Mentionsy
Dlaczego Polacy lubią czeskie książki | opowiada: Julia Różewicz, wydawnictwo Afera
Polacy Czechów lubią; to nie jest opinia, to potwierdzany cyklicznie badaniami fakt. Polacy lubią też czeskie książki - wystarczy popatrzeć, jak wielu autorów i autorek zza południowej granicy jest tutaj wydawanych. Wydawanych i - może z wyjątkiem poezji - również kupowanych. Skąd się to bierze? - Jest na tyle podobnie, że nie trzeba wszystkiego tłumaczyć, zarazem w atrakcyjny sposób jednak egzotycznie - uważa moja rozmówczyni, która z wydawania czeskiej literatury po polsku żyje. Czyli Julia Różewicz, tłumaczka i właścicielka wydawnictwa Afera.
W drugiej części naszej rozmowy pojawia się wielu nowych autorów i autorek, których książki Afera wydała bądź wydać planuje. W zdecydowanej większości chodzi o literaturę współczesną, chociaż mowa też o paru klasykach. Julia wyjaśnia, jak dobiera tytuły do tłumaczeń, czego nigdy w Polsce nie wyda i dlaczego Afera wciąż jeszcze nie oferuje audiobooków. Jest też o miękkiej dyplomacji kulturalnej, jaką Czechy przy pomocy swoich książek uprawiają i o tym, jak Polacy patrzą na Czechów a jak Czesi na Polaków.
Julia ma też do Was, moi Słuchacze i Słuchaczki, dwa pytania, czy prośby, na które odpowiedź możecie zostawić oczywiście w komentarzach.
Tutaj znajdziecie pierwszą część naszej rozmowy.
Tutaj natomiast wcześniejsze rozmowy o czeskiej literaturze czy jej tłumaczeniu na język polski:
Czeski język, trudny język. Specyfikacja czeskiego okiem tłumaczkiNie tylko Szwejk. Przewodnik po czeskiej literaturzeTutaj natomiast jest wspominany w rozmowie odcinek o czeskich kryminałach
***
Jeśli podcast Wam się podoba i chcecie pomóc go rozwijać, możecie zostać Patronami lub Patronkami Czechostacji w serwisie Patronite. W tym tygodniu zdecydowali się na to:
Łukasz i Michał
Bardzo Wam dziękuję <3
Jeśli ktoś chce wesprzeć moją pracę a nie ma ochoty zobowiązywać się na dłużej, może mi też po po prostu postawić wirtualną kawę w serwisach Suppi, bądź Buy Coffee - gdzie Wam wygodniej.
Za wszelkie wsparcie, także to dobrym słowem, łapką w górę, subskrypcją czy komentarzem - również bardzo dziękuję.
Jak zawsze proszę też o wszelkie sygnały zwrotne w komentarzach czy mediach społecznościowych Czechostacji.
Interakcje z Wami nie tylko są dla mnie często inspiracją przy wymyślaniu tematów kolejnych rozmów. One po prostu bardzo mnie motywują. Za co również - a właściwie to najbardzej, dziękuję.
No i karmią algorytmy - dzięki waszej aktywności platformy podcastowe czy media społecznościowe uznają, że warto Czechostację pokazać też tym, którzy do tej pory jej nie znali.
W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG
Szukaj w treści odcinka
Było głównie o dwojgu współczesnych czeskich autorów, czyli o Petrze Szabachu i Katarzynie Tuczkowej.
A zaczęliśmy od ukazującego się właśnie polskiego wydania opowiadań Szabacha pt.
Z tych takich spotkań na żywo, czyli ze spotkań targowych, których też jest bardzo dużo, no bo tych targów tak naprawdę w Polsce jest bardzo dużo i tych większych, i mniejszych, i kiermaszy, to tak naprawdę też mam takie właśnie wrażenie, że to jest tak mniej więcej 35+, często starsze osoby, nawet takie 70, na przykład właśnie przy Szabachu, przy Saturninie, przy książkach historycznych.
To tak troszeczkę działa, że Szabach, rocznik pięćdziesiąty pierwszy, podoba się i tym urodzonym w pięćdziesiątym pierwszym i tym młodszym, natomiast Sołkupowa, urodzona w osiemdziesiątym drugim, niekoniecznie interesuje osoby urodzone w pięćdziesiątym.
