Nie ma dymu bez ognia
Nie ma dymu bez ognia. Mówimy tak wtedy, gdy chcemy przekazać, że każde zdarzenie lub sytuacja ma swoje źródło, ma swój powód. W dzisiejszym odcinku opowiem o najczęstszych przyczynach podpaleń wśród sprawców przestępstw. W 2022 r. odnotowano 135 955 pożarów, w tym 42 058 podpaleń, w 2021 r. 106 447 pożarów w tym 26 673 podpalenia, w 2020 r. 128 735 pożary, w tym 41 894 podpalenia. Opowiem o motywach jakimi kierują się sprawcy tego rodzaju czynów zabronionych. Przedstawię także cechy charakterystyczne podpaleń oraz omówię rolę biegłego z zakresu pożarnictwa w procesie karnym, w tym na przykładzie głośnej sprawy z Jastrzębia Zdroju, którą emocjonowała się cała Polska. Źródła: B. Lach, 3. Motywy dokonywania podpaleń [w:] Profilowanie kryminalistyczne, Warszawa 2014. Wyrok SA we Wrocławiu z 6.12.2016 r., II AKa 319/16, LEX nr 2174878. Wyrok SA w Krakowie z 12.06.2018 r., II AKa 82/18, LEX nr 3561449. Wyrok SN z 23.05.2019 r., III KK 103/18, LEX nr 2687648. Wyrok SA w Lublinie z 24.11.2014 r., II AKa 250/14, LEX nr 1602950. Wyrok SA w Szczecinie z 27.09.2012 r., II AKa 152/12, LEX nr 1220633. Wyrok SN z 27.10.2010 r., V KK 129/10, LEX nr 621196. Wyrok SA we Wrocławiu z 25.10.2016 r., II AKa 254/16, LEX nr 2157802. https://www.newsweek.pl/polska/ojciec-podpalil-cala-rodzine-w-jastrzebiu-trwa-proces/5gxqc1q https://tvn24.pl/polska/dariusz-p-po-tragicznym-pozarze-ubezpieczenie-to-byl-pomysl-zony-ra414200-ls3355595 https://www.netflix.com/pl/title/81709610 https://www.newsweek.pl/polska/spoleczenstwo/dariusz-p-z-jastrzebia-zdroju-dostal-wyrok-za-podpalenie-rodziny-dozywocie/gnd3bnm https://uwaga.tvn.pl/reportaze/sad-dariusz-p-podpalil-rodzine-ls6694666 https://wiadomosci.wp.pl/podpalil-auto-w-ramach-zemsty-absurdalny-powod-7027740712630401v https://lumine.me/blog/leki-nerwica/piromania-przyczyny-objawy-leczenie https://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2020-05-19/podpalal-samochody-w-warszawie-wczesniej-byl-za-to-karany/ https://www.ppoz.pl/czytelnia/rozpoznawanie-zagrozen/Opinia-bieglego-sadowego-z-zakresu-pozarnictwa/idn:902 https://tvn24.pl/tvnwarszawa/najnowsze/zabil-mlotkiem-68-latka-cialo-podpalil-i-uciekl-ls53645 https://www.wprost.pl/505374/popelnil-brutalne-morderstwo-i-prawie-spalil-budynek-dostal-dozy.html https://www.kryminalki.pl/artykul/11074,seryjny-piroman-okazal-sie-bylym-strazakiem-osp-podpalal-stodoly-domy-i-pola https://wiadomosci.onet.pl/lublin/strazak-piroman-w-areszcie-spowodowal-ogromne-straty-bo-czul-impuls/35ftjxe https://m.interia.pl/interia-tv/video,vId,3249180 https://statystyka.policja.pl/st/informacje/69715,Pozary-i-podpalenia.html https://badanie-pozarow.pl/statystyka-pozary-podpalenia-ofiary/ https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/pij-wiecej-wody#:~:text=Jej%20zawarto%C5%9B%C4%87%20w%20naszym%20organizmie,ju%C5%BC%20zaledwie%2045%20procent%20cia%C5%82a. https://wydarzenia.interia.pl/malopolskie/news-krakow-z-zemsty-podpalil-dom-w-srodku-byli-ludzie,nId,6491165; https://krakow.wyborcza.pl/krakow/7,44425,29294443,z-zemsty-podpalil-dom-jednorodzinny-w-krakowskim-podgorzu-zostal.html