Mentionsy

Crazy Nauka
Crazy Nauka
14.04.2026 18:16

161. Dlaczego posiłki dla astronautów to kosmiczne wyzwanie?

Co i w jaki sposób jada się w kosmosie? Jak skomponować jadłospis, kiedy brak miejsca, lodówki i warunków, a ludziom nie działa zmysł smaku? I po co astronautom aż pięć ostrych sosów i niemało słodyczy?
Tak, wiemy, że ostatnio było sporo o Artemis II. Dziś zahaczamy również o tę misję, ale skupiamy się na ewolucji podejścia do żywienia w kosmosie w ciągu ostatnich 60 lat. 
Posłuchajcie najnowszego odcinka Podcastu Crazy Nauka!
Zachęcamy też do posłuchania dwóch serii podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem:“Laboratorium zbrodni”
https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac

“Sekcji teorii spiskowych”
https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv 
https://open.spotify.com/show/60LKeNI1gjweNju6P7Bpsu 

Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 
A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109

Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:
Fot. NASA
Nutella moment:
https://www.youtube.com/watch?v=Ii4fa4M74fU
https://www.nasa.gov/missions/artemis/artemis-2/artemis-ii-whats-on-the-menu/
https://www.space.com/space-exploration/artemis/moon-menu-heres-what-the-artemis-2-astronauts-will-eat-during-their-historic-mission-video
https://www.salon.com/2026/04/10/heres-what-the-artemis-ii-crew-is-eating-aboard-the-orion-spacecraft/
https://rarehistoricalphotos.com/apollo-8-christmas-dinner/
https://swampland.time.com/2013/07/20/the-secret-communion-on-the-moon-the-44-year-anniversary/
https://en.wikipedia.org/wiki/Apollo/Skylab_spacesuit
https://airandspace.si.edu/explore/stories/apollo-astronaut-life
https://ntrs.nasa.gov/api/citations/19760005602/downloads/19760005602.pdf
https://en.wikipedia.org/wiki/Space_food
https://www.nasa.gov/wp-content/uploads/2015/05/167750main_fs_spacefood508c.pdf

Rozdziały (17)

1. Wprowadzenie i temat

Ola i Piotr przedstawiają temat o jedzeniu w kosmosie i podkreślają znaczenie subskrypcji podcastu.

2. Historia jedzenia w kosmosie

Rozpisano historię jedzenia w kosmosie od Gagarina do misji Apollo.

3. Problemy z liofilizacją

Opisano problemy związane z liofilizacją jedzenia i procesem jego przechowywania.

4. Gazowanie wody i problemy z zapachem

Zaprezentowano problem z gazowaniem wody i brakiem zapachu, które wpływały na smak jedzenia.

5. Problem wzdęć i belek

Opisano problemy związane z wzdęciami i belek, które mogły powodować problemy z funkcjonowaniem astronaucetów.

6. Podkreślone smaki i tekstury

Podkreślono, jak ostrość smaku i tekstura jedzenia wpływają na apetyt astronaucetów i jak to wpływa na ich zdrowie.

7. Eksperymenty z Apollo 8 i wetpackami

Opisano eksperymenty z Apollo 8, w tym wprowadzenie wetpacków, które podniosły moralne astronaucytów podczas pierwszego lotu z lądowaniem na Księżycu.

8. Sterylizacja i pasteryzacja jedzenia

Zdiscutowano metody sterylizacji jedzenia, takie jak pasteryzacja i sterylizacja radioaktywna, używane w kosmosie.

9. Wydzielone posiłki i kanapki

Opisano wprowadzenie specjalnych opakowań jedzenia, takich jak Spoon Bowl, oraz kanapki i parówki w folii, które zyskały popularność.

10. Apollo 13 i wetpacki

Opowiedziano o Apollo 13, gdzie wetpacki uratowały życie astronaucytów podczas katastroficznej misji.

11. Aktywność w skafandrach i batony odżywcze

Opisano problemy z aktywnością w skafandrach, w tym brak dostępu do wody i jedzenia, oraz wprowadzenie batoników odżywczych.

12. Sok pomarańczowy i awantura

Zdiscutowano awanturę z sokiem pomarańczowym, który był niepoprawnie sterylizowany i nie smaczny, co wpłynęło na moralne astronaucytów.

13. Apollo 17 i skafandrzy

Opisano Apollo 17, gdzie astronauci mieli pełny wypas jedzeniowy, a także opowieść o pierwszym posiłku na Księżycie i awanturze z komunią.

14. Alkohol w kosmosie

Zakonczyto opowieść o alkoholu w kosmosie, podkreślając, że jest on zakazany ze względu na system odzyskiwania wody, ale często pojawia się w kosmosie.

15. Problem soli i wetpacki

Rozmowa o problemach z solą i wetpackami, a także o wsparciu przez patronetów i bycoffee.

16. Przygotowania do misji Artemis

Opis przygotowań do misji Artemis i problemów związanych z jedzeniem w kosmosie.

17. Pierogi kosmiczne i misja Ignis

Wspomnienia o pierogach kosmicznych i eksperymentach z misji Ignis.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 2 wyniki dla "Rita Rapp"

No i tu się za robotę zabrała absolutnie legendarna postać, pani Rita Rapp, amerykańska fizjolożka, która była specjalistką wszystkich misji Apollo, szefową zespołu Apollo Food Systems, który odpowiadał po pierwsze za produkcję tej żywności, znaczy nie bezpośrednio, bo to na przykład firma Whirlpool, ta co i pralki robi.

No i to słabo działało, w związku z czym właśnie Rita Rapp wzięła się na sposób i rozpoczęto różne coraz bardziej zaawansowane eksperymenty, czyli właśnie już w Apollo 7, czyli w tej pierwszej misji, takim pierwszym załogowym locie programu Apollo,