Mentionsy

W 1908 roku Kazimierz Sosnkowski, działając na polecenie Józefa Piłsudskiego, utworzył właśnie we Lwowie Związek Walki Czynnej, który miał być nową formą konspiracji niepodległościowej środowiska piłsudczykowskiego.

No i właśnie grupa najbardziej zaufanych druhów Piłsudskiego po 1908 roku przystąpiła do tworzenia we Lwowie, a więc w mieście należącym do Cesarstwa Ustrowęgierskiego, Polskiego Ruchu Strzeleckiego.

Bowiem Piłsudski, nie tylko on, zakładał, że na horyzoncie widać już kolejną wojnę światową, bo w tym 1908 roku po aneksji Bośni i Hercegowiny przez Austro-Węgry, przeciwko czemu bardzo mocno protestowała Serbia i jej główny sojusznik, czyli Rosja, było widać, że antagonizm między właśnie Austro-Węgrami a Rosją jest jednym z czynników, które pchają świat ku nowemu globalnemu konfliktowi.

Natomiast z perspektywy polskiej, z prawy polskiej, Róż Strzelecki, który zainicjował Piłsudski, miał oczywiście stworzyć zalążek przyszłego polskiego wojska, bez którego Piłsudski nie wyobrażał sobie i słusznie odbudowy własnego państwa.

Więc po dwóch latach przygotowań w 1910 roku powstał Związek Strzelecki, Strzelec w Krakowie, ale także konkurenci Piłsudskiego z innych opcji, m.in.

Piłsudski, żeby prowadzić tego typu działalność, musiał mieć kontakty z

Piłsudskiego, czyli Romana Dmowskiego, jednego z liderów narodowej demokracji, książki Niemcy, Rosja, kwestia Polska.

Bo właściwie Piłsudski, podobnie jak większość

No i właśnie Piłsudski był jakby kolejnym przedstawicielem kolejnego pokolenia polskich irydentystów, którzy wierzyli, że po pokonaniu Rosji uda się...

Jedna orientacja to była ta orientacja na państwa centralne, a więc reprezentował ją przede wszystkim Piłsudski.

A co z naszymi bohaterami, tymi, którzy się kojarzą najczęściej jako ojcowie niepodległości z Piłsudskim, z Dmowskim, ale jeszcze z innymi, o których dziś opowiem.

Piłsudski oczywiście, to co robi Piłsudski w sierpniu 2014 roku, to jest sprawa najbardziej znana, 6 sierpnia z krakowskich Oleandrów wyrusza kompania kadrowa, kierując się na północ, w stronę zaboru rosyjskiego.

Tyle tylko, że w momencie, kiedy 6 sierpnia kompania kadrowa wyrusza, okazuje się, że plan pierwotny Piłsudskiego leży już w gruzach, dlatego że początkowy pomysł Piłsudskiego polegał na tym, że liczył w oparciu właśnie o kompanię kadrową, o drużyny strzeleckie, które połączyły się, cały ten ruch strzelecki udało się Piłsudskiemu działający w Krakowie zintegrować w jedną formację właśnie w 1914 roku.

Otóż Piłsudski zakładał, że Rosjanie wycofają się za Wisłę, oddając jakby bez walki ten teren właśnie przygraniczny i właśnie na tym terenie będzie można wywołać powstanie, zacząć budować armię powstańczą i zacząć stawiać warunki Austriakom i Niemcom.

Mieli rację, powstanie antyrosyjskie nie wybuchło, także i dlatego, że jako pierwsi do działań wojennych przystąpili nie Austriacy, tylko Niemcy i armia niemiecka zajęła Zagłębie Dąbrowskie, a więc rejon, gdzie były bardzo silne niegdyś wpływy Polskiej Partii Socjalistycznej, w tym organizacji bojowej PPS i to właśnie tam liczył Piłsudski, że...

Okazało się, że mieszkańcy Kielc ani palą się do jakiegokolwiek powstania antyrosyjskiego i cała ta operacja wojskowa Piłsudskiego w tym momencie załamała się i właściwie doszłoby do kompletnie likwinacji tego zalążka przyszłego polskiego wojska, gdyby nie nieoczekiwany sojusznik, ktoś kto pomógł wtedy Piłsudskiego, choć do tego momentu pozostawał w ogromnym sceptycyzmie co do jego działalności.

No bo Piłsudski był postrzegany w kręgach

Otóż oni wykorzystali swoje wpływy w Wiedniu właśnie dla uratowania, można powiedzieć, wysiłku wojskowego Piłsudskiego i założywszy tzw.

No więc właśnie ten cały Naczelny Komitet Narodowy wyjednał u władz w Wiedniu przekształcenie ruchu wojskowego Piłsudskiego

No i tak oto akcja Piłsudskiego została uratowana, przystąpiono do tworzenia Legionów.