https://gazetalubuska.pl/podpalil-auto-z-zemsty-to-dlatego-ze-kierowca-nie-ustapil-mu-pierwszenstwa/ar/c4-18530377 https://wiadomosci.onet.pl/olsztyn/pisz-17-latek-zostal-ukarany-mandatem-z-zemsty-probowal-podpalic-komende/71ts2j7; https://www.pap.pl/aktualnosci/news%2C1044549%2Cw-akcie-zemsty-za-mandat-chcial-podpalic-komisariat-17-latek-rzucil#:~:text=17%2Dlatek%20by%C5%82%20pijany.,w%20ten%20spos%C3%B3b%20postraszy%C4%87%20policjant%C3%B3w. https://www.rmf24.pl/regiony/slaskie/news-zabil-zone-i-spalil-jej-cialo-spedzi-za-kratkami-25-lat,nId,7118836#crp_state=1 https://silesia24.pl/zabil-zone-i-spalil-jej-cialo-sad-wydal-wyrok https://zycieczestochowy.pl/czestochowa-krystian-w-skazany-na-25-lat-pozbawienia-wolnosci-za-zabojstwo-zony/ https://czestochowa.wyborcza.pl/czestochowa/7,89625,30358807,z-chorobliwej-milosci-udusil-zone-cialo-podpalil-sad-prawomocnie.html
W wyniku tego zdarzenia doszło do uszkodzenia elewacji budynku. Sprawca nie wziął jednak pod uwagę, że zarówno teren komendy, jak i jej najbliższe okolice są objęte monitoringiem miejskim. Mężczyzna został zatrzymany w swoje osiemnaste urodziny. Chłopak przyznał się do winy. Wskazał, że motywem była chęć zemszczenia się na policjantach, którzy wcześniej ukarali go mandatem. Chłopak podkreślił też, że winowajcą całego zamieszania był alkohol, który spożywał świętując ostatnie chwile swojego dzieciństwa. Motyw wyłudzenia ubezpieczenia. O sprawie Dariusza P., który został przez media okrzyknięty Hiobem, mówiła cała Polska.
Celem przypomnienia Hiob to postać biblijna, która zostaje wystawiona na ciężką próbę przez Boga. Hiob traci swoją rodzinę oraz cały swój majątek. Mimo cierpienia nie traci wiary i niezło rzeczy Bogu. Za jego niezachwianą wiarę Bóg przywraca mu utracone dobra i obdarza go jeszcze większym szczęściem niż wcześniej. Dariusz P. miał żonę oraz piątkę dzieci. Mieszkali oni w domu jednorodzinnym w Jastrzębiu Zdroju. Mężczyzna był uznawany za szczęśliwego ojca i męża piątki dzieci. Był osobą powszechnie szanowaną wśród sąsiadów oraz lokalnej społeczności. Uznawano go wręcz za modelowego męża i ojca. Był też szafarzem, co oznacza, że pomimo tego, że był osobą świecką, mógł pomagać duchownym w udzielaniu Komunii Świętej.
Wieczorem 10 maja 2013 roku Dariusz przeczytał najmłodszej czteroletniej córce bajkę na dobranoc. Pożegnał się z nią, a następnie wyruszył do oddalonego o kilkanaście kilometrów warsztatu, który miał wykonać zaległe zlecenia. W nocy w domu rodzinnym Dariusza wybuchł pożar. Pod numer 112 zdołał zadzwonić jego syn Wojciech. Wówczas osiemnastolatek. Służby pojawiły się na miejscu zdarzenia bardzo szybko i przystąpiły do akcji gaśniczej. Syn Wojciech zadzwonił po ojca, który niedługo później pojawił się na miejscu pożaru. Podobno miał jechać z prędkością ponad 100 km na godzinę. Strażacy w swoich zeznaniach przed sądem wskazywali, że budynek, w którym mieszkała rodzina stanowił swoistą twierdzę. Drzwi wejściowe były antywłamaniowe.
