Mentionsy Mentionsy
TOK FM Select
TOK FM Select

Wybory w Saksonii-Anhalt i zwycięstwo AfD. Czy cała Europa skręca w prawo?

07.09.2026 ·53 min 27 s · 8 rozdziałów

W niedzielnych wyborach do parlamentu Saksonii-Anhalt wygrała skrajnie prawicowa, populistyczna partia AfD. Zdobyła rekordowe poparcie aż 43,8 proc głosów. To o ponad 20 punktów procentowych więcej niż w 2021 r. Jaki wnioski można z tego wyciągnąć dla całych Niemiec? A może nawet dla całej Europy? Czy to widoczny i stały skręt w prawo?

0:00 · Introdukcja i przedstawienie gościa 3

7 września to jest audycja Maciej Zakrocki przedstawia, w której w poniedziałki rozmawiam z gośćmi o naszej Unii Europejskiej. Dzisiaj siłą rzeczy odniesiemy się do wyborów w niemieckim landzie Saksonii-Anhalt, w których partia Alternatywa dla Niemiec zdobyła 43,8% głosów. To najlepszy wynik tej partii w krótkiej jej historii. W 2024 roku w Turingi zdobyła poparcie na poziomie 32,8%. Przypomnę, że gdy rok później odbywały się wybory do Bundestagu, a więc na poziomie całego państwa, a nie jednego landu, AfD zdobyła drugie miejsce z wynikiem 20,8% poparcia.

No a teraz mamy ten wynik z wczoraj, którego na pewno nie można lekceważyć, bo wszystkie badania pokazują, że poparcie dla tej antysystemowej, jak mówi wielu, skrajnie prawicowej partii rośnie i może się okazać, że po kolejnych wyborach krajowych znowu będziemy mówić, że oto w Niemczech dokonał się historyczny przełom. No bo właśnie tak mówimy, od momentu kiedy AfD, a to najpierw w ogóle dostała się do Bundestagu, to był już ten historyczny przełom, no a teraz mamy właśnie taką sytuację, że w dość miażdżący sposób wygrywa w jednym z landów. Oczywiście na teraz przeciwnikom takich ugrupowań jak AfD pozostaje się tylko cieszyć, że ten znakomity wynik w Saksonii-Anhalt nie dał partii możliwości samodzielnego rządzenia, a jej zdolność koalicyjna jest mocno ograniczona.

Czy możemy się już tylko przyglądać? Czy jednak jest możliwe działanie, które we Francji, Hiszpanii, Belgii Przyniesie wyborcom nadzieję, że stare wartości, na których powstał ten piękny projekt jakim jest Zjednoczona Europa, ciągle są cenne, ważne i należy po prostu do nich wrócić. Zapraszam do wysłuchania audycji. Gośćmi dzisiejszej audycji są pani doktor Karolina Zbytniewska, redaktorka naczelna FocusEurope.pl. Dobry wieczór. Dobry wieczór. Pan Wiktor Sawinok, Instytut Zachodni, Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Dobry wieczór. Dobry wieczór. Może od razu do pana wrócę z takim pytaniem, bo dzisiaj wielokrotnie w różnych mediach słyszymy skrajnie prawicowa, antyunijna, nie wiem nawet faszystowska, AFD i tak dalej.

6:55 · Kryzys migracyjny i jego wpływ na AfD 1

I że właśnie ta migracja staje się głównym, jak to mówimy potocznie, paliwem dla tego typu ugrupowań w Europie. Tu już wspomniana została duńska partia, no ale właśnie rozwijają się inne ugrupowania w Hiszpanii, w Austrii. Pani Karolina Zbytniewska w tej sprawie. Czy kryzys migracyjny jest taką cezurą właśnie dla tych ugrupowań? Można tak powiedzieć, choć rzeczywiście poprzedzający go kryzys finansowy i kryzys strefy euro na pewno tutaj zapewniły pewne swoiste podglebie również, chociaż na początku widzieliśmy bardziej wzrost partii poza tutaj wspomnianą historią powstania AfD.

13:15 · Historia i retoryka AfD 3

Dla AfD do dalszych sukcesów wyborczych w całych Niemczech, jednak z drugiej strony Saksonia-Anhalt to niecałe Niemcy, nawet to niecałe wschodnie Niemcy. Ja dlatego tam się chwilę wcześniej zgłaszałam do wypowiedzi, bo chciałam jeszcze trochę zająć się analizą, dlaczego w ogóle, skąd te Sukcesy alternatywy dla Niemiec i co współgra z tym, co mówi mój współrozmówca, jest z tym rozczarowaniem mainstreamem establishmentem, który rządzi od lat Niemcami, rozczarowaniem gabinetem

Czyli zupełnie o 180 stopni jest to coś innego niż zostało Zaprezentowane teraz w kampanii wyborczej, więc tak, ta słabość mainstreamu, ale też ten internet, to co rozmawialiśmy, czyli migracje i straszenie i te wzbudzanie lęku z jednej strony, Pan redaktor mówi o tym, że Niemcy mają się wreszcie cieszyć byciem Niemcami i to co rozmawialiśmy, że nazizm jest traktowany przez niektórych przedstawicieli AFD jak zaledwie ten taki momencik w wielkiej i pięknej historii wielkich Niemiec.

