Słowacja - dlaczego jest tak istotna?

Partnerem Świata na Podglądzie jest Instytut Europy Środkowej. Świat na Podglądzie. Minuta po godzinie 19, czas na przedostatni odcinek Świata na Podglądzie i zarazem ostatni odcinek naszej audycji, którego partnerem jest właśnie Instytut Europy Środkowej. Zgadza się, w dniu dzisiejszym udamy się na południe od Polski i przyjrzymy się naszemu sąsiadowi, mianowicie Słowacji. Porozmawiamy o tym, co tam się dzieje, jak ten kraj ustawił się w kontekście sytuacji na wschodzie Europy oraz jak ważnym graczem jest w tak zwanym Trójmorzu. Naszym gościem będzie dr Łukasz Lewkowicz z Katedry Myśli Politycznej i Komunikowania Politycznego, Wydziału Politologii i Dziennikarstwa UMCS.

Nasza rozmowa już za kilka minut. Za realizację audycji odpowiadają Justyna Kusto oraz Jana Sikorska, a przy mikrofonach przez najbliższą godzinę Michał Jarosz oraz Michał Zbytniewski. Zostańcie z nami w Akademickim Radiu Centrum. Godzina 19.08. W Świecie na Podglądzie udajemy się za południową granicę Polski do Słowacji. Naszym gościem jest dr Łukasz Lewkowicz z Instytutu Europy Środkowej Zespołu Wyszehradzkiego oraz z Katedry Myśli Politycznej i Komunikowania Politycznego Wydziału Politologii i Dziennikarstwa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej. Witamy na antenie Radia Centrum. Witam serdecznie. Tematem naszej rozmowy, jak już wcześniej zaznaczyliśmy w przywitaniu, będzie oczywiście Słowacja, różne aspekty tego kraju.

Do tego, co i tak już uzyskują chociażby z funduszy unijnych z Unii Europejskiej. Oni również w kolejnych programach rządowych, wcześniej rządu Igora Matowicza, później rządu Eduarda Hegera, stawiali w tej polityce regionalnej na Grupę Wyszehradzką jako ten podstawowy format współpracy regionalnej. Sama prezydent Czaputowa jest zaangażowana chociażby Słowacja, Ukraina, Lukasz Lewkowicz, Katedra Myśli Politycznej i Dziennikarstwa UMCS, Wyszehradzki Instytut Europy Środkowej, Akademickie Radio Centrum. Słowacja, Ukraina, Lukasz Lewkowicz, Katedra Myśli Politycznej i Dziennikarstwa UMCS, Wyszehradzki Instytut Europy Środkowej, Akademickie Radio Centrum.

Część już jest otwarta, część będzie otwarta wkrótce czy za kilka lat. Natomiast ten fragment, niewielki fragment właśnie od granicy polskiej do Słowacji, do Preszowa, to jest około chyba 60 kilometrów, no wciąż nie znalazł się właśnie na jakiejś liście priorytetowej rządu słowackiego, a bez niego jakby będzie to takie wąskie gardło, czyli trasa będzie się kończyła na granicy polsko-słowackiej, a dalej będzie po prostu jakaś zwykła droga Słowacja, Ukraina, Lukasz Lewkowicz, Katedra Myśli Politycznej i Dziennikarstwa UMCS, Wyszehradzki Instytut Europy Środkowej, Akademickie Radio Centrum. Słowacja, Ukraina, Lukasz Lewkowicz, Katedra Myśli Politycznej i Dziennikarstwa UMCS, Wyszehradzki Instytut Europy Środkowej, Akademickie Radio Centrum.

Przede wszystkim Unia Europejska, fundusze unijne, Krajowy Plan Odbudowy to są te priorytety na najbliższe lata i może w przyszłości jak już Słowacja stanie się płatnikiem netto w Unii Europejskiej to takie formaty zewnętrzne, ekonomiczne właśnie jak inicjatywa Trójmorza będzie się można w nie bardziej zaangażować. Przypomnę, że Słowacja jest jednym z kilku krajów, które nie przystąpiły do funduszu inwestycyjnego Słowacja, Ukraina, Lukasz Lewkowicz, Katedra Myśli Politycznego, Wyszehradzki Instytut Europy Środkowej, Akademickie Radio Centrum.

