Mentionsy Mentionsy
TOK FM Select
TOK FM Select

Ile Netflixowa "Lalka" ma w sobie "Lalki" Bolesława Prusa?

16.09.2026 ·22 min 5 s · 8 rozdziałów

Na Netflixie zadebiutował nowy serial „Lalka” w reżyserii Pawła Maślony. W adaptacji bohaterowie zyskują dużą sprawczość, Stanisław Wokulski działa z gorączkową ambicją awansu społecznego, Izabela Łęcka z nudów angażuje się w ruch emancypacyjny, a arystokrację przedstawiono w groteskowo-demonicznym świetle. O najnowszym serialu rozmawialiśmy z dr Alicją Urbanik-Kopeć, kulturoznawczynią, badaczką historii literatury i kultury polskiej XIX wieku z Instytutu Historii PAN.

0:45 · Analiza serialu i jego różnice w stosunku do oryginału 1

To się pojawiało w literaturze późno XIX wiecznej, ale nie aż tak dosłownie. Tutaj wszystkie te rzeczy, które mogliśmy sobie wyobrazić na temat tego, jak niespecjalnie przyjemne jest życie zarówno podupadłych arystokratów, jak i biednego warszawskiego powiśla, jest pokazane wprost i dosłownie i z wielką taką lubością. To jest zarówno kręcone, jak i odgrywane, ten przemysł. Lalka Prusa ma takie specjalne miejsce, wydaje mi się, w sercach Polaków. Może nie jest taka otaczana świętou, czcią, jak jakiś Pantadeusz, czy trylogia. Inne uczucia wzbudza, ale na pewno bardzo intensywne, chociażby dlatego, że to jest jedna z tych takich powieści, które się co roku na maturze z języka polskiego, którą każdy musi zdać, pojawiają, albo na pewno są spekulacje o to, czy się pojawi konkretnie.

15:47 · Historia i postacie w serialu 3

Tak, więc to są zupełnie inne postaci niż te, które pisał Prus, bo tutaj każdy czegoś chce. I nawet podobało mi się to w jakiś sposób, choć uważam, że ten wątek emancypacyjny Izabeli jest naprawdę niepotrzebny, dlatego że Izabela ma wystarczająco dużo swoich różnych cierpień i problemów życiowych i zastanawiania się co ona zje jutro na śniadanie na tych swoich złotych talerzach i ze srebrnego serwisu, prawda? Bez dołożenia jej ambicji emancypacyjnej, ale ja to jakoś rozumiem w tym sensie, że tak, to jest kobieta, która jest tak bezbrzeżnie znudzona, tak bezbrzeżnie Pozbawiona sprawczości i celu w swoim życiu, że ona się miota i szuka czegoś i próbuje jakiegoś punktu zaczepienia i w tym serialu trafia na tę emancypację.

Ale my to widzimy, że to jest dla niej taka trochę zabawa, trochę taka ambicja, ale ona trochę nie rozumie tak naprawdę tego, o co tam chodzi. Ona jest nieprzekonująca jako postać, która szuka celu w życiu, wydaje mi się też. Ale ona nie szuka celu w życiu, ona szuka celu w życiu, ale tak naprawdę to ona szuka jakiegoś odwrócenia uwagi od tego wszystkiego strasznego, co się dookoła niej dzieje. Ale chciałam cię też jeszcze zapytać, żebyśmy koniecznie zdarzyły o tym porozmawiać, o arystokrację, dlatego że ona w serialu jest fantastyczna. Fantastyczna. To jest jeden z naprawdę najmocniejszych punktów. Ja do tego serialu mam kilka zarzutów, jak już Już słyszysz, ale jeżeli chodzi o przedstawienie arystokracji, jestem zachwycona, jak to zostało pokazane, bo arystokracja w serialu Netflixa to jest po prostu najbardziej groteskowy, reanimowany trup, jakiego świat widział.

A z drugiej strony mamy Łęckiego, ojca Izabeli, który nie wypróbuje się... Z tym żołądkiem, pijakiem, nie? To jest świetne. Ale on przynajmniej próbuje dostosować się do nowych czasów. Przynajmniej jemu wydaje się, że on próbuje się dostosować do nowych czasów. Przede wszystkim on jest jeszcze bardziej pogubionym w rzeczywistości niż jego córka, co jest dość niesamowite, bo z jednej strony jest takim żałosnym pijaczyną, z drugiej strony jest tym takim machającym szabelką, arystokratą, który w tych chwilach, kiedy jest już najbardziej pijany, to mi się przypomina, że on tutaj, co to, nie on. Ale z trzeciej strony właśnie próbuje prowadzić te biznesy i genialne są te sceny, kiedy on nie jest w stanie wytłumaczyć, na czym polega ten biznes, w którym utopił ostatnie pieniądze i mówi, że to jest maszyna, która, wiesz, jak w Monty Pythonie, maszyna, która robi pik, nie? Fantastyczna sprawa. Genialny jest też Baron Krzeszowski, który tutaj jest takim demonicznym po prostu jeszcze tym arystokratą, który będzie tego starego porządku za wszelką cenę pilnował.

Pokazano wszystkie 4 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.