Mentionsy

Polski architekt i urbanista Krystyn Olszewski na przełomie lat 60. i 70.

Czy historia działalności projektowej Olszewskiego w Singapurze może być inspiracją do dziś?

Rozmawiamy z Piotrem Wolińskim, architektem i kuratorem wystawy Singapur, Krystyn Olszewski.

Co jest w tej postaci Krystyna Olszewskiego unikalnego, wyjątkowego w tej historii?

Krystyn Olszewski jest o tyle interesującą postacią, po pierwsze dlatego, że moim zdaniem zrobił rzeczy duże, natomiast rzeczy, które są mało znane.

Krystyn Olszewski jest warty przedstawienia z tego względu, że zaprojektował

Krystyn Olszewski jest też o tyle interesujący, że podobnie jak planowanie urbanistyczne, planowanie przestrzenne jest mało popularny, mało znany i niewidoczny, a jego rola, tak samo jak i planowania,

I tak myślę, że to jest właśnie ta skala, w której funkcjonował Krystyn Olszewski, powiedzmy dość anonimowo, a skala, która jest

I ten przykład Olszewskiego pokazuje, że gdzieś tam w ciszy pracują ludzie, którzy kształtują ten świat, w którym funkcjonujemy, a świat, którego, czy może nie tyle świat, co my tego planowania nie zdajemy sobie z niego sprawy.

No i właśnie, myślę, że jak zwrócimy uwagę na Krystyna Olszewskiego i na to,

Z jakiego środowiska, z jakich inspiracji, wpływów Olszewski korzystał, z czego wyrósł i w jaki sposób to lokalne środowisko na niego wpłynęło, w jakim stopniu, ale też te prądy czy myśli globalne związane z modernizmem też towarzyszyły jego ścieżce projektowej.

Krystyn Olszewski, myślę, że to umiejscowienie w czasie będzie istotne, studia na Politechnice Warszawskiej kończył zaraz po wojnie, po II wojnie światowej.

Krystyn Olszewski w czasie studiów właśnie z Kazimierzem Wejhertem uczestniczył w jego kursach urbanistyki.

I to jest powiedzmy to środowisko, które już coś zaczyna mówić o tym, w którym kierunku ten rozwój Krystyna Olszewskiego, zawodowy rozwój będzie zmierzał.

Jeśli chodzi o te idee, inspiracje, Krystyn Olszewski, jak przedstawia to jego syn Piotr Olszewski, opowiadał o tym, że Krystyna Olszewskiego zawsze inspirowały, jak to określił, miasta angielskie.

I to są te inspiracje, które mam wrażenie towarzyszą Olszewskiemu w trakcie projektowania.

To są te kierunki i te cele architektury i urbanistyki, przepraszam, które towarzyszyły w życiu zawodowym Krystyna Olszewskiego i które widać w jego pracy w zasadzie na każdym jej etapie.

Najbardziej sensowną receptą, jaka została podchwycona przez Krystynę Olszewskiego,

I to są głównie właśnie te przestrzenie, w których funkcjonował Krystyn Olszewski i które to w jakiś sposób zbudowały jego doświadczenie zawodowe.

Teraz bym dopytała, w sumie mam dwa wątki, ale one są w jakimś stopniu ze sobą powiązane, ponieważ gdzieś już zarysowałeś te idee czy inspiracje Krystyna Olszewskiego.

I myślę, że to można jakoś połączyć, to znaczy odpowiedzieć na to pytanie, w jakim kontekście Olszewski pojawił się w tym zespole projektowym, dlaczego?

Więc tutaj od tego pytania dotyczącego w jakim kontekście i dlaczego pojawił się Olszewski właśnie w tym konkretnym zespole.

Krystyn Olszewski pojawił się, taka jest moja ocena z perspektywy tego, jak zdążyłem już to

Krystyn Olszewski biorąc w tym udział, myślę i mam poczucie i z tego co zdążyłem zaobserwować czytając między innymi artykuły, które napisał do czasopisma Miasto.

Tymczasem Krystyn Olszewski, jak i cały zespół, który projektował Warszawę, potem...

Potem mam wrażenie, że też to, jeśli nie w sposób bezpośredni, to jednak gdzieś funkcjonowało to w tych doświadczeniach zawodowych Olszewskiego i dało odpowiednie rezultaty, że przy planowaniu weryfikowano, jakie rozwiązanie jest pod względem ekonomicznym najbardziej efektywne i projektując składowe elementy miasta

Wspierała działania ONZ-u, które to z kolei działania ONZ-u wspierały właśnie miasta typu czy państwa typu Singapur, żeby zorganizować państwo, rozwój i gospodarczy i w ten sposób właśnie Adolf Ciborowski trafiając do Singapuru jako ten ekspert ONZ-u zarekomendował Krystynę Olszewskiego jako tego, który jest specjalistą

Przedstawiciel tej firmy spotkał się z Krystyną Olszewskim i zaproponowano mu funkcję generalnego projektanta.

