Mentionsy
Ruhollah Chomejni
Dla świata zachodniego był mało znaczącym duchownym, ale w Iranie był uważany za osobę świętą. To on wywołał rewolucję, obalającą poprzednią władzę, której skutki odczuwamy do dnia dzisiejszego...
Szukaj w treści odcinka
W drodze na cmentarz, gdzie Khomeini ma zamiar pomodlić się na grobach ofiar rewolucji, ludzie zatrzymują kolumnę i biorą go na ręce.
Jej przywódcą jest nieznany na zachodzie Ruhollah Mustafavi Mustavi Khomeini.
Ruhollah, czyli Duch Allaha urodził się w 1900 roku w mieście Khomeini.
To nie zniechęca Khomeiniego, który wraz z ośmioma innymi starszymi szyickimi duchownymi wydaje manifest, głosząc, że szach narusza konstytucję i oskarża go o uległość wobec Stanów Zjednoczonych i Izraela.
3 czerwca, w święto Ashura, Khomeini mówi w medresie Feizyeh, że Reza Pahlavi to nędzny człowiek i porównuje go do tyrana Kalifa Jazyda I, władcy na terytorium obecnego Półwyspu Arabskiego, części Afryki i Azji Środkowej.
Premier Hassan Ali Mansour nakłania go, by publicznie przeprosił szacha, a gdy Khomeini odmawia, Mansour uderza go w twarz i wydala z Iranu.
4 listopada 1964 roku Khomeini dociera do Turcji, a po niespełna roku przenosi się do Najafu w Iraku.
Wybucha pogłoska, że twarz Khomeiniego można zobaczyć w pełni księżyca.
Khomeini potrzebuje jednak wsparcia.
Sullivan proponuje, by Stany Zjednoczone nakłoniły szacha do opuszczenia kraju i zawarły porozumienie między irańską armią a Khomeinim.
Szach oskarża go o neutralizowanie działań armii i torowanie drogi Khomeiniemu.
9 stycznia 1979 roku doradca Cartera, David Aron, mówi Zbigniewowi Brzezińskiemu, że jego zdaniem najlepszym rozwiązaniem będzie wojskowy zamach stanu przeciwko premierowi Iranu, Bakhtiarowi i porozumienie między dowódcami wojskowymi a otoczeniem Khomeiniego, które odsunie Szacha od władzy.
Pięć dni później administracja Cartera postanawia nawiązać bezpośredni kanał komunikacji z otoczeniem Khomeiniego.
Przed śmiercią Reza Pahlavi napisze we wspomnieniach, że już w 1963 roku mało znany Khomeini, wspierany przez zagranicznych agentów i prezydenta Johna Kennedy'ego, wywołał demonstrację w Iranie.
A o tym, co wydarzy się po powrocie Khomeiniego z emigracji, opowiem już za chwilę.
Khomeini zacznie tworzyć teokrację opartą na Vleyat Fatih.
Khomeini natychmiast sprzeciwia się tymczasowemu rządowi Shapura Bakhtiara mówiąc, wybije im zęby.
W myśl konstytucji Khomeini zostaje najwyższym przywódcą Iranu, ale nie sprawuje władzy bezpośrednio.
7 stycznia magazyn Time ogłasza, że tytuł Człowieka roku 1979 przyznano Ayatollahowi Khomeiniemu.
A jednak w 1979 roku szczupła postać Ayatollaha Ruhollaha Khomeiniego górowała złowieszczo nad całym światem.
Autorzy ostro oceniają, że rewolucja, której przewodzi Khomeini, grozi zachwianiem światowej równowagi sił bardziej niż jakiekolwiek wydarzenie polityczne od czasu podboju Europy przez Hitlera.
Na amerykańskich czytelników działają bardziej przyziemne przykłady, jak choćby opis Teheranu pod rządami Khomeiniego, procesy i egzekucje generałów i zauszników szacha, odwoływane koncerty zagranicznych gwiazd, alkohol sprzedawany w astronomicznych cenach, butelka szkockiej kosztuje 90 dolarów, tyle co trzy baryłki ropy, równowartość obecnych 400 dolarów.
Khomeini mówi, że amerykańskie lotniskowce nie robią na nikim wrażenia i że Ameryka może zniszczyć Iran, ale nie zniszczy rewolucji.
Po objęciu władzy Khomeini wzywa do rewolucji islamskich w całym świecie muzułmańskim, w tym w sąsiednim Iraku, gdzie szyici stanowią większość.
Tak jak przed laty, gdy Khomeini powrócił do Iranu, teraz w swoją ostatnią drogę wyrusza ponad głowami wiernych helikopterem.
Sytuację udaje się w końcu opanować i Khomeini zostaje pochowany 5 godzin później.
Ostatnie odcinki
-
Mohamed Fayed
17.04.2026 20:30
-
Josephine Baker
10.04.2026 20:30
-
Ruhollah Chomejni
27.03.2026 21:30
-
Igor Kurczatow
20.03.2026 21:30
-
Ethel i Julius Rosenbergowie
13.03.2026 21:30
-
Charles Ponzi
06.03.2026 21:30
-
Erich von Däniken
27.02.2026 21:30
-
Stanley Kubrick
20.02.2026 21:30
-
Bernard Tapie
13.02.2026 21:30
-
Eric Blair
06.02.2026 21:30