Mentionsy
Adam i Ewa Lucasa Cranacha st. | s04 e17
Obraz "Adam i Ewa", który namalował Lucas Cranach st. jest ozdobą Galerii Sztuki Dawnej w Muzeum Narodowym w Warszawie.
W odcinku opowiadam o tym jak wzorce antyczne zawitały do Germanii na początku XVI wieku, jak (wielką) rolę odegrał w tym Albrecht Dürer oraz jakie relacje łączyły go z Lucasem Cranachem starszym.
Zapowiadam też cykl wykładów "Podróż przez Sztukę", który przygotowałam dla Fundacji Art Transfer. Więcej szczegółów (i karnet do kupienia ze zniżką) tutaj: https://app.evently.pl/events/10781-podroz-przez-sztuke-6-sezonow-20-odcinkow
*A przy okazji przestrzegam przed błędnym stosowaniem kalki językowej w określeniu "malarstwo panelowe", zamiast jedynego właściwego "malarstwa tablicowego".
...
❤️ Otulina o sztuce powstaje dzięki wsparciu Patronek i Patronów w serwisie Patronite. Bez Was tworzenie tego podcastu nie byłoby możliwe. Jeśli chcesz dołączyć do tego zacnego grona, zajrzyj tutaj:
https://patronite.pl/otulina_o_sztuce ❤️
....
Możecie znaleźć moje wpisy na profilu na Facebooku: https://www.facebook.com/otulinablogpl
lub na Instagramie: https://www.instagram.com/otulina_o_sztuce
Szukaj w treści odcinka
Tak, dzisiaj zabiorę was w podróż w sumie niedaleko, bo do galerii sztuki dawnej Muzeum Narodowego w Warszawie i będę wam dzisiaj opowiadała o Adamie i Ewie Lucasa Cranacha starszego, perle naszej galerii sztuki dawnej, oczywiście jednej z wielu pereł, które pokazujemy.
Ten obraz jeszcze nigdy nie był samodzielnym bohaterem, bo wydaje mi się, że mogłam o nim wspominać już w pierwszym sezonie, który nagrywałam w 2021 roku i wtedy też mieliśmy wystawę poświęconą wizytującemu obrazowi Lucasa Cranacha starszego
To polecam Wam powrót do tego odcinka dosyć już odległego w czasie, chociaż ja mam wrażenie, że ta wystawa Natura i Sacrum poświęcona właśnie twórczości Cranacha dwóm obrazom i pięknym rycinom, które były z naszej muzealnej kolekcji również rysunkom, które pokazywaliśmy, że ta wystawa była
Opowiadam Wam o Adamie i Ewie namalowanych przez Lucasa Cranacha starszego, ale w tej opowieści będzie też o antyku, będzie o tym, jak wpływał on na artystów w późniejszych wiekach i o tym, że staje się to tym bardziej oczywiste, im lepiej znamy wzorce, z których czerpali, z których korzystali artyści początku XVI wieku.
Oczywiście renesans ten włoski rozpoczął się już w XV wieku we Florencji, ale miejsce i czas, w którym my się znajdujemy patrząc na Adama i Ewę i myśląc o tym, jak tworzył je Cranach, to początek XVI wieku w Niemczech.
Cranach związany był z Wittenbergą przez większą część swojego życia zawodowego.
Oni wszyscy w zasadzie na jednej ulicy mieli swoje siedziby i tam też mieszkał Lucas Cranach Starszy, który później otworzył wielki warsztat w mieście, był bardziej też aktywne miejsko.
Dzieło, które tak dzisiaj nas interesuje, jest o tyle zagadkowe, że nie wiemy dla kogo Cranach jest tworzu, tzn.
Adam i Ewa Lucasa Cranacha st.
O tym, że dzieło na pewno powstało w czasie, kiedy Cranach jeszcze był silnie związany z zamkiem, świadczy bardzo błaha rzecz.
I też układ poszczególnych desek wchodzących w skład podobrazia jest inny niż ten, z którego później Cranach będzie korzystał, to znaczy będzie zawsze wykorzystywał deski mające układ
Zbudowana jest tutaj ta poza zarówno Ewy, jak i Adama, ale to nie był wymysł Cranacha.
I tutaj wspominałam Wam o tym, że między Albrechtem Dürerem a Cranachem zauważalna jest rywalizacja, taka kreatywna rywalizacja.
Czy miał jakikolwiek związek z Cranachem, tego nie wiemy.
Jak było, trudno teraz przesądzić, na pewno Cranach tutaj wykorzystywał te wzorce, które
Drugim dziełem, a raczej parą dzieł, które niewątpliwie zainspirowały Lucasa Cranacha do jego twórczości, chociaż ciężko powiedzieć, czy mógł je widzieć, czy nie, jednak łączą one te same elementy, to znaczy nagość, akt, który jest wzorowany na rzeźbach antycznych.
Teraz u Cranacha widzimy bardzo wyraziste nawiązania do tych samych pomysłów.
I Cranach zdaje się inspirować kilkoma elementami.
To samo jest u Dürera, podobnie jest to właśnie w dziele Cranacha.
Ale wydaje mi się, że kiedy patrzymy na dzieło Cranacha, te postaci są trochę bardziej melancholijne.
Myślę, że Cranach aż tak głęboko nie wchodził w myślenie o tym, co powinien, a czego nie powinien malować.
A kreatywność Cranacha przejawiała się też w jego decyzjach biznesowych, jak zakup apteki, ponieważ dzięki temu mógł taniej kupować pigmenty, bo wtedy pigmenty kupowało się w aptece, więc on w cenach hurtowych mógł je nabywać gdzieś indziej.
Cranach miał zupełnie inną osobowość niż Dürer, ale dla nich obu odwołania antyczne były bardzo ważne.
Adam i Ewa Lucasa Cranacha st.
Widzimy zatem, że Cranach nie był tylko biernym naśladowcą trendów, które płynęłyby od takich artystów jak Dürer.
Ostatnie odcinki
-
Śniadanie na trawie Manet | s05 e08
18.04.2026 08:38
-
Zmartwychwstanie Piero della Francesca | s05 e07
04.04.2026 10:22
-
Śmierć Marata J.L. David | s05 e06
21.03.2026 13:46
-
Maria Magdalena w ekstazie | s05 e05
06.03.2026 23:00
-
Triumf Bachusa Michaeliny Wautier | s05 e04
20.02.2026 23:00
-
Amor Zwycięski Caravaggio | s05 e03
06.02.2026 23:00
-
Jak ugryźć symbole w malarstwie? | s05 e02
24.01.2026 05:00
-
Pejzaż z miłosiernym Samarytaninem Rembrandta |...
09.01.2026 22:32
-
Albrecht Dürer Autoportret 1500 s04 e23
27.12.2025 11:59
-
Fra Angelico Zwiastowanie | s04 e22
12.12.2025 22:20