Mentionsy
Podcasty Teologii Politycznej
Podcasty Teologii Politycznej
21.05.2025 16:53

4. TALAROWSKI // SKIBIŃSKI // Leon XIII – pierwszy papież nowoczesności?

W najnowszym odcinku „Dialogów epok” gościmy prof. Pawła Skibińskiego – historyka Kościoła, znawcę pontyfikatu Jana Pawła II i dziejów katolicyzmu ostatnich dwóch wieków. Punktem wyjścia do rozmowy był wybór przez nowego papieża imienia Leona XIV, który w naturalny sposób przywołuje postać jego XIX-wiecznego poprzednika – Leona XIII. W rozmowie cofamy się do roku 1878, roku wyboru Vincenza Pecciego na Stolicę Piotrową – już po Soborze Watykańskim I i upadku Państwa Kościelnego. Jakim programem ideowym kierował się nowy papież? Jakie niepokoje, nadzieje i propozycje odnowy towarzyszyły Kościołowi u progu nowoczesności? Zastanawiamy się nad trwałym znaczeniem takich dokumentów jak Rerum novarum (1891) czy Aeterni Patris (1879). Czy Leon XIII był inicjatorem nowego modelu obecności katolicyzmu w życiu społecznym i politycznym? Jak oceniał zagrożenia płynące z socjalizmu, liberalizmu, błędnych rozpoznań antropologicznych i aksjologicznych czy nadużyć nowoczesnego etatyzmu? I wreszcie – co łączyło go z Polską?

____________

Historia to nie tylko przytłaczający datami i nazwiskami gąszcz dawnych wydarzeń, badanie „niegdysiejszych śniegów”, które znuży nawet najwytrwalszych fascynatów przeszłości, czy przestrzeń manipulowania faktami dla doraźnych celów. To też próba zrozumienia, jak rodziły się idee, które formują dzisiejszy świat, jak kształtowały się granice – nie tylko te geograficzne, ale duchowe czy mentalne, jak ludzie w różnych epokach myśleli o relacji jednostki, wspólnoty i Boga. Jakie wydarzenia, postaci, dzieła – zmieniały sposób postrzegania władzy, religii czy wojny? W podcaście „Dialogi epok” wybierzemy się na poszukiwania momentów przełomu w dziejach Europy i Polski, przyjrzymy się ciągłości i przeobrażeniom idei o ponadepokowym znaczeniu, miejscu religii w porządku politycznym i kulturowym.  Jak cesarz Konstantyn zmienił historię chrześcijaństwa i imperium rzymskiego? Na czym polegało wielkie starcie idei – uniwersalizmu i suwerenności – uosabianych przez średniowiecznych papieży, cesarzy i królów? Z jakich źródeł możemy poznać XVII wiek, stulecie wojen, srebrny wiek Rzeczypospolitej, odmalowany w fascynujący sposób na kartach Trylogii Henryka Sienkiewicza i w ekranizacjach jego powieści? Tym tematom już w pierwszych odcinkach Dialogów epok Adam Talarowski przyjrzy się z zaproszonymi gośćmi, wybitnymi specjalistami w swych dziedzinach.

Obserwuj nas na: YouTube, Spotify i na wielu innych platformach.

Podobają Ci się podcasty Teologii Politycznej?
Serdecznie zachęcamy do wsparcia naszych nagrań.

Leon XIII Kościół Jana Pawła II Eterni Patris Piusem IX Leona XIV TALAROWSKI Merciera Bismarck solidarności Piotr XVI Akademii Katolickiej Jungtimem Jezusa Dmowski

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 10 wyników dla "Kościół"

Kościół nie zaleca rozwiązań technicznych, to znaczy to, co później będzie pewnym dogmatem katolickiej nauki społecznej.

Kościół nie zaleca rozwiązań technicznych, wprowadza pewne kryteria oceny moralnej, doktrynalnej rzeczywistości społecznej.

Oczywiście proszę pamiętać, że nigdy Kościół nie, to znowu jest pewna karykatura, że Kościół na przykład XIX-wieczny opowiada się za monarchią absolutną i restytucją monarchii absolutnych, bo to nie jest do końca prawda, ale jest bardzo zdystansowane wobec demokracji.

Pamiętajmy, że wracając jeszcze do tej poprzedniej uwagi, pamiętajmy, że Kościół na przykład zupełnie nie miał problemu z republikami oligarchicznymi włoskimi, wenecką i genuańską przez całe lata ich istnienia.

On w ogóle jakby podkreśla, że Kościół nie ma ulubionych form ustrojowych.

To znaczy on próbuje dokonać środkami dyplomatycznymi, a także pewnymi gestami, ale rozsądnymi powiedziałbym gestami, ze swojego punktu widzenia przynajmniej rozsądnymi gestami, złagodzić sytuację ostrego ataku na Kościół i ostrych represji antykatolickich i doprowadzić do możliwie swobodnego funkcjonowania Kościoła.

To jest jakby jeden aspekt, ale chyba jeszcze mocniejsze i kompletnie zazwyczaj zapominane są zmagania, które prowadzi Kościół Leona XIII z tą rzeczywistością liberalną na polu edukacyjnym.

Tu nie można z tym polemizować, bo rzeczywiście tak to jest postrzegane przez sam Kościół.

Z jednej strony Kościół będzie korzystał z tego, że państwo amerykańskie nie będzie się mieszało w spory religijne, ale z drugiej strony będzie ograniczany tą atmosferą,

Ale proszę zwrócić uwagę, że w gruncie rzeczy ta potrójna konstrukcja pokazuje, że dla Leona XIII Polska jest jednością i Kościół w Polsce jest jednością funkcjonującą w trzech odrębnych warunkach, o tak powiedzmy.

Ostatnie odcinki