Posiadały dodatkowe wzmocnienia. Wszystkie okna były zasłonięte roletami antywłamaniowymi, choć tego wieczoru było naprawdę ciepło. Poza tym, przecież praktycznie cała rodzina była w domu. W wyniku pożaru doszło do zgonu żony Dariusza oraz czwórki dzieci. 18-letniej wówczas Justyny, 13-letniej Małgorzaty, 10-letniego Marcina oraz 4-letniej Agnieszki. Podczas pogrzebu ksiądz odczytał list Dariusza. W liście tym mężczyzna dziękował całej społeczności za wsparcie oraz wyraził nadzieję, że spotka się z osobami najbliższymi w niebie. W dniu pogrzebu Dariusz otrzymał SMS-a od nieznanej osoby. Osoba ta miała grozić swoistym dokończeniem dzieła, a więc zabójstwa jego oraz syna, który przeżył. Sprawca miał wiedzieć o spaleniu terrarium, a także o krzykach dzieci.
Dariusz wymieniał z rzekomym sprawcą wiele SMS-ów. Poinformował o tym fakcie organy ścigania. Rzekomy sprawca w pewnym momencie zmienił swoją retorykę i wręcz przepraszał za to co się stało. Zwrócił on też Dariuszowi 5 tysięcy złotych przekazem pocztowym. Miały być to pieniądze, które rzekomo zabrał dokonując podpalenia. Dariusz po całym zdarzeniu nawiązywał także relacje prywatne z innymi kobietami. Żadna z nich nie miała wiedzy o istnieniu rywalek. Takie zachowania wzbudziły podejrzenie wśród śledczych. Nie tak zachowuje się bowiem osoba, która dopiero co straciła ukochaną żonę i czwórkę dzieci. Ciekawe jest też to, że Dariusz, przesłuchany w charakterze Świadka, po ich zeznaniach sugerował, że to syn, który przeżył pożar, mógł mieć coś wspólnego z zaistnionym zdarzeniem.
Jakie czynniki mogły przyczynić się do szybkiego rozprzestrzeniania się ognia? Jak długo trwał pożar? OK. Uzbrojeni w podstawową wiedzę, możemy wrócić do sprawy Dariusza P. Biegły z zakresu pożarnictwa, nie miał wątpliwości, że doszło w tej sprawie do podpalenia. Ujawnił ona sześć źródeł pożaru. Wykluczył on tezy formułowane przez Dariusza P. Mężczyzna wskazywał, że do pożaru mogło dojść z trzech różnych powodów. Po pierwsze, na skutek zwarcia instalacji elektrycznej. Jego zdaniem znaleziona na miejscu zdarzenia mysz mogła przegryźć kabel. Po drugie, Pożar powstał w wyniku tego, że najmłodsza córka zostawiła włączoną latarkę w terrarium. Po trzecie, pożar pojawił się, bo żona zostawiła włączone żelazko na desce do prasowania.
Prokurator w tej sprawie powołał także biegłego z zakresu lingwistyki kryminalistycznej. Wnioski wypływające z ekspertyzy były jednoznaczne. Nieznajomy mężczyzna w korespondencji smsowej do Dariusza pełnił bardzo wiele błędów ortograficznych oraz gramatycznych. Od razu rzucało się w oczy to, że sprawca pisze te same słowa, raz z błędem, a raz w pełni poprawnie pod kątem ortograficznym. Zarówno nadawcom, jak i odbiorcom wiadomości wychodzących i przychodzących była ta sama osoba. Nadawca i odbiorca prezentowali ten sam punkt widzenia. Brak było charakterystycznej dla rozmowy dwójki osób różnicy perspektyw. W toku śledztwa ustalono, że Dariusz zawarł kilka umów ubezpieczeniowych. Przesłuchani w charakterze świadków agenci ubezpieczeniowi podkreślali, że był on żywotnie zainteresowany
aby w umowach zawarte były klauzule wypłaty ubezpieczenia w tzw. zwiększonej wysokości w przypadku nieszczęśliwego wypadku śmierci, w szczególności na skutek pożaru lub zalania. Funkcjonariusze policji szybko ustalili, że Dariusz posiadał kilku wierzycieli. Rodzina miała bardzo poważne problemy finansowe. Był to swoisty gwóźdź do trumny albo swoisty podpis sprawcy pod popełnionym przestępstwem. Zebrany w sprawie materiał dowodowy, w szczególności opinie biegłych z zakresu pożarnictwa oraz lingwistyki, stały się asumptem do przedstawienia zarzutu. Myślę, że warto nadmienić, że w toku przeszukania ujawniono także podręcznik z zakresu psychiatrii klinicznej oraz zeszyt, w którym mężczyzna tworzył zapiski. Dariusz był skierowany w trybie art. 203 Kodeksu Postępowania Karnego na tzw. obserwację sądowo-psychiatryczną.