Piłsudski został dowódcą I Brygady

I tutaj bardzo za tym do pewnego momentu grał tym bardzo mocno Piłsudski, ale w sierpniu uznał, że jednak Niemcy i Austriacy nie grają fair w stosunku do Polaków i doszedł do wniosku, że nie ma sensu dalsza rozbudowa Legionów.

pierwsze różnice między właśnie Piłsudskim a stojącym na czele Departamentu Wojskowego Naczelnego Komitetu Narodowego, czyli wspomnianego NKN-u Sikorskim, generałem Władysławem Sikorskim, który oczywiście uważał, że tą akcję werbunkową trzeba kontynuować, natomiast Piłsudski nakazał swoim zwolennikom, ażeby chętnych kierowali już nie do Legionów, a do działającej w konspiracji polskiej organizacji wojskowej.

W 1916 roku Piłsudski był już bardzo wyraźnie zdecydowany, żeby zademonstrować swoją niechęć do dalszego kontynuowania współpracy wojskowej z Austriakami, dlatego zdecydował się na kolejne, coraz ostrzejsze wystąpienia i to było jednym z czynników, choć i

Znalazł się w składzie Tymczasowej Rady Stanu także Józef Piłsudski, który przez pewien czas jeszcze próbował wybadać, co się uda ugrać u władz w Berlinie, a zwłaszcza władz w Wiedniu.

które sprawiły, że Piłsudski zaczął gwałtownie utwardzać swoje stanowisko i ostatecznie doprowadził do tzw.

Rewolucja lutowa była tym pierwszym najważniejszym wydarzeniem, ponieważ Piłsudski uważał, że nawet jeśli Rosja nie wyjdzie z wojny, to pogrąży się w chaosie, co się sprawdziło już niedługo i w związku z tym nie ma dalszego sensu wspieranie silniejszych już w tym momencie państw zaborczych, czyli Niemiec i Austro-Węgier.

W sierpniu 1917 roku, jak już wspominałem, Piłsudski doprowadził do kryzysu przysięgowego.

Ten kryzys przysięgowy polegał na tym, że żołnierze i oficerowie dwóch z trzech brygad Legionów, w momencie pierwszej i trzeciej brygady Legionów, gdzie dominowali zwolennicy Piłsudskiego, odmówili złożenia przysięgi na wierność...

Oficerów internowano w Benjaminowie, żołnierzy Legionów Szczypiorni, a sam Piłsudski został uwięziony w Magdeburgu i przebywał tam aż do listopada.

To też bardzo znamienne, że to Niemcy pilnowali Piłsudskiego, nie Austriacy.

zaprzestał, jakby przerwał, można powiedzieć, kooperację Piłsudskiego i jego ludzi z władzami państw zaborczych, czyli z Austriakami i z Niemcami.

zaczął być uruchamiany na miesiąc przed powrotem Piłsudskiego z Magdeburga.

Niemiecki podjął szereg decyzji, w tym decyzję o zwolnieniu z twierdzy magdeburskiej Józefa Piłsudskiego.

W związku z tym Piłsudski wrócił 10 listopada do Warszawy, gdzie powitał go na dworcu

I z radością, można powiedzieć, poinformował Piłsudskiego, że Rada Regencyjna jest gotowa mu oddać władzę nad wojskiem, czyli tym polnicze Wehrmacht.

Piłsudski

przyjął tę decyzję oczywiście Rady Regencyjnej z zadowoleniem, tym bardziej, że Rada Regencyjna postanowiła w trzy dni później się samo rozwiązać i przekazać Piłsudskiemu resztę władzy.

ośrodkiem władzy, który w tym czasie skapitulował wobec Piłsudskiego.

Przy czym jeden z nich był szczególnie zabawny, bo można powiedzieć, że został stworzony wbrew woli Piłsudskiego przez jego dawnych współpracowników.

Mianowicie w nocy z 6 na 7 listopada 1918 roku w Lublinie grupa współpracowników Piłsudskiego, nie mając z nim kontaktów, ale uznając, że taka mogła być wola właśnie komendanta, ogłosiła o powstaniu tymczasowego rządu ludowego Republiki Polskiej, na którego czele postawiła...

Natomiast kiedy tylko dowiedział się, że Piłsudski jest w Warszawie, natychmiast się do tej Warszawy udał i tam Piłsudski, który

generalnie nie był zachwycony tym działaniem swoich współpracowników, to wtedy między innymi właśnie do Bogusława Miedzińskiego czy Edwardza Śmigłego-Rydza, którzy byli sprawcami tego rządu lubelskiego, miało paść to słynne stwierdzenie Piłsudskiego, że wam kuryszczać, prowadzać, a nie politykę robić.

Czy to rzeczywiście Piłsudski powiedział, czy to późniejsza legenda, to nieistotne.

Istotne rzeczywiście Piłsudski uważał, że żaden rząd lewicowy, radykalny, ludowy nie może powstać, choć ostatecznie zgodził się, żeby pierwszy gabinet, który sam postanowił powołać jako tak zwany tymczasowy naczelnik państwa.

Piłsudski nie pozwala, żeby wykorzystać rodzące się ruchy społeczne do przejęcia władzy przez skrajne siły polityczne.

że nie ma najmniejszych szans na to, żeby mocarstwa zachodnie uznały rządy Piłsudskiego, a zwłaszcza udzieliły mu pomocy, jeśli nie dojdzie do jakiegoś porozumienia politycznego z polską prawicą, czyli przede wszystkim z narodową demokracją.

Co istotne, po przybyciu do Warszawy Piłsudski...