeństwo, nie wiem, straumatyzowane, obawiające się czegoś, pełne lęku, jak odwiedzasz ich, rozmawiasz?

na Gruzję, no właśnie, widzisz jakieś środowisko, na które trzeba zwrócić uwagę?

Już jeszcze pamiętają na przykład zwiada Gamsa Hurdie, prezydenta pierwszego, który został prawdopodobnie zabity i oni mają takie głębsze w historii swoje widzenie Gruzji, dlatego są na tych demonstracjach i rozmawiałem też z wieloma młodymi.

dzisiaj, bo też skupmy się na zakończeniu o kwestiach dotyczących samej Gruzji, jak należy Gruzję odkrywać.

żydowskie, tureckie, oczywiście gruzijskie, rosyjskie, nawet wiele polskich śladów, więc na bardzo małym terenie można przejść przez 16 wieków Gruzji.

Więc właściwie, jaki by sobie ktoś nie wymarzył region, to w tej małej Gruzji taki region sobie znajdzie.

Gruzja, Krzysztof Brożek dzisiaj był gościem, wydawnictwo Pascal.

Jeśli jest to przewodnik, to pod takim kątem, że wynika to z rozmów z Gruzinami, bo to było moim głównym celem, z wielu, wielu rozmów z Gruzinami i pomiędzy tymi wierszami, mówiąc o problemach, sami zachęcają, podkreślają i zapraszają do Gruzji.