Tak, jeszcze powiedziałeś tutaj o tym doświadczeniu optymalizacyjnym, można powiedzieć, i w jaki sposób ono zaistniało później w tym projekcie singapurskim, a jakie były właśnie zadania postawione przed tą firmą, która zatrudniła też między innymi na istotną funkcję, ale rzeczywiście podkreślajmy, że był to zespół projektowy, tak, też Krystyna Olszewskiego.

Po pierwsze nie trafiłem na bezpośrednią informację, żeby Krystyn Olszewski przy projektowaniu Singapuru w jakiś sposób używał dosłownie tej metody optymalizacji warszawskiej.

Natomiast z opisu jak wyglądała ta optymalizacja, który to opis sam Krystyn Olszewski właśnie w czasopiśmie miasta przedstawia.

Widzimy zbieżne działania, podobne działania w przypadku właśnie tych prac optymalizacyjnych i podobieństwo tych działań do tego, jak wyglądało planowanie Singapuru, ponieważ w innym z kolei też artykule, który Olszewski napisał na temat właśnie planowania Singapuru, prezentuje tam

W wyniku takich optymalizacji, niekoniecznie może to była optymalizacja warszawska, ale to była jakaś optymalizacja, która myślę, że czerpała z tych doświadczeń optymalizacji warszawskiej, które były właśnie doświadczeniami Olszewskiego.

No właśnie, tutaj jakieś moje głębsze wnioski, jeśli chodzi o to planowanie, to właśnie to, że, bo też rzecz ciekawa, ja też wielokrotnie w takim zlepku za każdym razem słownym powtarzam, że Krystyn Olszewski projektował Warszawę, Bagdad, Singapur.

Natomiast o tyle jest to ciekawy przypadek, że Warszawa w momencie, kiedy była planowana przez Olszewskiego, była stolicą państwa.

Plan, który został przy współudziale Krystyna Olszewskiego zorganizowany,

Jeśli chodzi o planowanie w 1971, jak powstał ten plan Olszewskiego, to sygnałami tego, że było to skuteczne, właśnie jest po pierwsze to, w jaki sposób wygląda dzisiaj to państwo, czyli jest to państwo siłą rzeczy zadbane, być może

I też interesujące jest to, że to, co pojawiło się w planie wtedy, w 1971 roku, w wyniku prac właśnie firmy Crux Michel, Peacock & Stewart, w której w zespole pracował Krystyn Olszewski, ten plan

Sam deklarował, że starano się maksymalnie przenieść to co w 71 zaprojektowane było między innymi przez Krystynę Olszewskiego.

I co jeszcze warto dodać, takim odciskiem charakterystycznym czy elementem, na który się wskazuje, że Olszewski

Innym z elementów było to, że Krystyn Olszewski zawsze wskazywał właśnie na to, że warto jest zachować zabytki kultury tamtej lokalnej i walczył w jakiś sposób.

Z elementów jeszcze, które warto by było dodać, to to, że właśnie przy okazji tego mówienia o utopii, ten plan, który realizował Krystyn Olszewski, to był tak zwany koncept plan, który wielokrotnie był, między innymi przez niego było to podkreślane, że on ma być elastyczny.

Właśnie przybliżyliśmy się już trochę zarówno do tego współczesnego Singapuru, jak i do takiej mniejszej skali, bo wspominałeś o tych elementach też materialnych, na których wskazywał Olszewski, że warto je zachować.

Takim pozytywnym elementem, który niewątpliwie, o którym należy na samym wstępie powiedzieć, to to, że rzeczywiście w momencie kiedy zaczynał pracę Krystyna Olszewski, czy też w ogóle władze zaczęły reorganizować to państwo, ponieważ w 65 roku

Natomiast z tego, jak synowie na przykład opowiadają o Krystynie Olszewskim, czy właśnie o tym, że właśnie zależało mu na tym, żeby

Też na zdjęciach wielokrotnie Krystyn Olszewski pozuje jako fotograf, co też wynika z relacji synów.

Niewątpliwie i to jest myślę, że ważne i też w kontekście właśnie Krystyna Olszewskiego.

Singapur oczami Krystyna Olszewskiego, za pomocą jego własnych fotografii, więc to też myślę jest ciekawe bardzo spojrzenie.