Biegli psychiatrzy nie mieli wątpliwości, że mężczyzna symulował objawy chorób psychicznych. Jego zachowanie zaś miało charakter intencjonalny. Nakierowane było na uniknięcie odpowiedzialności karnej. Biegli rozpoznali u niego zaburzenia osobowości o charakterze psychopatii. Stwierdzono u niego egocentryzm, a także skłonność do manipulowania oraz konfabulacji. Dariusz w toku prowadzonego postępowania nie przyznał się do win. Potwierdził jednak, że to on był autorem wiadomości SMS, które pisał do siebie. Podejrzany ukrył telefon, z którego wysyłał SMSy w pobliskim lesie. Tłumaczył on, że tego rodzaju zachowania podpowiadał mu głos w jego głowie. Nazywał go Waldim. Powoływanie się na rzekome głosy w głowie stanowiło formę jego realizacji prawa do obrony.
O tym, że sprawca działał z zamiarem bezpośrednim o szczególnym zabarwieniu, tzw. dolus coloratus, świadczy też szereg różnych okoliczności. Po pierwsze, strzelnie pozamykał wszystkie okna. Po drugie, ogień podłożył w nocy, gdy wszyscy domownicy spali i to w sześciu różnych miejscach. Po trzecie, logowanie się jego telefonu do stacji BTS nieopodal domu Świadczy o tym, że przyglądał się przez cały czas miejscu zbrodni. Dariusz P. w toku procesu przerzucał winę zarówno na swoją zmarłą córkę, która miała pozostawić zapaloną latarkę w terrarium, jak i na syna, któremu udało się przeżyć. Można śmiało powiedzieć, że miał on nie tylko plan A na popełnienie tej zbrodni, ale także plan B na wypadek ujawnienia przez organy ścigania, że to on jest sprawcą.
Pokazano wszystkie 10 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.
Nie ma dymu bez ognia. Mówimy tak wtedy, gdy chcemy przekazać, że każde zdarzenie lub sytuacja ma swoje źródło, ma swój powód. W dzisiejszym odcinku opowiem o najczęstszych przyczynach podpaleń wśród sprawców przestępstw. W 2022 r. odnotowano 135 955 pożarów, w tym 42 058 podpaleń, w 2021 r. 106 447 pożarów w tym 26 673 podpalenia, w 2020 r. 128 735 pożary, w tym 41 894 podpalenia. Opowiem o motywach jakimi kierują się sprawcy tego rodzaju czynów zabronionych. Przedstawię także cechy charakterystyczne podpaleń oraz omówię rolę biegłego z zakresu pożarnictwa w procesie karnym, w tym na przykładzie głośnej sprawy z Jastrzębia Zdroju, którą emocjonowała się cała Polska.
Źródła:
B. Lach, 3. Motywy dokonywania podpaleń [w:] Profilowanie kryminalistyczne, Warszawa 2014.
Wyrok SA we Wrocławiu z 6.12.2016 r., II AKa 319/16, LEX nr 2174878.
Wyrok SA w Krakowie z 12.06.2018 r., II AKa 82/18, LEX nr 3561449.
Wyrok SN z 23.05.2019 r., III KK 103/18, LEX nr 2687648.
Wyrok SA w Lublinie z 24.11.2014 r., II AKa 250/14, LEX nr 1602950.
Wyrok SA w Szczecinie z 27.09.2012 r., II AKa 152/12, LEX nr 1220633.
