Mentionsy
#305 - O Ujgurach, chińskim islamie i bambusowych tyczkach (gość: dr Włodzimierz Cieciura)
Władze Chińskiej Republiki Ludowej uznają, że obywatelami Chin są Hanowie oraz przedstawiciele 55 mniejszości etnicznych. Wśród tych ostatnich znajdują się wyznawcy islamu. W Pekinie natknąć się można na muzułmańskiej dzielnice, a widok meczetów w niektórych częściach kraju nie jest rzadkością. Chociaż dawniej wyznawcy islamu mieli realny wpływ na losy Chin, dzisiaj ich los jest trudny do pozazdroszczenia.
() Zwiastun odcinka
() Powitanie
() Rozmowa
() Zakończenie i podziękowania
Wszystkie głosy, które usłyszycie w tym odcinku należą do fizycznych, rzeczywiście istniejących osób i nie zostały wygenerowane maszynowo przez algorytmy.
✅ Wspieraj Brzmienie Świata na Patronite: https://patronite.pl/brzmienie-swiata
🎧 Posłuchaj na innych platformach: https://ffm.bio/brzmienieswiata
Instagram: https://instagram.com/brzmienieswiata
Facebook: https://facebook.com/brzmienieswiata
X: https://x.com/paweldrozdradio
WWW: https://paweldrozd.pl
Rozdziały (11)
Drozd omawia relacje muzułmańskich mniejszości z Pekinem, zaczytując statystyki i przykłady z Prowincji Yunnan.
Drozd podsumowuje poprzedni odcinek i wprowadza gościa, dr Włodzimierza Cieciury, aby omówić mniejszości muzułmańskie w Chinach.
Dr Cieciura przedstawia główne grupy mniejszości muzułmańskich w Chinach, w tym Uyghurów, Huiów i innych.
Dr Cieciura omawia liczbę Huiów, ich genealogię i geografię rozproszenia w Chinach.
Dr Cieciura omawia geografię Huiów, ich zasady tożsamości i znaczenie islamu w ich życiu codziennym.
Dr Włodzimierz Cieciura omawia konflikty muzułmańskie w Chinach w latach 60. i 70. XIX wieku, w tym powstanie dungańskie i powstanie Pantajów.
Analiza konfliktów między muzułmanami a chińskimi administracjami na północnym zachodzie Chin, w tym opis powstania Jakuba Begu.
Analiza drugiego powstania republiki Turkestanu Wschodniego i sytuacji Uyghurów w Chinach, w tym ich marginalizacji w procesie reform gospodarczych.
Dr Włodzimierz Cieciura opisuje najbardziej dojmujące formy represji, w tym uwięzienie i system inwigilacji, a także wprowadzanie do rodzin ujgurskich rezydentów chińskich.
Dr Cieciura omawia sytuację Huiów, etnicznej grupy islamickiej, w Chinach, podkreślając, że są traktowani z większą podejrzliwością i często są podejrzewani o nielojalność.
dołącz do zbiórki na patronite.pl
Sponsorzy odcinka (1)
"dołącz do zbiórki na patronite.pl"
Szukaj w treści odcinka
Potem mamy kilka mniejszości mieszkających poza Xinjiangiem, czyli tym zdominowanym przez Uyghurów regionem.
W republikach Uzbekistanu, Tadżykistanu nie do końca przekładają się na dokładnie te same etnosy, które mamy pod tymi nazwami w chińskim Xinjiangu, ale to jest może na inną część rozmowy temat.
No i mieliśmy też powiązane z tym pierwszym dungańskim powstaniem wielki właściwie konflikt w Qingowskiej Azji Centralnej, czyli w tym co po chińsku nazywa się mniej więcej od tamtej pory Xinjiangiem, gdzie zarówno miejscowi chińskojęzyczni muzułmanie zwani tam dunganami i miejscowa ludność tureckojęzyczna postanowiła zrzucić z siebie jarzmo władzy dynastii Qing mandżurskiej.
Innych ścigano aż przez całe Gansu do Xinjiangu, przez całą Azję Centralną, gdzie też miejscowi muzułmanie na wieść o tym, że na wschodzie mordują muzułmanów, chwycili za broń.
To się nakładało na zdecydowanie starsze konflikty i ciekawą konsekwencją tego powstania w Azji Centralnej było to, że te armie cingowskie, które tłumiły serię konfliktów w dzisiejszym Xinjiangu,
I tutaj doszło do takiego zjawiska, które część historyków nazywa hunańską kolonizacją północnego zachodu i Xinjiangu.
To w to miejsce elity władzy w Xinjiangu pojawili się Hunańczycy.
Co doprowadziło do tego, że jako jedyne etnicznie niechińskie terytorium dynastii Qing, Xinjiang w latach 80.
