“Symbolem prezydentury Andrzeja Dudy będzie jego selfie z koniem”
Ewa Siedlecka z Polityki analizuje możliwość zastosowania regresu wobec tzw. neosędziów, wskazując jednak, że źródłem problemu była decyzja państwa, a nie jednostek. Zmiany w sądownictwie, choć konieczne, napotykają mur w postaci braku współpracy z prezydentem. Padają też mocne słowa pod adresem Julii Przyłębskiej i chaosu w Trybunale Konstytucyjnym. Leszek Jażdżewski, redaktor naczelny Liberté!, komentuje przyszłość reform ministra Adama Bodnara i przewiduje ich możliwe cofnięcie przez PiS i Konfederację. Zastanawia się również nad fenomenem popularności Andrzeja Dudy mimo kompromitujących momentów i groteskowych symboli jego prezydentury. Co mówi to o stanie polskiej polityki i świadomości wyborców?
TOK FM. Na każdy temat. Z każdej strony. Dominika Wielowiejska przy mikrofonie i mamy połączenie z Ewą Siedlecką z tygodnika Polityka. Dzień dobry. Dzień dobry. I z Leszkiem Jażdżewskim z redaktorem naczelnym Liberté. Dzień dobry. Dzień dobry. Ja chciałam chwilę porozmawiać o zapowiedziach ministra Żurka z zeszłego tygodnia. Najbardziej oczywiście mnie fascynuje to, o czym rozmawiałam z rzecznikiem praw obywatelskich, a mianowicie, i tutaj to pierwsze pytanie kieruję do Ewy, mowa o regresie odszkodowawczym. To znaczy, że państwo będzie występować do sędziów na przykład Sądu Najwyższego o odszkodowanie w związku z tym, że Europejski Trybunał Praw Człowieka orzekł, iż sąd był nieprawidłowo obsadzony albo w każdym razie były to wątpliwości dotyczące zasad praworządności w Polsce i z tego tytułu skarb państwa musi wypłacać
Czy to taki właśnie neosędzia orzekając, czy może państwo uchwalając, inicjując, a potem uchwalając, a prezydent podpisując takie, a nie inne prawo? Chodzi o powołanie neokrs. Tak mi się wydaje na pierwszy rzut oka, że jednak po przemyśleniu sprawy dojdziemy do wniosku, że źródłem całej sprawy, całej nieprawidłowości jest jednak państwo. Dlatego, że ci neosędziowie z Sądu Najwyższego czy z Sądów Powszechnych jakkolwiek
Nie miałem żadnego Powodu sądzić, że to prawo jest nielegalne. Oczywiście na to sędzia Żurek odpowie, jak to nie miałeś żadnych przesłanych, żeby tak sądzić, skoro jesteś sędzią i dobrze wiesz, że to było niezgodne z konstytucją. I to jest racja, powiedziałabym, moralna. Natomiast czy ona się przełoży na rację prawną, to znaczy czy sąd uzna, że co prawda było takie prawo, Ale sędzia był obowiązany z niego nie korzystać. No to już podejrzewam, że wątpię, dlatego że no jednak taka odpowiedzialność zasadza się na jasności, jednoznaczności sytuacji.
I problem z nadzieją jest taki, że bardzo łatwo ją zawieść. I pytanie jest takie, czy jest pomysł na to, co dzień po, to znaczy, czy faktycznie kolegie te decyzje zablokują, czy też będzie tak, że na przykład, nie wiem, z czasem dopiero sądy, prace będą przywracać tych sędziów, prezesów sądów i tutaj ewentualnie po latach nastąpi jakaś forma rekompensaty. Myślę, że chodziło o jakieś takie mocno symboliczne wejście w rolę. Natomiast pytanie jest, gdzie są te obszary prawne, gdzie sędzia Żurek może dokonać jakiejś radykalnej zmiany, bo zakładam, że chyba jednak nie chciałby ręcznie sterować postępowaniami prokuratorskimi w stylu Zbigniewa Ziobry, co zresztą też miało bardzo ograniczone skutki, jak pamiętamy.