Później dalej patrzę, siostry kupiły Szabacha.
No, jeszcze nowego Szabacha nie zamówiły, ale czekam, może na Bonito zamówiły.
Bardzo bym prosiła, bo to jest tak, no ci co lubią humor, no to oczywiście tego Szabacha, Saturnina sobie kupią z Firaka, a to jest jednak, taka grupa istnieje, to się nie czarujmy, że jej nie ma.
Chodzi mi o to, że oczywiście takie szczegóły właśnie z kuchni, z zwyczaju, na przykład w najnowszym szabachu dawałam przepis do złotego prosiątka, które widzimy poszcząc Wigilię, no bo też skąd Polak przeciętny ma to wiedzieć.
Na szabach nagrody raczej takiej by nigdy nie dostał.
Nie tylko Krym i nie tylko Szabacha.
Wrzućcie jakieś komentarze, kogo sobie wyobrażacie czytającego na przykład serię wyprochaskowej albo Bielą wodę albo Szabacha.
Tylko nie mów mi, że wszyscy są szabachami i tuczkowymi, bo nie są.
Ale powiem Wam, że czasami też doświadczony tłumacz też wpada w te pułapki i mi się to zdarzyło nawet, nawet teraz przy tym nowym szabachu.
I wpadłabym w pułapkę, w pułapkę wpadłam też przy innym szabachu, w pierwszym wydaniu, gdzie była ślietka na choleń, czyli pędzel do golenia, a ja zupełnie bez troski przełożyłam to na szczotkę do golenia, redaktorka, korektorka to puściły, no przecież co, szczotka, nie?
Szczególnie u Szabacha.
No to dobrze, to dobrze, bo zaczęliśmy od tego, że Szabach na przykład nigdy nikogo nie udawał, więc trzeba być zawsze szczerym.
Nie wiem, ja zawsze zakładam, że coś jest tak, jak zaczęliśmy od Szabacha i nieudawania.
Chociaż muszę przyznać, że w przypadku Saturnina, w przeciwieństwie do Szabacha, miałam troszeczkę takich głosów, że ludzie po prostu nie zrozumieli tego typu humoru.
Nie do końca się na nim poznali, natomiast jest też druga część odbiorców, którzy mówią, że właśnie to jest wspaniałe, a Szabach jest zbyt wulgarny, zbyt dosadny.
Arystokracja powstała w latach 40., więc nie ma tam takich słów, jakich używa Petr Szabach.
Z małymi wyjątkami, powiedzmy właśnie Szabach, który pod koniec lat 90., ale jednak większość to są książki XXI wieku.
O Petrze Szabachu, Katerynie Tućkowa roli, jaką wydawcy polscy wydający czeską literaturę odgrywają w przybliżaniu Czech-Polsce, w ogóle o wydawaniu czeskiej literatury w Polsce i o mnóstwie innych rzeczy rozmawiałem z Julią Różewicz, właścicielką wydawnictwa Afera, równocześnie tłumaczką czeskiej literatury właśnie.
Ostatnie odcinki
-
Náprstek: patriota, który modernizował Czechy w...
21.04.2026 05:40
-
Dlaczego Czechy odrzuciły konkordat? Złożone re...
14.04.2026 05:40
-
Kraj w którym łatwo o broń i masowe strzelaniny...
07.04.2026 05:40
-
Czechoslowackie true crime i ich odbicia w kult...
31.03.2026 05:45
-
Dlaczego Polacy lubią czeskie książki | opowiad...
24.03.2026 06:40
-
Czeska literatura. Od Šabacha po Tučkovą, od an...
17.03.2026 06:45
-
Nieznane, zapomniane, lekceważone - kobiety Cze...
10.03.2026 06:45
-
Samochody Škoda - czeska motoryzacja od Pakista...
03.03.2026 06:45
-
Polska czeskimi oczami: silny kraj dobrych dróg...
24.02.2026 06:45
-
Samochody Škoda po wojnie. Sukces zbudowany na ...
17.02.2026 06:40