PJI73: Elon Musk ofiarą klątwy okładek. Właściciel Tesli i SpaceX został mocno poturbowany w 2022

Czy Elona Muska dopadła w 2022 roku klątwa okładek? Założyciel SpaceX i główny akcjonariusz Tesli jest bowiem przez wielu wymieniany jako jeden z największych przegranych minionego roku. O tym, czy nowy właściciel Twittera nie jest przypadkiem zbyt surowo oceniany. O jego najważniejszych przedsięwzięciach i tym, czym właściwie jest klątwa okładek, w 73. odcinku podcastu 21% rocznie rozmawiam z Szymonem Machalicą ze strefy Global Market. Zapinamy pasy i startujemy.

No i historia jest ciekawa też z punktu widzenia Alona Muska, no bo Elon Musk został ogłoszony Człowiekiem Roku według magazynu TIME 2021. Rzeczywiście wydawało się, że jeszcze rok temu cały świat leżał u jego stóp, a dzisiaj coraz więcej osób W to połowa wątpiewa, bo rzeczywiście w 2022 roku Elon Musk pobił kilka rekordów. I teraz pytanie, co poszło bardziej w dół? Jego wizerunek czy jego majątek? Kwestia tutaj jest taka, że faktycznie od momentu okładki akcje Tesli są niżej 60%. Ale jak wiemy, Elon Musk jest multiprzedsiębiorcą i Tesla to nie jest jego jedyna spółka.

W 2010 Zuckerberg był człowiekiem Time'a. I tam około rok, półtora roku później był debiut Facebooka na giełdzie i to był jeden z najgorszych w ogóle debiutów w historii na NASDAQ-u. Kurs przez rok praktycznie tylko spadał. No i teraz mamy rok 2022 i rzeczywiście to tąpnięcie na akcjach Tesli było ogromne. I może zanim zgłębimy temat SpaceXa, to może rzeczywiście zacznijmy od te dokonania biznesowe, czyli Tesli, mimo wszystko cały czas jego największej spółki portfelowej, która została mocno poturbowana w tym minionym roku. Do tego stopnia, że rok temu wszyscy kochali Teslę, była wyceniana ponad bilion dolarów.

A dzisiaj pojawiają się w internecie, i to nie są żarty, ale filmy z analizami czy Tesla zbankrutuje. Jako, że nie widać, Paweł pokazał cudzysłowie, ja tylko jeszcze chciałem taką małą dygresję co do okładek, bo wymieniłeś okładki Timesa, a na okładkach Forbesa jest na przykład taka klątwa, nie wiem czy kojarzysz, Elizabeth Holmes od świetnego projektu Terranos, również trafiła na okładkę. Forbes'a, a obecnie odsiaduje wyrok 11 lat więzienia. Tak samo sam Bankman Freight również trafił na okładkę Forbes'a, a wiemy co się stało z FTX pod koniec roku.

Ale rzeczywiście Takie momenty wielkiego hype'u na jakąś osobę, na giełdzie, na spółkę i w momencie, kiedy pojawia się na tej okładce, to rzeczywiście jest takim sygnałem ostrzegawczym. No i nawet w przypadku polskiego rynku kapitałowego wielokrotnie się sprawdzało. No ale dobra, zostawmy już tą klątwę okładek, skupmy się na tej Tesli. No bo tutaj rzeczywiście no zadziwiające się rzeczy dzieją. Jeszcze rok temu wszyscy uwielbiali tą spółkę. Dzisiaj mam wrażenie, że jest jedną z bardziej poturbowanych wizerunkowo w gronie inwestorów. Chociaż fakty są takie, wystarczy sobie otwarzyć sprawozdania finansowe, że pod względem fundamentalnym i rozwoju rzeczywiście ten biznes poszedł mocno do przodu.