Czyli większość obecnie rządząca, a druga sprawa, że można obsadzić Trybunał Konstytucyjny do 27 roku i że tutaj koalicja rządząca może wskazać, aż dziewięciu członków tego Trybunału dublerze odejdą, więc to są dość poważne instrumenty, Ewa. Jeżeli chodzi o Krajową Radę Sądownictwa, to tak, ja uważam i pisałam to wielokrotnie, że da się to zrobić i zgodnie z Konstytucją i zgodnie z pisowskimi przepisami w ten sposób mianowicie. Żeby Sejm ograniczył się do roli listonosza, to znaczy powołał tych sędziów, którzy przyjdą do Marszałka Sejmu z największą liczbą podpisów sędziów, podpisów poparcia kandydatury do Krajowej Rady Sądownictwa.
Musimy przerwać, bo czas na informacje. Po informacjach wrócimy do dyskusji. TOK FM. Na każdy temat. Z każdej strony. Dominika Wielowiejska przy mikrofonie, a na łączach Leszek Jażdżewski, redaktor naczelny Liberté i Ewa Siedlecka z tygodnika Polityka. Chciałam przejść do podsumowania kadencji Andrzeja Dudy, bo to jest taki czas dyskusji na temat tego, co zrobił, a czego nie zrobił. Ale Leszek, zaraz się oddam głos w tej sprawie, ale jeszcze jedno pytanie do Ewy i prosiłabym o krótką odpowiedź. Jakie możliwości widzisz w sytuacji, kiedy koalicja rządząca powołuje chyba dziewięciu w sumie do 27 roku członków Trybunału Konstytucyjnego?
No oczywiście możemy powiedzieć, że to się zdarzało już u nas z przyczyn takich, że tak powiem naturalnych, to znaczy po prostu tak się składało, że mimo że początkowo było zabezpieczenie, żeby tak się nie działo, to różni tam odchodzili członkowie, umierali, coś się działo, także były takie kumulacje, no ale ta kumulacja tym razem no byłaby zamierzona. No może w którymś momencie już zacznie się ten proces powoływania nowych członków. No miejmy nadzieję podobnie, jak miejmy nadzieję, że zacznie się proces drukowania w Dzienniku Ustaw tych wyroków. Trybunał, które są podjęte we właściwym konstytucyjnym składzie.
Czyli bez dublerów, czyli te wyroki, które są bez dublerów powinny być drukowane. No dokładnie, ponieważ to jest wbrew prawu i tu podstawy prawnej nie ma żadnej. No dobra, ale króciutko tak, jakie możliwości daje to, że będzie większość w Trybunale Konstytucyjnych osób, które nie były powoływane przez PiS? To by dawało duże możliwości, gdyby nie to, że prezesem do bodajże 31 roku będzie pan Świeczkowski. Dlatego, że w tej chwili ta ustawa o Trybunale, której nie chciał zmienić pod posłem do Trybunału prezydent Duda i możemy się spodziewać, że nie zrobi tego prezydent Nawrocki,
Ona daje taką dość wszechwładzę w Trybunale Prezesowi, więc daje między innymi to, co robiła z upodobaniem Julia Przyłębska, czyli manipulowanie składami. I oczywiście szansa na takie manipulowanie maleje im więcej jest sędziów, którzy nie dają PiSowi gwarancji, że orzekną tak jak PiS by sobie życzył. Ale no jednak na piętnastu członków dziewięciu no to cały czas daje możliwość takiej manipulacji. Okej, zobaczymy, bo to jeszcze rzeczywiście odległa przeszłość.
