Mentionsy
W Krainie Czarów. Zabijanie czasu i uśmiech kota, czyli Alicja w języku polskim. Prof. Dawid Osiński. Wykład Mistrzowski #2
Nowa seria WYKŁADÓW MISTRZOWSKICH
w Big Book Cafe MDM.
Przewodnikiem po świecie wyłaniającym się z „Alicji w Krainie Czarów”, stworzonym przez człowieka ukrywającego się pod pseudonimem Lewis Carroll, jest porywający historyk literatury prof. Dawid Maria Osiński.
Partnerem wykładów jest Wydawnictwo Prószyński i S-ka, które wydało polski przekład książki „Lewis Carroll w krainie czarów. Prawdziwa historia Alicji” Roberta Douglasa Fairhursta.
Big Book Cafe objęło tę znakomitą książkę patronatem.
Podczas trzech wykładów prof. Osiński zabierze nas do świata znaczeń i odniesień, które skrywa świat Alicji, ale którymi także naznacza naszą współczesność. Mówimy Alicją, czyli językiem kodów, a nasza popkultura pełna jest płynących z niej inspiracji. Wykłady będą podróżą przez kulturowe zmiany i wpływy jednej z najważniejszych książek wszech czasów.
Wykład #2: Zabijanie czasu i uśmiech kota, czyli Alicja w języku polskim
Wydarzenie odbyło się 4 listopada, wtorek, o godzinie w Big Book Cafe MDM na ulicy Koszykowej 34/50.
To magia języka Alicji zrewolucjonizowała literaturę dziecięcą i możliwości stojące przed literaturą drugiej połowy XIX wieku i XX wieku. Na ile uświadamiany sobie, że „mówimy Alicją”, kiedy patrzymy na drugą stronę lustra, wpadamy w głąb króliczej nory, idziemy na herbatkę u Szalonego Kapelusznika, wylewamy kałużę czy morze łez, zastanawiamy się nad tym, co znaczy słynny frazeologizm „zabić czas”.Przygody Alicji w Krainie Czarów to jeden z trzech najbardziej znanych na świecie tekstów, każdy z tłumaczy stanął więc przed niezwykłym wyzwaniem konstruowania świata Alicji w swoim języku, kalamburów i gier słownych oraz znaczeniem słów-walizek. Polskie przekłady dowodzą kunsztu, czego dowodem są wyrażenia, które zakorzeniły się w naszym języku.
O MISTRZU
Dawid Maria Osiński (1981) – dr hab., profesor Uniwersytetu Warszawskiego, historyk literatury, pracuje w Zakładzie Literatury i Kultury Drugiej Połowy XIX Wieku na Wydziale Polonistyki UW. Przewodniczący Stołecznego Komitetu Okręgowego OLiJP (od 2016), Zastępca Dyrektora ILP UW (od 2020), redaktor naczelny „Przeglądu Humanistycznego” (od 2025). Autor monografii Aleksander Świętochowski w poszukiwaniu formy. Biografia myśli (2011), Pozytywistów dziedzictwo Oświecenia. Kierunki i formy recepcji (2018), współautor monografii Miejsca trudne – transdyscyplinarny model badań. O przestrzeni placu Piłsudskiego i placu Defilad (2019). Zainteresowania badawcze dotyczą teorii języka pozytywistów i modernistów, wątków syberyjskich w literaturze XIX wieku, translatoryki XIX i XX wieku.
KOLEJNY WYKŁAD SERII MISTRZOWSKIEJ
Wykład #3: W algorytmie dziwactw. Kontrowersje biograficzne Carrolla2 grudnia godz. 19.00Kto z nas nie ma dziwactw i nie jest przywiązany do jakichś rytuałów, powtarzalnych czynności, specyficznych upodobań? Wychodząc z takiego pełnego zrozumienia założenia, zastanowimy się nad upodobaniami i wyborami jednej z najciekawszych postaci żyjącej w drugiej połowie XIX wieku – Lewisa Carrolla. Biografia autora Przygód Alicji w Krainie Czarów jest wciąż mało znana. Kiedy wskazuje się na jedną z najważniejszych jego bohaterek i postaci literackich w literaturze światowej – Alicję, nie sposób nie pokazać, jakie kontrowersje i fascynacje wiążą się z postacią jej autora, pastora Charlesa Ludwika Dodgsona – matematyka, fotografika, artysty, pisarza, kolekcjonera. Co Carroll kolekcjonował, dlaczego miał obsesję symetryczności, lustrzaności, precyzji, co go przerażało i czy dziś w jakimś sensie przeraża to nas? Czy pod płaszczem nudziarza i prowincjonalnego safanduły ukrywał się wielki oryginał, szalony kreator języka, przekraczający normy?
Wydarzenie zostało dofinansowane w Stałym programie Kulturalnym miasta stołecznego Warszawy. Dziękujemy!
Szukaj w treści odcinka
Wcześniej tłumaczenie Jerzego Łozińskiego w 23 roku, do którego bardzo późno dotarłem, które jako chyba jedyne z tłumaczeń znanych mi używa w tytule Krainy Dziwów, a nie Krainy Czarów.
Z innymi postaciami, bo można czytać o Brysiu, można o kocie Burym, można o kocie z Cheshire, można o kocie z Nikocie, można o kocie Dziwaku, można o Gryfie albo Kwitku, jak chcę w ostatnim tłumaczeniu Łoziński, czy można o... bohaterem może być Suseł albo Koszatka, to jest ten sam przecież bohater.
Czychanie, zwisanie, mrożenie, wodowanie, obejmowanie, obrzydzielenie, histeria starożytna, histeria nowożytna albo mistoria, jak chce Łoziński, rybunki, falowanie, łysina, płacina, grdyka, gryka, akwapatia, szpulowanie, motanie, nawijanie, skręcanie, ujmowanie, ambicje, uwstrętnianie, szydzenie, marynologia, węgorzenie, linowanie.
W niedawnym tłumaczeniu Jerzego Łozińskiego, że czas można właśnie zabijać albo marynować.
Pan Gąsienica, czy Gąsienic, jak chce Łoziński w ostatnim tłumaczeniu, co też jest bardzo ciekawe i produktywne w związku z tym, jak używać języka.
Ostatnie odcinki
-
Renesans małych księgarń! Big Book Podcast o ks...
20.02.2026 17:41
-
Jakie książki przeczytamy w 2026? Zapowiedzi od...
07.02.2026 09:00
-
Magda Umer w Big Book Cafe. KSIĄŻKI MOJEGO ŻYCI...
29.12.2025 09:33
-
BYĆ RAZEM. FILOZOFIA WSPÓLNOTY Wykład #3: Splot...
26.12.2025 09:00
-
BYĆ RAZEM. FILOZOFIA WSPÓLNOTY Wykład #2: Strac...
25.12.2025 09:00
-
BYĆ RAZEM. FILOZOFIA WSPÓLNOTY Wykład #1: Dr Ka...
24.12.2025 09:00
-
Archiwa wspomnień. Co pamiętają Niemcy? Między ...
18.12.2025 09:00
-
Tacy zwyczajni ludzie. Wielka historia w małym ...
16.12.2025 09:00
-
Czy świat to wytrzyma? TRUMP 2.0. REWOLUCJA CHO...
13.12.2025 09:00
-
Demokracja liberalna. To koniec? Między słowami...
10.12.2025 09:00