Oczywiście ja mogę powiedzieć, Kilka uwag, dlaczego uważam, że ten kurs tak został przeceniony. Pierwszy powód, po prostu akcje były absurdalnie drogie, ale z drugiej strony wydaje mi się, że przyszłość przed tą spółką jest całkiem, całkiem dobra i niewykluczona, że najgorsze kurs powoli ma już za sobą. Jeżeli zaopatrzyłeś się w akcję Tesli 4-5 lat temu, to wciąż jesteś na plusie ponad 400%. Nie ma co ukrywać, że Tesla to jest najszybciej rozwijający się producent samochodów. To nie jest typowa spółka motoryzacyjna, co oczywiście powtarzam w każdym odcinku, ale jest to najszybciej rozwijający się producent samochodów elektrycznych na całym świecie.

Jest absolutnym liderem sprzedaży również. I czytelnicy, którzy na przykład na strefie global market, którzy śledzą spółkę od kilku lat, to są przyzwyczajeni, że po prostu co kwartał analitycy alarmują zawsze o problemach z popytem. Obecnie cała światowa sprzedaż siada. I to zbiega się z ciężkim rokiem dla rynków finansowych. Amerykański bank centralny, Fed, agresywnie podnosi stopy procentowe, co oczywiście strącił kilku liderów całego Big Techa. Popraw mnie, jeżeli się mylę, ale chyba Elon Musk skrytykował właśnie Fed, że podnosi stopy i zaniżowy CD Tesli.

To było bardzo śmieszne. Tak, bo oczywiście było rosnące napięcie na linii akcjonariuszy Elon Musk, bo Elon Musk też jest wybitnie aktywnym przedsiębiorcą. Twitter, no o ile na przykład Starlink zrobił z niego bohatera w pierwszej fazie wojny, no tak te wszystkie potem kontrowersyjne wypowiedzi i tu nie ukrywam, Elon Musk mnie bardzo zasmucił tym. Ale to nie będziemy... Będziemy. Właśnie chciałem później pogadać o tym. Na razie chciałbym, żebyśmy jednak zatrzymali się na tych tematach biznesowych na tej Tesli, a później właśnie chciałbym jednak poruszyć kilka tych kwestii i kontrowersji, które powstały w tym innym obszarze niezwiązanym z jego biznesem. Wpadła wycena Tesli oczywiście, bo mamy takie środowisko makroekonomiczne, a nie inne, ale pisanie o spadającym popycie na Teslę lub samochody elektryczne bardziej mi przypomina o pisaniu o spadającym popycie na telefony komórkowe w 2003 roku.

Myślę, że to jest słuszna analogia. Ewidentnie Tesla idzie drogą Apple'a i tworzy takiej prostą linię biznesową jeśli chodzi o samochody w motoryzacji, o może tak. Kolejne projekty są w drodze. Z jednym z moich argumentów Dlaczego kurs Mozdu im zdaniem tak mocno spadł? To jest właśnie zaprzeczenie tego co powiedziałeś. Bo właśnie była taka narracja, że Tesla jest czymś więcej niż producentem aut elektrycznych i właśnie moim zdaniem wyniki finansowe 2022 roku pokazały, że to nie jest prawda. Absolutna większość wzrostu biznesu, wygenerowanych przychodów No to tak naprawdę to jest biznes związany z produkcją aut i ich sprzedażą.

Te inne obszary, czyli usługi, baterie, ładowarki, to jest nic. To jest mniej niż 10-15% wszystkich przychodów, więc to było jednym moim zdaniem z powodów, który pokazał, że rzeczywiście taka niewymagająca dużych nakładów inwestycyjnych w postaci budowy nowych mocy produkcyjnych, nowych fabryk się nie zrealizował, przynajmniej ten scenariusz i to oczywiście oznacza, że te perspektywy dalszego wzrostu przed spółką będą z każdym kolejnym rokiem coraz trudniejsze, no bo baza produkcyjna jest coraz większa, więc te dynamiki będą spadać i to jest mój jeden zarzut. Ale w ogóle bym całkowicie powiedział, że bezzasadnym w ogóle, szkodliwym nawet, a wręcz krzywdzącym jest mówienie o Tesli, że ona zbankrutuje.