Słowacja, Ukraina, Lukasz Lewkowicz, Katedra Myśli Politycznego, Wyszehradzki Instytut Europy Środkowej, Akademickie Radio Centrum. Słowacja, Ukraina, Lukasz Lewkowicz, Katedra Myśli Politycznego, Wyszehradzki Instytut Europy Środkowej, Akademickie Radio Centrum. To jest partia również byłego premiera Petela Peregriniego. Ją tworzą byli politycy Smeru, którzy jakby stworzyli nową partię kilka lat temu. Ona jest druga, ma tam około 16%, 16,5%. Jest taka bardziej można powiedzieć spokojniejsza, mniej radykalna niż Smer. Tak więc ona też ma oczywiście szansę i chyba większą zdolność koalicyjną do tworzenia przyszłego rządu, ale zobaczymy, bo może dogadają się z Esmerem, a może będą się próbowali dogadywać z centroprawicą.

Więc tutaj część partii na pewno nie będzie chciała ze smerem wchodzić w koalicję. Na przykład Hlas, który jest tam gdzieś najbliższy ideowo, może się obawiać skonsumowania przez tą partię, ponieważ Robert Fico jest bardzo doświadczonym politykiem. I może po prostu przejąć elektorat, przejąć polityków klasu, więc tutaj niewątpliwie te kilka najbliższych miesięcy kampanii wyborczej będzie bardzo ciekawe, bardzo mocne. Do tematu polityki słowackiej oraz miejsca, jakie to państwo znajduje w kontekście konfliktu ukraińsko-rosyjskiego wracamy już za chwilę. Ja przypomnę tylko, że naszym gościem jest dr Łukasz Lewkowicz z Instytutu Europy Środkowej oraz Katedry Myśli Politycznej i Komunikowania Politycznego, Wydziału Politologii i Dziennikarstwa UMCS.

Świat na podglądzie. Gościem dzisiejszej audycji jest dr Łukasz Lewkowicz, Katedra Myśli Politycznej i Komunikowania Politycznego, Wydział Politologii i Dziennikarstwa UMCS, Zespół Wyszehradzki, Instytut Europy Środkowej. Nasza rozmowa toczy się wokół Słowacji. I tak jak wspominaliśmy w poprzedniej części naszej rozmowy, chcieliśmy przejść dość płynnie na postawę Słowacji wobec agresji Rosji na Ukrainę. Jak to obecnie wygląda? Słowacja jednak dość spore wsparcie Ukrainie udzieliła. Czy to obecnie się utrzymuje, czy wręcz przeciwnie? To tak może zacznę od początku, że od agresji Rosji na Ukrainę w zeszłym roku Słowacja dosyć aktywnie zaangażowała się w pomoc polityczną, dyplomatyczną, militarną i humanitarną.

I to się w kolejnych miesiącach utrzymywało. Nawet po zmianie Słowacja, Ukraina, Lukasz Lewkowicz, Katedra Myśli Politycznej i Dziennikarstwa UMCS, Wyszehradzki Instytut Europy Środkowej, Akademickie Radio Centrum. Program, czy deklarację programową na te najbliższe miesiące i tam jakby do tych najważniejszych priorytetów zaliczono właśnie obecność w NATO, ale również wspieranie polityczne, humanitarne, militarne Ukrainy i chęć nawet udziału podmiotów słowackich w odbudowie Ukrainy po zakończeniu tego konfliktu. Więc to się utrzymało, to niewątpliwie do tych wyborów 30 września się nie zmieni, tak więc Słowacja będzie pomagała.

O Ukrainie wypowiada się często bardzo negatywnie, o jako państwu skorumpowanym, zoligarchizowanym, któremu nie powinno się przekazywać środków finansowych, bo zostaną one zmarnowane. Właściwie on deklaruje tylko pomoc humanitarną ewentualnie dla Słowacja, Ukraina, Lukasz Lewkowicz, Katedra Myśli Politycznego, Wyszehradzki Instytut Europy Środkowej, Akademickie Radio Centrum. Jeżeli natomiast wygra koalicja tych partii centroprawicowych, liberalnych, które są jakby w kontrze do Smeru, to prawdopodobnie ta polityka proukraińska zostanie utrzymana.