Jednak teraz zbyt często wyborcy również podczas wieców Wieców AFD dopuszczają się na przykład hajlowania, co potem dostaje się do internetu. Niby jest to tak naprawdę krytykowane, jest to pokazywane jako coś złego, ale jednak Takie zachowania trafiają tam, patrzymy na nie i to też jest element tego procesu normalizacji, o którym wspominałam. Dlatego to jest tak bardzo złe, więc teraz mówienie o tym, żeby się cieszyć tą historią i nie tylko się cały czas chłostać za

28:47 · AfD i rosyjska polityka 1

Wybory w Saksonii-Anhalt i zwycięstwo AfD. Czy cała Europa skręca w prawo?. To, że nie będzie konkurencji za środki na ubezpieczenia zdrowotne, na renty ze strony migrantów albo uchodźców, którzy dostają różnego rodzaju świadczenie, mimo tego, że nie wpłacali ani eurocenta do tamtejszych systemów ubezpieczeń społecznych. Czyli ten przekaz jest bardzo zróżnicowany i również przekaz historyczny jest bardzo zróżnicowany.

36:33 · AfD na terenie byłych wschodnich Niemiec 2

Więc to bardzo dobrze, to co się dzieje, to co proponuje między innymi alternatywa dla Niemiec, Jest to bardzo już sprawdzony mechanizm budowania strategii komunikacyjnej przez partię populistycznej prawicy. No i w ramach tej komunikacji i tych planów strategicznych, politycznych, AfD planuje zniesienie sankcji gospodarczych wobec Moskwy natychmiastowo. Planuję nawiązanie współpracy także gospodarczej, ale też politycznej z Moskwą, z Rosją, a w ramach tego między innymi naprawy gazociągów Nord Stream 1 i Nord Stream 2.

Planuje odbudowę handlu z Rosją, ponieważ ich zdaniem, zdaniem AFD, wyrzekanie się kontaktów z Rosją jest wyrzekanie się potencjalnego, bardzo ważnego, fundamentalnego partnera. Widziałam też w ramach tych planów edukacyjnych AFD również możliwość zwiększenia udziału nauczania języka Ograniczenie wspierania Ukrainy.

40:36 · AfD i polityka w Saksonii-Anhalt 3

Też w imieniu frakcji AfD kilkukrotnie projekt rezolucji do Landtagu Saksonii-Anhalt, wzywający rząd tego kraju związkowego do tego, aby zwiększył liczbę godzin zajęciowych na naukę języka rosyjskiego. No i sam Tim Schneider również w różnych wypowiedziach na to naciskał mówiąc o tym, że język rosyjski to jest język światowy, więc warto tym językiem również władać. Z kolei, jeżeli chodzi o ostalgię, to też trzeba rozumieć to, że mimo tego doświadczenia podziału Niemiec dla wielu osób, zwłaszcza w tym regionie, jednak Zjednoczenie Niemiec było dużą tragedią, poniekąd również tragedią osobistą, związaną z tym, że

Nieudolne próby są udolne, póki są liczby, które dają im zadziałać. W pewnym momencie kordon sanitarny już po prostu nie ma szans obiektywnych się ziścić, bo nie ma wystarczającego poparcia dla innych partii. Dlaczego te wybory są ważne? Może wybory to są najważniejsze. To to, że te idee, które prezentuje AfD w Saksonii-Anhalt i szerzej, na pewno teraz, biorąc pod uwagę ten sukces, jest jeszcze większy niż ten, którego się spodziewaliśmy.

Tam mamy taką szansę, że do drugiej tury razem z Marine Le Pen wejdzie Mélenchon i wtedy żaden kordon sanitarny nie uchroni tego kraju ani Unii Europejskiej przed rządami jakichś populistów. Dlatego też jesteśmy w trudnym momencie, ale wydaje mi się, że w wielu państwach te partie jeszcze nie rządziły i to może im niekoniecznie wyjść. Półtorej minuty dla Pana. Dziękuję. AfD jest takim bardzo ciekawym przypadkiem, ponieważ to jest partia populistyczna, prawicowo populistyczna, zresztą tak jak i jej austriacka blizniaczka Partia Wolności.

Pokazano wszystkie 13 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.