Sędziowie nowi do KRS-u czy też jakieś tam stopniowe przyjmowanie Trybunału Konstytucyjnego bez takiej spójnej w miarę chociaż wewnętrznie spójnej logicznie jakiejś opowieści czy po prostu konsekwencji działania. Moim zdaniem ta koalicja będzie oskarżona w momencie, w którym dokona jakiegoś zwrotu choćby właśnie w kwestii Trybunału o czysty koniunkturalizm, a PiS za dwa lata z Konfederacją jeśli dojdzie do władzy to wszystko i tak odwoła. Moim zdaniem tutaj jest błąd i tutaj żaden minister, ani Bodnar, ani Żurek nie będzie w stanie tego odkręcić, naprawić, bo to jest logika całego rządu i całej koalicji. Ale to zostawmy na boku, bo mamy za chwilę nowego prezydenta. Pytała się Andrzeja Dudę, no jakby nie chcę chyba powtarzać tych wszystkich w naszej części mediów,
Może jakiś twórca filmów na to kiedyś odpowie, ale dla mnie to jest zastanawiające za człowiek, który tyle razy się ośmieszył, który tyle razy podjął sprzeczne decyzje polityczne, który w zasadzie nie miał własnej agendy, którą byłby w stanie zrealizować, wciąż zachował tak duże zaufanie, wcale nie tylko PiS-owskiej części elektoratu. Zrozumienie tego fenomenu moim zdaniem jest potrzebne do tego, żeby w przyszłości móc walczyć o serca i duszę tej części Polaków, której nie popierając PiS-u poparła Andrzeja Duda. Ludzie go lubią. Wszystkie jego słabości. Tak podejrzewam. Ewa, co ty uważasz? No ja tu mam odpowiedź dlaczego. Znaczy tak przypuszczam, że ludzie pytanie o zaufanie rozumieją jako pytanie o to, kogo lubisz.
No a wiadomo, że w internecie najbardziej popularni są rozmaici youtuberzy i bardziej dziwaczne rzeczy wyrabiają, tym bardziej są popularni. I myślę, że ta popularność, bo nie zaufanie, tylko właśnie popularność tutaj zdecydowała, że tak jest w rankingach. Natomiast prezydentura, oprócz tego, że była memiczna, to przede wszystkim była toksyczna. Wiemy, od czego się zaczęła, czyli od odmowy Zaprzysiężenia sędziów do Trybunału Konstytucyjnego. No i potem było tylko gorzej.
Natomiast Nawrocki ma też swoją własną logikę wewnętrzną, to znaczy on oczywiście to musi robić i myślę, że chce robić. On jest takiego najbardziej narodowego, najbardziej takiego skrajnego skrzydła polskiej prawicy. Więc też nie trzeba go tego namawiać. Na pewno dużo takich inicjatyw w duchu historyczno-patriotycznym, ale takim raczej kojarzącym się z najbardziej skrajną prawicą. Myślę, że jacyś tacy żołnierzy wyklęci te klimaty nam grożą. Ale on z drugiej strony no musi od początku myśleć o tym, że powinien mieć za sobą 50 plus 1 procent głosów i z tego punktu widzenia on no nie może być tak łatwo postrzegany jako prezydent czysto partyjny.
Nasz poniedziałkowy poranek TOK FM przygotowali Maciej Jarząb i Jakub Żebrowski. Zrealizowała Livia Prądzyńska. Już za chwilę informacje, a tuż po nich o dziewiątej Owczarek i Cezary Łosiczka. Dzień dobry Czarku. O czym dzisiaj będziesz opowiadał słuchaczom? Dzień dobry Dominiko. Kładki, mosty, pomosty zwykle łączą, łączą brzegi, a w Krakowie dzielą. W Krakowie kładka pieszo-rowerowa Kazimierz Ludwinów podzieliła mieszkańców. Niektórzy mówią, nie chcemy kładki, boimy się, że na przykład Z Kraków nie będzie już więcej na liście UNESCO. Stracimy ten honor i zaszczyt przez tę kładkę. A inni mówią, kładka fantastyczna, piękna, cudowna, przypomina Wisłę i jej fale.
Chcemy kładki. Także o tej kładce dzisiaj między innymi będę rozmawiał z głównym architektem Krakowa, panem Januszem Sepiołem. To o tym właśnie już po informacjach Radia TOK FM, które już za chwileczkę Państwo usłyszą, a ja z Państwem się żegnam. Zapraszam na wybory w TOKu w sobotę o godzinie 9.00. Dominika Wielowiejska, do usłyszenia i do zobaczenia.
Pokazano wszystkie 15 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.