Mentionsy

Nowy Ład
Nowy Ład
29.03.2026 20:40

O dobrych i złych polskich tradycjach - Sergiusz Muszyński

„Polska ma dwie tradycje: dobrą królewską i złą republikańską” – pisał w dwudziestoleciu międzywojennym Leszek Gembarzewski, ceniony przedstawiciel polskiej myśli narodowo-rojalistycznej. W optyce tego publicysty poszczególne okresy w historii naszej ojczyzny to epoki przewagi jednej bądź drugiej tradycji. Są one względem siebie nastawione antagonistycznie, ponieważ rywalizują o zdominowanie umysłów Polaków. Jedna z nich oznacza porządek, druga zaś – chaos.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 9 wyników dla "Skarga"

Na ów polski republikanizm składają się choroby ojczyzny, które ksiądz Piotr Skarga wymienia w swoich kazaniach.

Przede wszystkim skarga wskazywał, że aby ujarzmić chyba wrodzoną nam skłonność do konfliktów i frakcyjności, konieczny jest silny monarcha.

Jedno dla jedności i zgody, pisał skarga, jak gdyby nawiązując do argumentacji św.

Skarga był więc zadeklarowanym royalistą i rzecznikiem silnych rządów królewskich.

Skarga zdecydowanie przestrzegał przed braniem wzorców z demokratycznych polis greckich lub ustroju Wenecji, co argumentował tym, że mogą one działać prawidłowo wyłącznie w niewielkich społecznościach.

Skarga oponował zarówno przeciw ugodzie sandomierskiej 1570, jak i konfederacji warszawskiej 1573, która de facto szlachtę z sekt heretyckich równo uprawniła z tą, która pozostała wierna ortodoksji katolickiej.

Piotr Skarga wskazuje, podobnie jak w XX wieku zrobi to Pius XII, że dopuszczalne jest cierpliwe znoszenie herezji, jeśli ich wytępienie nie jest możliwe bez naruszenia porządku społecznego.

Bonald, podobnie jak ksiądz Skarga, wskazuje na fatalny błąd Polaków, polegający na tolerowaniu czynnika odśrodkowego, to jest sekt niekatolickich.

Spójnie z tym, co wykładał później ksiądz Skarga, święty Tomasz poucza, że monarchia najlepiej spośród wszystkich ustrojów gwarantuje pokój wewnętrzny i jedność, a także jest systemem najbliższym naturze.