Mentionsy
Stanisław Hejmowski - adwokat poznańskiego Czerwca '56. "Nadawał ton rozprawom"
Mecenas Stanisław Hejmowski to prawdziwa legenda adwokatury w Polsce. To on nadawał główny ton obronie w procesach po strajkach w czerwcu 1956 roku w Poznaniu. Przez swoją niezłomność stał się wrogiem komunistycznych władz. Jego postać przybliżali w Dwójce dr Piotr Grzelczak, dr Marcin Jurek i dr Rafał Kościański.
Rozdziały (8)
Podróż biograficzna Stanisława Hejmowskiego, adwokata poznańskiego Czerwca 1956 roku, z jego rodzinnych korzeni w Kurlandii do studiów i pierwszych kroków w karierze prawniczej.
Opis rodziny Hejmowskiego, jej korzeni szlacheckich i inteligenckich, a także jego wykształcenia w Lipawie, Petersburgu i Warszawie.
Opis początków kariery prawniczej Hejmowskiego, jego praktyki w różnych sądach, a także jego sukcesy i oceny w tym okresie.
Opis działań Hejmowskiego w obronie komunistów i żydowskich kupców, w tym kontekście antysemickich nastrojów w Poznaniu.
Podsumowanie kariery adwokackiej Hejmowskiego, jego sukcesy w obronie różnych grup społecznych i wpływ na jego popularność.
Analiza wyroków procesów poznańskich i ich konsekwencji dla Hejmowskiego.
Opis strategii władz politycznych w celu zdyskredytowania Hejmowskiego, w tym finansowe problemy i inwigilacja służb bezpieczeństwa.
Opis stanu zdrowia i śmierci Hejmowskiego, a także podsumowanie jego znaczenia dla polskiej historii.
Szukaj w treści odcinka
Dziś w Załukach Historii przypomnimy sylwetkę Stanisława Hejmowskiego, adwokata, który stał się legendą poznańskiego Czerwca 1956 roku.
Zanim jednak przejdziemy do omówienia sylwetki doktora Stanisława Hejmowskiego, do jego udziału w tym wydarzeniu, czy też jego konsekwencjach, pomówmy o jego domu rodzinnym, bo on miał niewątpliwie wpływ na ukształtowanie jego charakteru, ale i, jak sądzę, w wyborze kariery zawodowej.
Tu pewnie jakąś rolę grało to, co już pan redaktor wspomniał, że rodzice Hejmowskiego posiadali w Warszawie spore mieszkanie.
Zresztą z akt studenckich Hejmowskiego wiemy, że przez zdecydowaną większość studiów
Zachowały się akurat akta osobowe Hejmowskiego w archiwum sądu okręgowego w Poznaniu.
No i wtedy zaczyna się chyba taka prawdziwa kariera Hejmowskiego, kiedy zyskuje też sławę.
Tej karierze adwokackiej Hejmowskiego czerpiemy właśnie z prasy.
Którego dzięki obronie Hejmowskiego uniewinniono.
Chyba faktycznie nie było podstaw, by tego człowieka skazywać, a świadczyło to też niewątpliwie o adwokackim kurszcie Hejmowskiego.
W jednym z numerów nawet znalazła się karykatura Hejmowskiego, gdzie on z pejsami pląsa w rytm żydowskiej muzyki.
Redaktora Kuliga kilkakrotnie skazywano na grzywne czy nawet na karę aresztu, więc to też okazało się sukcesem mecenas Hejmowskiego.
W dużej mierze rekonstruujemy ten czas za pomocą życiorysów pisanych już przez Hejmowskiego po wojnie i składanych tam w rozmaitych instancjach, czy to adwokackich, czy sądowych.
W załukach historii przypominamy dziś z historykami Piotrem Grzelczakiem, Marcinem Jurekiem oraz Rafałem Kościańskim sylwetkę mecenasa Stanisława Hejmowskiego.
Oj, z tym się wiąże bardzo trudna dla Hejmowskiego osobiście historia.
I teraz ten Narodowy Trybunał wskazuje na Hejmowskiego jako jednego z najlepszych poznańskich prawników w ogóle, który ma się podjąć
Zawodowego podejścia do sprawy Hejmowskiego, który nawet puszczył takiego argumentu, w jakiś sposób związanego czy nawiązującego wręcz do miłosierdzia, że to, że my zabijemy tutaj w imię sprawiedliwości Greisera, nie wróci życia tym, którym on to życie odebrał.
To zresztą będzie jeden z argumentów Hejmowskiego, że tak naprawdę należałoby postawić przed sądem sto tysięcy ludzi, a nie tylko tych dwudziestu dwóch.
Posiadane materiały potwierdzają kierowniczą rolę Hejmowskiego w organizowaniu obrony i próbach nadania rozprawie wrogiego politycznego charakteru.
Przeanalizowałem akta wszystkich tych trzech procesów i tak naprawdę widzimy tam Hejmowskiego w takiej roli przywódczej.
On się spotyka z tymi adwokatami wcześniej, tam jest omawiana strategia też wcześniej, natomiast w czasie samego procesu to są pomysły głównie Hejmowskiego i jego oratorskie umiejętności, zdolności, które sprawią, że on będzie traktowany przez Urząd Bezpieczeństwa, przez Partię Komunistyczną jako wróg.
To maestria i kunszt Hejmowskiego, na przykład też, o tym nie powiedziałem, ale o tym należy wspomnieć,
Tak czy inaczej, ta linia obrony Hejmowskiego sprawiła, że te wyroki były relatywnie niskie.
Zatem procesy poznańskie w roku 56 są sukcesem Hejmowskiego i poznańskiej palestry, a porażką strony, która mieniła się oskarżeniem, czyli
Ostatnie lata życia mecenasa Hejmowskiego nie były więc łatwe.
Ostatnie odcinki
-
Plany i wyzwania na drodze Stowarzyszenia Jazzo...
05.06.2026 07:25
-
Miasto sierot. Historia powojennego ośrodka im....
03.06.2026 14:30
-
Młodzi i Film. Najstarszy taki festiwal w Polsce
03.06.2026 06:58
-
Zabezpieczenie socjalne artystów. Co zakłada us...
02.06.2026 15:10
-
Festiwal Young Arts Festival w Krośnie
02.06.2026 14:30
-
Napędzani przez emocje i poszukiwanie sensu. Sp...
02.06.2026 06:30
-
Lwów w wersji alternatywnej. Ziemowit Szczerek ...
01.06.2026 14:30
-
Gdy fortepian spotyka internet. Alternatywa Kon...
01.06.2026 07:27
-
Między buntem a czułością. Historia Sinéad O’Co...
29.05.2026 14:30
-
Maciej Obara i muzyczne wyzwania na linii Oslo ...
29.05.2026 08:46