Mentionsy
Podcast Historyczny
Podcast Historyczny
14.08.2025 17:00

Więzienia i Ucieczki! Alcatraz, Auschwitz, “El Chapo”, Bastylia

📚 Moja książka „Historia dla Odważnych” - TYLKO DO 1 WRZEŚNIA z DARMOWĄ DOSTAWĄ! 🔥🔥🔥 Kup szybko i bezpiecznie na: https://odwaga.alt.pl [autopromocja]

Od mezopotamskich lochów po nowoczesne zakłady w USA. Od kary wymierzanej kamieniem po ideę resocjalizacji. W tym odcinku Podcastu Historycznego przyglądam się historii więzienia – nie jako budynku, ale jako idei. Skąd wziął się pomysł, by karać poprzez zamknięcie? Jak zmieniała się rola celi – od narzędzia zemsty po narzędzie wychowania?

Przechodzimy przez kolejne epoki: – od Egiptu, Chin i Grecji, gdzie więzienie było tylko etapem przed wyrokiem, – przez średniowiecze – epokę pręgierza i hańby, – aż po Oświecenie i reformatorów, takich jak Beccaria i Howard, którzy zmienili myślenie o karze. W XIX wieku więzienie staje się „fabryką dusz” – instytucją wychowującą. W XX – zyskuje twarz opresji, ale też nadziei na resocjalizację.

Zajrzymy do najbardziej znanych więzień świata: – Bastylii – symbolu władzy absolutnej, – londyńskiego Newgate – matecznika “Bloody Code”, – Alcatraz – fortecy na wodzie, – Eastern State Penitentiary – pierwszego prawdziwego „penitencjarza”, – Pawiaka – miejsca martyrologii polskiej.

Ale to nie wszystko. W drugiej części opowiadam o najbardziej zuchwałych ucieczkach: – z Bastylii (Jean Henri Latude), – z Alcatraz (Morris i bracia Anglin), – z Libby Prison (USA, wojna secesyjna), – z meksykańskiego więzienia przez tunel (El Chapo).

Na koniec – przyjrzymy się współczesnemu obliczu więziennictwa. Czy system działa? Dlaczego recydywa jest tak wysoka? Co pokazują statystyki? Czy więzienie to dziś kara – czy biznes? I dlaczego norweska wyspa Bastøy może być przyszłością resocjalizacji?

To historia tych, którzy budowali mury… i tych, którzy znaleźli drogę, by je przekroczyć. Dobrego słuchania! Rafał

Timeline: Intro Rozdział I: Zamknąć Człowieka; Historia idei izolowania drugiego człowieka; Mezopotamia, Chiny, Egipt, Grecja, Rzym Średniowiecze – coraz surowsze kary Reformatorzy i Oświecenie – kara jako narzędzie poprawy XVIII i XIX Wiek – Więzienie jako miejsce naprawy duszy XX wiek – między resocjalizacją a represją Rozdział II: Najsłynniejsze Więzienia Świata Bastylia (Francja) Newgate (Anglia) Eastern State Penitentiary (USA) Alcatraz (USA) Pawiak (Polska) Historia Dla Odważnych Rozdział III: Najsłynniejsze Ucieczki z Więzień Jean Henri Latude - ucieczka z Bastylii (Francja) Ucieczka z Libby Prison (USA, 1864) Ucieczka z Alcatraz, 1962: Morris i bracia Anglin Ucieczka z Auschwitz – Piechowski i trzech innych, 1944 Ucieczka „El Chapo”, 2015 Rozdział IV: Wolność do Zniewalania – dzisiejsze więziennictwo USA – więziennictwo jako przemysł; inne kraje Alternatywy – Norwegia i więzienie Bastøy Epilog: Zwierciadło Outro Patroni Ciekawostka

Jeśli Ci się podoba - Zostań Patronem! ✨💖 https://patronite.pl/podcasthistoryczny

Źrodła: https://pastebin.com/4ep2jQtY TT: https://twitter.com/sadowski_rafal IG: https://www.instagram.com/rafal_sadowskii

Patroni: https://pastebin.com/HzJbgCYk Dziękuję, że towarzyszycie mi na pokładzie tego statku podczas podróży przez fale historii!

Pawiaka Libby Prison El Chapo Bastylia Piechowski Jean- Rose Allen West Auburnski Frank Morris Alcatraz ADX Florence FBI Kazimierz Piechowski Unii

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 10 wyników dla "Pawiaka"

Zajrzymy za mury Bastilli i Alcatraz, do lochów Newgate i na dziedzince Pawiaka,

Od gotyckiej Bastylii po betonowe cele Alcatraz, od dusznych piwnic Newgate po samotnie Eastern State Penitentiary, od Pawiaka na ulicy Dzielnej w Warszawie po miejsca, gdzie nawet strażnicy nie wiedzieli, ilu ludzi znika.

Już sam moment powstania Pawiaka wiele mówi.

Każdy kto naruszał porządek ustalony przez rosyjskie władze mógł trafić do Pawiaka, często bez wyroku sądowego, tylko na podstawie decyzji administracyjnej.

Zofia Kossa-Krzczucka, pisarka i współzałożycielka organizacji Żegota trafiła do Pawiaka w 1943 roku.

21 sierpnia 1944 roku podczas trwającego powstania warszawskiego Niemcy wysadzili budynek Pawiaka próbując zniszczyć dokumentację i zatrzeć ślady.

Po wojnie w tym miejscu utworzono Muzeum Pawiaka, działające jako oddział Muzeum Niepodległości.

A najbardziej z całej wizyty zapadł mi w pamięć pomnik drzewa, tak zwany drzewo Pawiaka.

Do niej przyczepione są tabliczki z nazwiskami więźniów Pawiaka.

Myślę sobie, że symboliczne znaczenie Pawiaka polega na tym, że łączy w sobie opowieść o dwóch zniewoleniach Polski, XIX-wiecznym podporządkowaniu i XX-wiecznym unicestwieniu, a przez tę samą kratę patrzyli ci, którzy walczyli o wolność w różnych epokach.

Ostatnie odcinki