Przecież to jest firma, która generuje już miliardy wolnych przepływów finansowych kwartalnie. Ma zyski netto, ma największą marżę w branży motoryzacyjnej na świecie i okej, widać spadek tej marży, chociażby ze względu na tą inflację, o której ty mówiłeś, ale biznes Tesli rośnie, a kurs spada, bo przede wszystkim oczekiwania były dużo większe, a w ostatnim czasie widać, że to środowisko geopolityczno-makroekonomiczne też dotyka tą spółkę. Co obciąża jej dynamiki wzrostu i to odciska swoje piętno na kursie akcji. W tej chwili, według konsensusów, Tesla jest wyceniana na 24 razy przyszłoroczne zyski.

To już są wyceny bardzo rozsądne, nawet jak na taki biznes, przy założeniu, że ta spółka dalej będzie rosła pewnie w przyszłym roku 30-40%, a oni mówią, że chcą rosnąć w tempie 50%. Zobaczymy, czy to się uda. Tak czy inaczej uważam, że w tej chwili, przynajmniej po tych danych, które spółka publikuje, jeżeli nie dojdzie do jakichś załamań, nie wiem, innych problemów, no to wydaje się, że najgorszy kurs akcji ma ze sobą. Musk miał kilka takich niepokojących słów na temat gospodarki. To było w okresie... Słuchaj, Musk sprzedał akcję Tesli za około 23 miliardy dolarów. Potrzebował, aby sfinalizować transakcję Twittera. Wtedy stworzyło się napięcie na linii Musk i akcjonariusze.

Musk napisał maila do pracowników, gdzie wspominał, że bardzo wierzy w spółkę. No od 2008 roku niewątpliwie tak jest. Wspominałeś, że Tesla idzie tą samą drogą co Apple. Ich taki wspólny mianownik, między innymi to jest taki Apple, Microsoft, Że te spółki mają mocnego lidera, który ciągnie marketingowo niesamowicie ten produkt, rozwija firmę, jest takim mocnym akcentem. I to co mówił Musk, że uważa, że polityka Fedu w zakresie stóp procentowych popchnie gospodarkę w recesję. I pisał na Twitterze, że nadeszła deflacja. I tutaj mamy, że deflacja dla Tesli to jest taki miecz obusieczny. Dla wszystkich producentów aut elektrycznych, bo spadają koszty, co pomaga, ale też spadają ceny samochodów.

Jeżeli je obniżą. Dokładnie. Co więcej, też ciężkie środowisko makroekonomiczne powoduje, że ludzie wstrzymują się po prostu z zakupem. Co też ma wpływ, przekłada się na biznes. Kończąc jakby temat Tesli, to co jest właśnie ciekawe, to jest właśnie, wydaje mi się, to co wspomniałeś, bycie liderem. Pytanie, czy Elon Musk dalej jest liderem tej spółki? On oczywiście jest CEO, oczywiście tam prezentuje wszystkie produkty. Przesłuchałem kilka tych konferencji wynikowych, Tesla z inwestorami, no bo każda spółka przeprowadza takie kwartalne spotkania. No i mam wrażenie, że on tam bardziej jest w charakterze maskotki na tym spotkaniu, a jakby tą codzienną, bieżącą robotę, analizy, wyniki finansowe i takie odpowiedzi, jeśli chodzi o działalność operacyjną, no jednak ciągną inne osoby.

Przypomnę ci też, że Elon Musk nie jest założycielem Tesli. On jest inwestorem. Tak. On jest inwestorem w tej spółce. Jeden z pierwszych. Więc wydaje mi się, że Tesla jest na tyle silną firmą, że bez Elona Muska na czele też sobie poradzi. Tutaj jest inna kwestia, że po prostu ostatni rok dla Elona Muska to był przede wszystkim kosmos i Twitter. To będziemy o tym mówić, ale wydaje mi się, że cały czas najbardziej wartościową spółką w jego portfelu jest mimo wszystko Tesla. Przynajmniej po czytych wycenach, o tak bym powiedział. Zgadza się, ale my trochę jesteśmy przyzwyczajeni do 2018 roku, czy wcześniej, lub rok później, gdzie faktycznie Tesla była wtedy takim jego oczkiem w głowie.

