Mentionsy

Kultura Liberalna
Kultura Liberalna
30.03.2026 05:00

Iran. Czy to wojna religijna? | Terlikowski, Kuisz

W tym odcinku rozmawiamy o napięciach wokół relacji Izrael–Iran i o tym, czy konflikt ma rzeczywiście charakter religijny, czy raczej geopolityczny. Jarosław Kuisz i Tomasz Terlikowski analizują, skąd bierze się wsparcie USA dla Izraela oraz jakie ideologie i interesy stoją za kolejnymi eskalacjami. Porządkujemy medialny szum wokół „wojny w Iranie” i oddzielamy fakty od uproszczeń.


Jeśli cenisz takie rozmowy, możesz wesprzeć Kulturę Liberalną, przekazując 1,5% swojego podatku.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 37 wyników dla "Iran"

Tomku, wojna w Iranie zaczęła się 28 lutego.

Tymczasem, poza tym, że Izrael i Stany Zjednoczone rzeczywiście przeprowadzają kolejne serie nalotów na cele wojskowe w Iranie,

Wydaje mi się jednak, że te wątki są dość mocno eksploatowane, a do ciebie byłoby właśnie takie pytanie, jak ty patrzysz na to starcie, prawda, Izrael, Stany Zjednoczone, Iran, z punktu widzenia wyznaniowego, to na co powinniśmy w pierwszej kolejności zwrócić uwagę?

Zacznijmy od Iranu.

Iran oczywiście jest państwem szyickim.

I Iran, Persja...

XVIII wiek to jest moment, kiedy Iran staje się szyicki, on wcale nie zawsze jest szyicki.

Jeden z prezydentów przecież Iranu, już ten Zayatollahu, wprost

Nie da się zrozumieć Iranu bez tego tła.

Bez Magdiego i nie da się zrozumieć Iranu bez tego, co my czasem traktujemy jako taką retoryczną przesadę.

Są Stany Zjednoczone, Izrael i Iran, ale efekty są jak najbardziej konkretne, bo tak może to brzmieć dla państwa, że opowiadamy o rzeczach bardzo abstrakcyjnych, odległych od rzeczywistości.

Poza tym, że rozmawia się o tym, aby powstrzymać Iran przed budową bomby atomowej, poza tym, że mówi się o tym, żeby powstrzymać proxy, te ugrupowania, które wspiera Iran w różnych miejscach na Bliskim Wschodzie, aby one destabilizowały inne państwa i zwiększały siłę regionalną Iranu.

To do tego czasu Izrael był najwierniejszym sojusznikiem Iranu.

Dlatego w Izraelu, szczególnie po atakach w 2023 roku, kiedy ze strefy gazy Hamas ruszył z błogosławieństwem, tu cudzysłów oczywiście, Iranu, no to wiadomo, że

Wcale w sposób nieoczywisty buduje tę sferę proksy Iranu.

Wchodzi, bo były zamachy, ale zostawmy Egipt, wrócimy do Iranu.

Drugi element to jest rzeczywiście tak, że Iran posługując się z jednej strony szyickim islamem i to jest kwestia Hezbollahu w Libanie, ale również resentymentem antyzachodnim i antyizraelskim.

Izrael ma powody, żeby się bronić przed Iranem.

To moim zdaniem nie, ale czysto geopolitycznie osłabienie Iranu, strzyżenie trawy, jakkolwiek byśmy tego nie nazwali, może być z perspektywy Izraela opłacalne.

My mówimy o wojnie w Iranie, ale dzieje się dużo dramatycznych rzeczy w Libanie.

Ale mamy też Żydów orientalnych, którzy przyjechali z Maroka, z Iranu.

I mamy Iran, który w tej chwili po pierwsze ma pamięć historyczną, taką niewyobrażalną z perspektywy europejczyka.

Tak, ja nigdy nie zapomnę jak siedziałem kiedyś, tak jak był Liban, w Iranie nie byłem, a siedzę w Libanie i gospodarz mówi do mnie, ten dom to jest najstarszy dom w naszej miejscowości, ale to nie jest stary dom, on ma 500 lat, to w ogóle młodziutki, bo moja mama to się urodziła w takim domu, który istnieje od 1200.

Mówisz o Iranie.

Mówię o Iranie.

Może tak, bo poza tym wyznaniem, proszę Państwa, w XX wieku historia Iranu to jest historia imperializmu różnych krajów, bo przed Stanami Zjednoczonymi to była Wielka Brytania i Rosja, które upokarzały Iran.

Kiedy Iran próbował być neutralny w czasie II wojny światowej,

To zrobiono im, zrobiono Iranowi coś takiego, co no nam się, jak pamiętamy, że to w 1939 był Pakt Ribbentrop-Mołotow.

To w Iranie, proszę Państwa, dwa lata później Anglicy, Anglicy zrobili to z Rosjanami, weszli z...

Iranu można powiedzieć wygrali, to znaczy przetrzymali i zmienili prezydenta Stanów Zjednoczonych.

Czyli wieloletnią wojnę Iranu z Irakiem, w której Iran był sam.

Wtedy... Jeszcze skandal Iran-Kontras, ale to już zostawię.

To już strasznie skomplikowane, ale Iran był sam.

I Iran nie przegrał tej wojny.

Czwarty element tej układanki nam uciekł, słuchaj, bo mówiliśmy Stany Zjednoczone, Iran, Izrael, Watykan.

Wzywa do opamiętania, wzywa do zawieszenia broni i oczywiście robi to na tyle ostrożnie, żeby po pierwsze nie pogorszyć sytuacji chrześcijan w samym Izraelu, żeby nie pogorszyć sytuacji chrześcijan w krajach, w Iranie, nawet jeden z ajatollahów, taki bardziej umiarkowany,

On oczywiście w samym Iranie zachowywał się dość poprawnie.