Mentionsy

Adam Hanuszkiewicz, reżyser i dyrektor w roku setnej rocznicy urodzin i w 13 lat po śmierci.

Z perspektywy czasu i zmian w teatrze uczestnicy konferencji reprezentujący kilka pokoleń zadawali pytanie na ile i jak Hanuszkiewicz był konformistą i idealistą, barbarzyńcą i nowatorem.

Teatr Adama Hanuszkiewicza jako reżysera i dyrektora w kolejnych miejscach omawianych podczas tej konferencji, zatem w Teatrze Powszechnym w Warszawie, Teatrze Narodowym oraz Teatrze Nowym w Warszawie zbudowany był na aktorach i widzach.

Bo wtedy Adam Hanuszkiewicz zadebiutował w Teatrze Telewizji.

Był wtedy aktorem i reżyserem w Teatrze Polskim w Poznaniu i zachęciła go do pracy w Telewizji Maryna Broniewska, reżyserka, która wtedy też pracowała w Telewizji, a znała Hanuszkiewicza jeszcze

Hanuszkiewicz wyreżyserował pierwszy spektakl Kobry, czyli dawnego Teatru Sensacji, popularnego bardzo widowiska telewizyjnego.

Pierwsze zachowane przedstawienie Adama Hanuszkiewicza to był Zawisza Czarny Słowackiego.

Być może nasi słuchacze mogą się jeszcze spotkać z taką informacją w różnych źródłach, że tym pierwszym zachowanym spektaklem był Apollo z Bellag, takie bardzo słynne, głośne przedstawienie Adama Hanuszkiewicza, zresztą powtarzane.

Zatem najstarszym zachowanym Hanuszkiewicza spektaklem jest Zawisza Czarny oraz Dziady.

Fragmenty tego utworu, które Hanuszkiewicz wystawił też w 1959 roku, też z doborową obsadą, bo tam mamy i Wojciecha Brydzińskiego w roli Guślarza, i Tadeusz Łomnicki się pojawia, i Jan Świderski, i Zofia Rysiówna, i sam Hanuszkiewicz w roli Konrada.

Tak, bo taką ideą Adama Hanuszkiewicza, też realizowaną, było to, że on uważał, że najważniejsze w telewizji i w teatrze telewizji, najważniejsza jest twarz aktora.

Niejednokrotnie w tych spektaklach aktorzy Hanuszkiewicza mówili niejako wprost do kamery, czyli wprost do widza.

Funkcję naczelnego reżysera Teatru Telewizji pełnił Hanuszkiewicz do roku 1963.

Z mojego punktu widzenia, jako powiedzmy historyka teatru, to okres Teatru Powszechnego dla Hanuszkiewicza był okresem najbardziej płodnym.

Sytuacja zmieniła się w roku 1968, gdy dyrektor Teatru Narodowego Kazimierz Dejmek został zdymisjonowany, a dyrekcję powierzono Hanuszkiewiczowi, który wystawieniami klasyki polskiej na narodowej scenie podzielił krytyków.

Polityka Hanuszkiewicza nie interesowała, więc ja bym tutaj w ogóle nie wpisywała tego w takie ramy.

Część ta, która była związana właśnie z pracami nad specjalnym statusem Teatru Narodowego i tym się Teatr Hanuszkiewicza nie podobał.

Nie podobał się Teatr Narodowy Hanuszkiewicza, a nie Teatr Hanuszkiewicza.

Hanuszkiewicz nigdy nie sformułował żadnego programu teatralnego, więc nie deklarował ani kontynuacji tych prac, które zostały rozpoczęte przy dwustuleciu Teatru Narodowego, ani nie wypowiadał się o jakichś kierunkach, które są mu bliskie.

Póki Hanuszkiewicz tworzył spektakle w Teatrze Powszechnym,

Teatr Hanuszkiewicza nie towarzyszył.

Co w takim razie stało się z Hanuszkiewiczem i z Teatrem Hanuszkiewicza, kiedy objął dyrekcję narodowego i jednocześnie z dyrektora teatru, który był kiedyś prowincjonalny, stał się królem Teatru Narodowego?

Ale konsekwencją tego całego zamieszania, które wywoływał Hanuszkiewicz jest to, że w momencie, kiedy najważniejszy staje się scenariusz przedstawienia, czyli to, co zostało opracowane, zinterpretowane,

W związku z tym, w jakim sensie to, co mamy teraz w teatrze jest czystym pokłosiem propozycji Hanuszkiewicza z Teatru Narodowego.

Nie dający się oglądać, które spektakle stanowią najważniejsze znaki firmowe Hanuszkiewicza w Teatrze Narodowym.

Ja uważam balladynę za arcydzieło, natomiast była to balladyna Hanuszkiewicza, a nie balladyna Słowackiego.

Tu się właśnie zmienia spojrzenie, bo kiedy Hanuszkiewicz pod koniec życia opowiadał, ja byłem pierwszy, ja byłem pierwszym postmodernistą, na mnie się wszyscy wzorują, wszyscy dzisiaj robią teatr, jak ja robiłem, to w momencie, kiedy to mówił, myśmy się z tego śmieli.

I Michał Zadara ma rację, jak mówi, że my jesteśmy wnukami Hanuszkiewicza.

I tu pojawia się pytanie nie tyle o Teatr Hanuszkiewicza, co o zmiany w naszym współczesnym teatrze albo o tym, w którą stronę zmieniał się i zmienił się teatr.