I teraz już kończąc, żebyśmy mieli punkt odniesienia, że taka Tesla w trzecim kwartale wygenerowała sprzedaż na poziomie 21,5 miliarda dolarów. Całe finansowanie w całej historii, ile z rund finansowych Tesla zebrała, To jest w sumie 20 miliardów dolarów. Dzisiaj ta spółka chyba po tych przecenach jest wyceniana na 400 miliardów dolarów, więc wartość stworzonego realnego biznesu, wygenerowanych pieniędzy, zbudowanej pozycji rynkowej uważam, że mimo wszystko jest fenomenem, bo nie wiem, popraw mnie jeżeli się mylę, ale chyba Tesla powstała w 2003, 2004 roku została ta firma. W 2003, a w 2004 Musk był pierwszym jej inwestorem i ona oczywiście generuje zyski netto.

3,5 miliarda, prawie 3,6 miliarda dolarów kwartalnie zarobić to jest coś na tym biznesie. Na Twitterze kiedyś robiłem takie dwie rozpiski, jak rosła sprzedaż samochodów tam od 2008 roku, jak za tym szedł wzrost przychodów. Tesla nigdy nie miała tak, że jakiś rok był gorszy. No, zgadza się. I moce, wymieniłeś istotne dane, dodałbym jeszcze tylko do nich moce produkcyjne Tesli, które już są w stanie osiągnąć 2 miliony samochodów rocznie, które wyjedzie z fabryki i trafi do klientów. Tak, no i popyt na samochody elektryczne jest po prostu niesamowity. Wszyscy już w ten obszar wchodzą.

Tesla też wchodzi w ciężarówki elektryczne. No niektórzy mówią, że to nie jest istotne, a moim zdaniem to jest istotne, bo ten transport elektryczny ciężarowy na krótkich dystansach To też jest dość duży biznes. Chyba też pracują nad kolejnym jeszcze tańszym autem, tak, żeby mieć w zestawie. I to może być naprawdę taki jeszcze kolejny wielki booster, jeśli chodzi o wyniki finansowe. No i zostaje jeszcze oczywiście cała ta reszta biznesu tam AI-owego, aplikacyjnego, ładowarek. Właściciel Tesli i SpaceX został mocno poturbowany w 2022. Names mentioned.

Właściciel Tesli i SpaceX został mocno poturbowany w 2022. No będzie po prostu im sprzyjać plus rynek. Elon Musk przez 10 lat po prostu rozkręcił, pchnął dalej i on jako multi przedsiębiorca idzie na kolejny level. I prawdopodobnie jak spotkamy się za 3-4 lata przy mikrofonie, będziemy mówili o Tesli, ale nie będziemy już mówili o Elonie Musku. Myślę, że to jest słuszna teza. Dobrze, idźmy do kolejnych biznesów. Zacząłeś mówić o SpaceXie i tutaj zatrzymajmy się na chwilę. SpaceX to jest spółka, gdzie w ostatnim czasie rośnie jej kapitalizacja.

No bo wiadomo, są trzy rodzaje wielkości satelitów wynoszonych w kosmos. No i z takich danych tutaj finansowych, pod koniec 2021 roku SpaceX był wyceniany na 100 miliardów dolarów. I przez następne 14 miesięcy wycena firmy wzrosła o 40%. Czyli 140 miliardów dolarów. Dokładnie. Czyli mniej niż Tesla cały czas. Tesla 400. No tak, ale tutaj masz SpaceX. Ale SpaceX przegonił Lockheed Martin. Ok, tak firmy zbrojeniowe o bardzo dużo. Dokładnie, legendę. Oczywiście to jest kwestia kolejnych rund finansowych i tutaj też pojawiają się pewne kontrowersje, no bo ta ostatnia runda finansowa w SpaceXie to była, zakończyła się na początku stycznia, dokładnie tam kilka dni temu.