Później te kolejne badania pokazywały, że jednak Ukraina Ale były takie pewne tendencje i te 20-30% wyborców na Słowacji niewątpliwie ulega dezinformacji, ulega różnym mediom konspiracyjnym, internetowym, które są bardzo popularne na Słowacji. W ogóle Słowacja uznawana jest za taki kraj, który ulega w dużym stopniu właśnie teoriom spiskowym, różnego rodzaju właśnie informacjom ze świata internetu, które niekoniecznie są sprawdzone. Nawet na tle Europy Środkowej Słowacja się wyróżnia. I to też powoduje, że część polityków gra tą kartą. Wykorzystuje to nastawienie elektoratu i po prostu wykorzystuje to w polityce wewnętrznej.

Oczywiście polityka zagraniczna, pomoc dla Ukrainy nie będzie jakimś najważniejszym tematem kampanii wyborczej, ale będzie istotnym tematem. Tak mi się wydaje. I tutaj to wzbudza bardzo duże emocje. Tu chodzi o politykę socjalną wobec chociażby uchodźców ukraińskich, czy właśnie ta pomoc militarna, czy to na przykład nie ściągnie konfliktu na terytorium Słowacji. Tym też można grać, że ta pomoc kosztuje podatnika słowackiego, że wskutek wojny dotyka nas drożyzna, rosną ceny żywności, rosną ceny energii, mamy problem z zakupem na przykład gazu, bo się urywają te Wyszehradzki Instytut Europy Środkowej, Akademickie Radio Centrum.

Okazało się, że Słowacja ma tutaj pewne problemy. Po przeciwieństwie do tych innych państw regionu, Czech, Polski, no właśnie była taką pewną czarną dziurą, jeżeli chodzi o kontrolowanie tego typu rzeczy. No zwołano komisję parlamentarną, dyskutowano na ten temat. W późniejszym czasie już nie słyszałem, nie czytałem, żeby powtarzały się tego rodzaju incydenty ze znalezieniem właśnie jakiegoś urządzenia na terenie Ukrainy, które mogłyby pochodzić ze Słowacji, tak więc prawdopodobnie to przyblokowano. Wyszehradzki Instytut Europy Środkowej, Akademickie Radio Centrum. To byli oczywiście biznesmeni, którzy być może nie mieli do końca świadomości, że sprzedają coś, co może być wykorzystywane później przez armię rosyjską, chociażby właśnie na froncie ukraińskim.

Tymczasem już niestety naszą rozmowę musimy kończyć. Dziękujemy za obecność w naszym radiu. Przypomnę tylko, że naszym gościem był dzisiaj dr Łukasz Lewkowicz z Katedry Myśli Politycznej i Komunikowania Politycznego, Wydziału Politologii i Dziennikarstwa UMCS oraz Zespołu Wyszehradzkiego Instytutu Europy Środkowej. Dziękujemy za Dziękuję ślicznie i pozdrawiam. Ale to jeszcze nie jest wszystko, co przygotowaliśmy w dzisiejszej audycji dla Was. Właśnie dzisiaj będzie miał miejsce ostatni odcinek Krajów na Podglądzie, Państw na Podglądzie i dość wyjątkowy, więcej nie powiem, to już za chwilę. Partnerem Świata na Podglądzie jest Instytut Europy Środkowej.

Państwa na Podglądzie. Państwa na Podglądzie to nasz minicykl, który kontynuujemy już od blisko roku, od czasu kiedy nawiązaliśmy też współpracę z Instytutem Europy Środkowej. Założeniem tego minicyklu było to, że nie będziemy rozmawiać o Polsce, ponieważ Polska my na co dzień, więc pozwiedzamy sobie w ramach Świata na Podglądzie inne kraje, które też są równie jak Polska ciekawe. I trzymaliśmy się tego aż do teraz. Tak, a jako, że jesteśmy super konsekwentni, profesjonalni i ogólnie trzymamy się z założeń, które były oczywiście bardzo dokładnie rozpisane w formie planu na cały rok audycji. Zamówiło to pół strony A4. Była jakaś, była jakaś strona, się wydaje, że nic nie było.