Natomiast w samym Xinjiangu powołano prowincję w stylu chińskim, co oznaczało, że takim najwyższym urzędnikiem tej prowincji był najczęściej już Chińczyk pochodzący ze wschodu.
I ta sytuacja w Xinjiangu trwała aż do powstania HRL, czyli właściwie do połowy XX wieku, gdzie elita rządząca, gubernatorzy chińscy reprezentowali w takim etnicznym wymiarze niecały procent miejscowej populacji, ale rządzili ogromnym obszarem wielkości całej zachodniej Europy, gdzie prawie 100% ludności stanowili muzułmanie, ewentualnie jacyś mongołowie.
W Xinjiangu.
Tak, w Xinjiangu, który się pojawił jako człowiek, który z tego chaosu był w stanie, siłą oczywiście,
Hanatko Kandzki troszeczkę zachowywał się w Xinjiangu tak jak Brytyjczycy na wschodzie Imperium Cingowskiego.
Natomiast w Xinjiangu mamy tą sytuację, o której wspominałem wcześniej, że tam od lat 80. istniała prowincja typu chińskiego, czego nie było oczywiście ani w Tybecie, ani na żadnych ziemiach mongolskich.
W Xinjiangu zostali ci gubernatorzy chińscy, dawniej Qingowscy, została prowincja Xinjiang i miejscowa ludność turkijska, mongolska bardzo była podzielona.
To trzeba powiedzieć, że Uygurowie i ludność turkijska z tych terenów Turkiestanu Wschodniego, czyli Xinjiangu, to jest to samo.
Nie w stu procentach, no bo oczywiście tak jak wspominałem, wcześniej mieliśmy i Kirgizów, Kazachów na północy, na północ od Tien Shan, bo tutaj też trzeba powiedzieć, że Xinjiang jest z grubsza podzielony na dwie trzecie takie południowe, gdzie najważniejszą geograficzną jakby
To wszystko jest pooddzielane od terytorium Xinjiangu górami, Ałtaju.
Winogrona na przykład we wschodnich częściach Xinjiangu, najsłynniejsze w Chinach winogrona pochodzą z Turpanu.
Po upadku tego kaganatu, po tym jak zniszczyli go Kirgizi, pozostałości Uyghurów uciekły na południe właśnie do Tangów i cesarze dynastii Tang przesiedlili ich daleko na zachód do dzisiejszego współczesnego Xinjiangu, gdzie powstały takie powiedzmy dwa państewka pozostałościowe po kaganacie uygurskim, które przez zdecydowaną większość historii były zdominowane przez wyznawców
W XIX wieku dopiero turkijska tożsamość dawnego kaganatu uygurskiego została ustalona przez badaczy europejskich i ten etnonim powrócił najpierw w orientalistyce, w turkologii rosyjskiej, zachodniej, a potem pod koniec XIX wieku był coraz częściej wykorzystywany zarówno przez inteligencję turkijską w Xinjiangu i w tej części językowo spokrewnionej, która mieszkała po zachodniej tej rosyjskiej stronie granicy, jako takie pewne zawołanie odwołujące się do historycznej, dziejowej dumy z potęgi tego państwa.
Potem w pewnym procesie kopiowania, kopiuj-wklej sowieckich rozwiązań administracyjnych, została przekopiowana na warunki Xinjiangu.
Ten konflikt zaczyna się w latach 30., w początku lat 30., w tych oazach Xinjiangu położonych najdalej na wschód.
W oazie, którą Chińczycy nazywają Hami, a która w językach turkujskich nazywa się Kumul i to jest pierwsze większe miasto Xinjiangu podróżując ze wschodu na zachód.
Oba te miasta oazy, pomimo tego, że powstała tam w XIX wieku prowincja chińska w Xinjiangu, one wciąż mają status takich dziedzicznych, autonomicznych państwewek muzułmańskich.
Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Ostatnie odcinki
-
#313 - O strażakach, podziemnych pożarach i koc...
08.08.2026 05:00
-
#312 - O Syrii, drogich garniturach i inżynieri...
25.07.2026 05:00
-
#311 - O komputerach kwantowych, szyfrach i pow...
18.07.2026 05:00
-
#310 - O snach, Laosie i motylej matce (odcinek...
11.07.2026 16:29
-
#309 - O wodzie, ogromnym kangurze i wietnamski...
04.07.2026 05:00
-
#308 - O Danii, koloniach i mistrzach badminton...
27.06.2026 05:00
-
#307 - O czekoladzie, kakaowcach i Indianie Jon...
13.06.2026 05:00
-
#306 - O rumie, saletrze i klątwie zasobów (odc...
06.06.2026 05:00
-
#305 - O Ujgurach, chińskim islamie i bambusowy...
30.05.2026 05:00
-
#304 - O perfumach, odorach i zapachu szczęścia...
23.05.2026 05:00