Wyrok SN z 27.10.2010 r., V KK 129/10, LEX nr 621196.
Wyrok SA we Wrocławiu z 25.10.2016 r., II AKa 254/16, LEX nr 2157802.
https://www.newsweek.pl/polska/ojciec-podpalil-cala-rodzine-w-jastrzebiu-trwa-proces/5gxqc1q
https://tvn24.pl/polska/dariusz-p-po-tragicznym-pozarze-ubezpieczenie-to-byl-pomysl-zony-ra414200-ls3355595
https://www.netflix.com/pl/title/81709610
https://www.newsweek.pl/polska/spoleczenstwo/dariusz-p-z-jastrzebia-zdroju-dostal-wyrok-za-podpalenie-rodziny-dozywocie/gnd3bnm
https://uwaga.tvn.pl/reportaze/sad-dariusz-p-podpalil-rodzine-ls6694666
https://wiadomosci.wp.pl/podpalil-auto-w-ramach-zemsty-absurdalny-powod-7027740712630401v
https://lumine.me/blog/leki-nerwica/piromania-przyczyny-objawy-leczenie
https://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2020-05-19/podpalal-samochody-w-warszawie-wczesniej-byl-za-to-karany/
https://www.ppoz.pl/czytelnia/rozpoznawanie-zagrozen/Opinia-bieglego-sadowego-z-zakresu-pozarnictwa/idn:902
https://tvn24.pl/tvnwarszawa/najnowsze/zabil-mlotkiem-68-latka-cialo-podpalil-i-uciekl-ls53645
https://www.wprost.pl/505374/popelnil-brutalne-morderstwo-i-prawie-spalil-budynek-dostal-dozy.html
https://www.kryminalki.pl/artykul/11074,seryjny-piroman-okazal-sie-bylym-strazakiem-osp-podpalal-stodoly-domy-i-pola
https://wiadomosci.onet.pl/lublin/strazak-piroman-w-areszcie-spowodowal-ogromne-straty-bo-czul-impuls/35ftjxe
https://m.interia.pl/interia-tv/video,vId,3249180
https://statystyka.policja.pl/st/informacje/69715,Pozary-i-podpalenia.html
https://badanie-pozarow.pl/statystyka-pozary-podpalenia-ofiary/
https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/pij-wiecej-wody#:~:text=Jej%20zawarto%C5%9B%C4%87%20w%20naszym%20organizmie,ju%C5%BC%20zaledwie%2045%20procent%20cia%C5%82a.
https://wydarzenia.interia.pl/malopolskie/news-krakow-z-zemsty-podpalil-dom-w-srodku-byli-ludzie,nId,6491165;
https://krakow.wyborcza.pl/krakow/7,44425,29294443,z-zemsty-podpalil-dom-jednorodzinny-w-krakowskim-podgorzu-zostal.html
https://gazetalubuska.pl/podpalil-auto-z-zemsty-to-dlatego-ze-kierowca-nie-ustapil-mu-pierwszenstwa/ar/c4-18530377
https://wiadomosci.onet.pl/olsztyn/pisz-17-latek-zostal-ukarany-mandatem-z-zemsty-probowal-podpalic-komende/71ts2j7; https://www.pap.pl/aktualnosci/news%2C1044549%2Cw-akcie-zemsty-za-mandat-chcial-podpalic-komisariat-17-latek-rzucil#:~:text=17%2Dlatek%20by%C5%82%20pijany.,w%20ten%20spos%C3%B3b%20postraszy%C4%87%20policjant%C3%B3w.
https://www.rmf24.pl/regiony/slaskie/news-zabil-zone-i-spalil-jej-cialo-spedzi-za-kratkami-25-lat,nId,7118836#crp_state=1
https://silesia24.pl/zabil-zone-i-spalil-jej-cialo-sad-wydal-wyrok
https://zycieczestochowy.pl/czestochowa-krystian-w-skazany-na-25-lat-pozbawienia-wolnosci-za-zabojstwo-zony/
https://czestochowa.wyborcza.pl/czestochowa/7,89625,30358807,z-chorobliwej-milosci-udusil-zone-cialo-podpalil-sad-prawomocnie.html