Trochę sam Paweł Wyrzek wygląda ten świat biznesu i to nie zawsze jest takie biało-czarne, jak nam się wydaje. No na przykład słuchaj, przypadek Donalda Trumpa, jak zbankrutował po swojej kasynowej przygodzie. Nagle skądś miał znowu środki i nagle w firmach Trump Tower pojawiają się rosyjscy oligarchowie, którzy po prostu piorą kasę. I teraz po latach do tego dochodzą służby. Tak jak się mówi u nas w biurze, że 2020 rok to był rok spadających masek. I z Elonem Muskiem było tak samo. O ile jako postać, jako przedsiębiorcy jest fascynujący. Każdy przeczytał te biografie. Maska, historię Tesli, historię SpaceXa.

No i generalnie te projekty ciągnęli pracownicy, głównie inżynierowie. Nie wiem jak to teraz wygląda, podejrzewam, że jeszcze bardziej. W praktyce wydaje mi się, że wiadomo, że jest potrzebny taki lider, no ale SpaceX już z, nie wiem, z NASA na pokładzie, bo też NASA było w pewnym etapie inwestorem, z United States Space Force jako inwestorem, no to jest taka firma, która jest pupilkiem Stanów Zjednoczonych. Oni we wszystkich rundach finansowych do tej pory 10 miliardów dolarów zebrali. Przypominam, Tesla ile? 20 miliardów. 22, tak. Więc tutaj jeszcze cały czas mogą być dolewki. No i pytanie właśnie jest takie, czy to rzeczywiście są pomysły Muska, to wszystko co jest realizowane, czy też nie, no na pewno tam są inni ludzie.

Na rynku firma mi opowiadał, że był kiedyś zaproszony, bo między innymi ta firma tworzyła pierwszy polski samochód elektryczny i to nie jest Isera, tylko dużo, dużo wcześniej, może ktoś sobie zgoogluje to będzie wiedział o kogo chodzi, ale opowiadał mi, że oni znali inżynierów Tesli, bo na pierwszych targach jak Jak oni pokazywali ten swój pierwszy roadster, to przyjeżdżali ze swoim polskim samochodem. No i później tam, jako że znał tych głównych inżynierów, tych założycieli, to była jakaś taka okazja, że go zaprosili na lot, na wystrzelenie którejś z rakiet tego SpaceXa, już nie wiem, nieważne którą. No i tam się pojawił Elon Musk i on powiedział, że on w Stanach Zjednoczonych jest traktowany jak gwiazda, że jakby Przyszedł Elon i wszyscy bili mu brawo, hura, Elon, Elon, Elon.

Więc z punktu widzenia jakby takiego biznesowego on jest już tam uznawany za całkowitą gwiazdę i jako takie dziecko sukcesu. No i pewnie w wielu projektach z tego powiadu jest tak cały czas szefem. Nie do końca wydaje mi się, że już jakby tak operacyjnie jest w stanie kierować. No ja nie wierzę, że ktoś jest w stanie kierować operacyjnie kilkoma spółkami, a już nie na pewno takimi jak SpaceX i Tesla, jak największymi firmami w swoim obszarze na świecie. Jak to mówi taki klasyk, że geniusz objawia się tym, że nie jesteś najmądrzejszą osobą w swojej firmie, ale potrafisz otoczyć się odpowiednimi specjalistami. I to wybrzmiewa z tych wszystkich biografii albo książek o Musk'u, bo jeżeli ktoś się dokładnie wczyta, to on pod tym względem moim zdaniem jest mistrzem.

I wydaje mi się, że no chyba ten Twitter jest tak największą rysą na tym jego wizerunku. Twitter i chyba ten pierwszy etap, drugi etap wojny w Ukrainie, akcje z tym finansowaniem Starlinka. Ale to też wynika z tego, że Elon Musk jest w potężnym konflikcie z prezydentem Stanów Zjednoczonych. Nie ma bezpośrednich słów i dowodów na to, że zarządzanie Muska, że to zarządzanie w Twitterze ma wpływ na Teslę. Jeszcze raz odwołam się po prostu do Tesli, bo Ale to już ustaliliśmy, że to jest na tyle silna firma, że moim zdaniem ona sobie sama świetnie poradzi. Pytanie jest właśnie takie, jak bardzo właśnie ten Twitter zaskoczy Elonowi, no bo tam już ile było pomysłów jakichś?