Mentionsy

Leszek Moczulski
Leszek Moczulski
09.08.2025 08:10

211. O tym, jaki był wkład KPN w działalność opozycyjną

Rozmowa z 26 stycznia 2019 roku początkowo skupiała się na Memoriale Leszka Moczulskiego z roku 1976 oraz na niektórych kwestiach związanych z procesem lustracyjnym (ten fragment rozmowy został pominięty), a następnie nastąpiło przejście do postulatu wolnych wyborów w Polsce.

Postulat wolnych wyborów był po wojnie uważany za oczywisty.

Wszystko zmieniło się po 1956 roku. Przestano mówić o niepodległości. Coś, co było w latach 40. i 50. nie do przyjęcia, uchodziło za realistyczne rozwiązanie później. Była to koncepcja "niepodległej" Polski w ramach obozu sowieckiego. Wyrazem tego sposobu myślenia była książka Zbigniewa Brzezińskiego z 1964 roku (wydana późniejw języku polskim w Londynie) pt. "Europa bez podziału".

Pod koniec lat 80. władze PRL nie bały się wolnych wyborów, bo były przekonane, że te wybory wygrają (dowód: "Dzienniki" Rakowskiego z grudnia 1988, wypowiedź Czarzastego w TVP)

Postulat wolnych wyborów, który KPN przejął od nn-u, był wcześniejszy niż WiN - wyrastał z Jałty.

Powrót do zagadnień związanych z latami 1988-1989 - sformułowanie nowego pytania - co wniosła Konfederacja Polski Niepodległej

Rola Konfederacji Polski Niepodległej rozpoczyna się wcześniej - wtedy, gdy w 4-ym numerze "Drogi" (styczeń 1979 roku) określony został główny cel grupy, która później założyła KPN. Była to niepodległość - sprawa, której wtedy nikt nie podnosił. Żądanie niepodległości po raz ostatni zostało sformułowano w Polsce w czerwcu 1956 roku.

Pytanie dotyczące Polskiego Porozumienia Niepodległościowego i jego roli.

Trzeba bardzo wyraźnie odróżniać, czy się mówi o niepodległości przeciwko Związkowi Sowieckiemu, czy też o niepodległości w ramach obozu sowieckiego. Ta ostatnia "niepodległość", to jest tylko odrębne państwo pod rosyjską hegemonią (tak, jak Królestwo Polskie w XIX wieku).

Kolejne pytanie - jakie znaczenie miało zdefiniowanie niepodległości, jako niezależności od Związku Sowieckiego? - Pojawiła się jawna siła, która powiedziała jasno, że niepodległość Polski to wyzwolenie spod hegemonii sowieckiej. Ale w możliwość takiego wyzwolenia nikt nie wierzył, ani w Polsce, ani na emigracji, ani wśród politykówZachodu. W takiej sytuacji samo głoszenie niepodległości, które powoli przenikało do ludzi (ale jednak przenikało!) byłonajważniejszym wkładem KPN-u.

Drugą ważną zasługą KPN-u było wytłumaczenie, czym jest porozumienie z władzą - "porozumienie to formą walki". I stąd postulat 50%-owych wyborów.

Uchwała III Kongresu KPN-u dotycząca prywatyzacji.

Liczy się też likwidacja przez KPN rozruchów w Krakowie w maju 1989 roku.

Kolejna zasługa KPN-u - w lutym 1985 roku Rada Poltyczna KPN wezwała USA, Wielką Brytanię i ZSRR do wykonania układu jałtańskiego i do przeprowadzenia wolnychwyborów w Polsce.

Kolejnym wkładem KPN-u było usuwanie PZPR z ich lokali oraz blokowanie baz sowieckich na przełomie 1989 i 1990 roku.

Niedocenianą zasługą KPN-u było jej stanowisko w sprawie niemieckiej (niestety - ten wątek nie został szerzej rozwinięty).

Dygresja na temat Szczecina, który - według postanowień układu poczdamskiego - miał być niemiecki.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 17 wyników dla "PRL"

Opozycyjni albo intemne nastawieni do władzy PRL-owskiej.

I potem jakoś to się rozeszło, ale już około Bożego Narodzenia 1988 roku, pisze o tym w swoich dziennikach Rakowski, pojawia się także koncepcja wyborów we władzach PRL-u z uzasadnieniem następującym.

I mówiono, ludzie, którzy byli krytycznie nastawieni do władzy, mówili, ta nasza niepodległość PRL-owska jest ograniczona niestety.

Wojsko, czyli ta podstawowa postoja władca sowieckiego nad Polską, Armia PRL-owska, jest obok Kościoła.

Jak się zachowywać w PRL-u?

Czego domagać się w PRL-u?

Czego bronić, a czego nie bronić w PRL-u?

Jak się dopasować do PRL-u?

Jak żyć w PRL-u?

Jak ten PRL uczłowiecić?

Wyzwolenie Polski spod hegemonii sowieckiej przez obalenie satyryjskich rządów PRL-u.

Wydano w PRL-u oczywiście.

Powinno nastąpić załamanie w Polsce, w PRL-u.

PRL się złamał za dwa lata.

Którzy nie mieli obciążeń przeszłości, którzy wiedzieli, że się w ten PRL wali w sytuacji, kiedy już ta stara, bardziej dorosła Solidarność nie bardzo miała siły, żeby iść do nowego uderzenia, to ta młodość to ciągnęła.

Skończyło się dla nas na tym, że oni zgłaszają sprawę wyborów, ale ta ugoda była ugodą, która w stosunku do słabości ówczesnej PRL-u, która była ugodą niesłychanie małą, mogła być znacznie większą.

...PRL-owskich wyborów, że tylko pierwsze te wybory trzeba było w całości sfałszować.