Mentionsy

Jan III Sobieski mógł rozkoszować się chwilą.

Zwycięstwo pod Wiedniem nie tylko przyniosło Sobieskiemu nieśmiertelną sławę, ale też bez wątpienia miało wielki wpływ na historię świata.

I wreszcie, czy Sobieski rzeczywiście winny był zaborom?

Wcale nie od początku Jan III Sobieski szukał zwady z Turkami.

Do tego drugiego przez długi czas, jeszcze jako hetman, należał Jan Sobieski.

Dlatego wojna z Turkami nie była początkowo Sobieskiemu po drodze.

Jan III chciał uczynić księciem pruskim swego syna Jakuba Sobieskiego.

Sobieski słusznie uznawał traktaty za błąd.

Sobieski liczył też, że odzyskane Prusy mogą stać się dziedziczną domeną jego rodu.

To dodatkowo ułatwiło zbliżenie z Wersalem, dla którego sojusz z Sobieskim oznaczał możliwość szachowania przeciwnika.

Elektor, zdając sobie z tego sprawę, zaproponował Sobieskiemu wspólne działania zbrojne przeciwko Szwecji w Inplantach.

Teoretycznie wszystko wskazywało na to, że pojawiła się realna szansa na odzyskanie Prus, a może nawet na przejęcie ich przez ród Sobieskich, co z kolei mogło dać im szansę na zachowanie tronu polskiego po śmierci Jana III.

Z jednej strony Sobieski nie zdołał przełamać oporu wewnętrznej opozycji.

W Wersalu zdecydowano się więc na rozwiązanie dyplomatyczne, w tym na zawarcie pokoju z Brandenburgią, a w takiej sytuacji sojusz z Sobieskim tracił na znaczeniu, a nawet stawał się problemem.

Prusy mogły dalej spokojnie obrastać w piórka, ale winy Sobieskiego trudno się w tym doszukać.

Sam Sobieski mawiał.

Sobieskiemu w to graj.

W kolejnym roku Sobieski na czele Wielkiej Armii znów zderzył się z Turkami.

Ten tryumf zapewnił Sobieskiemu nie tylko miejsce w historii, ale przede wszystkim tron królewski.

Choć Sobieski na pole elekcyjne nie jechał jako kandydat, oficjalnie popierał kandydata francuskiego, to szlachta po raz kolejny zdecydowała się na Piasta.

Sobieski postanowił wcześniej zakończyć sprawy na południowo-wschodniej granicy.

Jeszcze w 1677 roku Sobieski wierzył, że można będzie zdobyć Prusy, a z Turcją chciał pokoju.

Warto dodać, że zmieniając sojusz przy okazji Sobieski łamał kręgosłup wewnętrznej opozycji.

Sobieski trwał przy swojej decyzji i do tego trzymał w rękach mocne karty.

Właśnie na taki obrót wydarzeń liczył najmocniej Sobieski.

Początkowo więc Sobieski wystawiał wojsko potrząsając własną szkatułą oraz korzystając z pieniędzy przesłanych przez cesarza.

Sobieski wiedział, że czas odgrywa kluczową rolę.

Dzień później Jan III Sobieski objął komendę nad armią.

Znak do decydującego ataku Sobieski dał o 18.00.

Mógł Sobieski napisać list nie tylko do żony, ale też do papieża.

Do cesarza podjeżdża syn Sobieskiego, Jakub.

Nie ma też wątpliwości, że dwór cesarski próbował zatrzeć złe wrażenie, jakie wywołało zachowanie Leopolda I, ale nadal nie możemy podać jednego prostego powodu, dla którego Habsburg zignorował młodego Sobieskiego.

Po odsieczy wiedeńskiej Sobieski traktowany był jako wybawca cesarskiej stolicy.

Nie bez znaczenia był problem etykiety, który i tak sprawiał wiele kłopotów podczas przygotowań do spotkania Sobieskiego z cesarzem.

W końcu, choć brzmi to wręcz niewiarygodnie, istnieje możliwość, że cesarz po prostu nie dostrzegł gestu młodego Sobieskiego.

pisał 17 września Sobieski do Marysieńki.

Bitwa wiedeńska była dla Sobieskiego wielkim triumfem militarnym, ale także wizerunkowym.

Pierwsza informacja o zwycięstwie sił chrześcijańskich i o zasługach Sobieskiego ukazała się w London Gazette dokładnie w 10 dni po bitwie.

Sobieski w słynnym liście, cytowanym na początku tego podcastu, prosił żonę, by ta wydała drukiem przesłany przez niego opis bitwy.

Cel główny, uwolnienie miasta od oblężenia, został osiągnięty, ale dla Sobieskiego równie ważny był cel drugi, rozbicie tureckiej armii.

Sobieski nie zamierzał na to pozwolić.

Sobieski chciał od razu uderzyć na Budę, gdzie zbierały się siły tureckie.

Sobieskiego ten brak wiedzy połączony z nadmierną pewnością siebie mało nie kosztował życia.

Na tym nie skończyły się walki Sobieskiego z Turkami, ale kolejne batalie nie były już dla Lwalech i stanu zbyt udane.

Wielki błąd Sobieskiego polegał na tym, że osiągnąwszy swój wielki tryumf, zaangażował się w roku 1684 w mający się rozpocząć wojny Świętej Ligi.

Profesor Norman Davis bardzo krytycznie ocenił efekty działań Sobieskiego w 1683 roku i szczerze mówiąc trudno jest dziwić się takiej opinii.

Sobieski nie mógł przewidzieć przyszłości.

Jak zauważył najwybitniejszy chyba znawca epoki Sobieskiego i autor doskonałej biografii króla, prof. Wójcik, Jan III nie dążył do wojny z Turcją.

Możliwe, że bez pomocy Sobieskiego losy cesarstwa potoczyłyby się inaczej.

Musimy też pamiętać, kim był Sobieski, skąd pochodził, jak został wychowany i jakie doświadczenia za nim stały.

Nie był Sobieski wróżbitą, przyszłości tak odległe jak rozbiory przewidzieć nie mógł.