Mentionsy Mentionsy
Pismo do słuchania
Pismo do słuchania

Premiera Pisma. Dlaczego nie przestajemy pić?

17.06.2026 ·1 godz 29 min · 12 rozdziałów

Fakty są od dawna znane, zbadane i opisane: przy uwzględnieniu wpływu na człowieka i jego otoczenie alkohol to najbardziej szkodliwa substancja psychoaktywna, a zarazem łatwo dostępna, kulturowo akceptowana i powszechnie stosowana. Chociaż oficjalne spożycie w Polsce systematycznie spada - obecnie to około 12 litrów czystego alkoholu na osobę rocznie - wciąż jesteśmy krajem o jednym z najwyższych wskaźników zgonów odalkoholowych w UE i w spożyciu mocnych trunków przewyższamy średnią europejską. Dlaczego więc, mimo rosnącej świadomości, wciąż to robimy: sobie, swojemu zdrowiu, swoim bliskim i całemu społeczeństwu, bo picie i uzależnienie od alkoholu wywierają wpływ nie tylko na tych, którzy piją.Podczas spotkania porozmawiamy o indywidualnych strategiach i systemowych rozwiązaniach wychodzących naprzeciw problemom, jakie picie i uzależnienie od alkoholu za sobą niosą. Zapytamy, dlaczego nocne ograniczenia sprzedaży w 10% polskich gmin budzą tak skrajne emocje. Zastanowimy się, czy rosnąca popularność trendu NoLo i zmiana nawyków pokolenia Z to faktyczny przełom kulturowy, czy jedynie chwilowa - i bańkowa - moda. Naszych gości zapytamy, jak skutecznie regulować rynek, na którym jeden punkt sprzedaży przypada na zaledwie 300 mieszkańców, ale też jak świadomie kształtować rzeczywistość społeczną, w której alkohol wciąż odgrywa bardzo ważną rolę, jest dostępny na każdym kroku i postrzegany jako nieodłączny (no właśnie - czy na pewno?) element życia towarzyskiego, rodzinnego, a według niektórych - wręcz kultury narodowej. Spotkanie ma być próbą odpowiedzi na pytanie, czy polska rzeczywistość jest już gotowa na systemową zmianę - i trzeźwość. W rozmowie wzięli udział:Marta Markiewicz - asystentka zdrowienia oraz twórczyni internetowa niepijąca alkoholu od 28 listopada 2016 roku. Propagatorka życia w trzeźwości. Organizatorka trzeźwych imprez i randek SobeRave. Autorka głośnej książki Bez alko i dragów jestem nudna. dr Jacek Moskalewicz - socjolog i badacz zdrowia publicznego specjalizujący się w epidemiologii uzależnień oraz polityce alkoholowej. Jest autorem lub współautorem około 350 publikacji. Przez kilkadziesiąt lat kierował Zakładem Badań nad Alkoholizmem i Toksykomaniami w Instytucie Psychiatrii i Neurologii w Warszawie. Członek panelu ekspertów Światowej Organizacji Zdrowia, w latach 2008-2015 wiceprzewodniczący Science Group przy Alcohol and Health Forum Komisji Europejskiej. Laureat Jellinek Memorial Award (2001). Redaktor naczelny kwartalnika "Alcoholism and Drug Addiction/Alkoholizm i Narkomania", członek komitetów redakcyjnych "Addiction, Drugs: Education, Prevention & Policy", "Nordic Studies on Alcohol and Drugs".Debatę poprowadziła Magdalena Kicińska, redaktorka prowadząca w "Piśmie", reporterka i poetka.  --Zamów aktualny numer magazynu: https://magazynpismo.pl/kup-aktualny-numer-pisma/

Wprowadzenie i przedstawienie gościa

Magdalena Kicińska przedstawia temat i przedstawia gościa Martę Markiewicz.

0:38
Obecność alkoholu w codziennym życiu

Jacek Moskalewicz omawia obecność alkoholu w Polsce, jego dostępność i wpływ na nawyki codziennego życia.

25:08
Kulturowe powiązania z alkoholem i ich wpływ

Rozmowa o kulturowych powiązaniach alkoholu z polską tożsamością, porównania międzynarodowe i zmiany w zachowaniach społecznych.

6:54
Indywidualne doświadczenia i presja społeczna

Opowieść o indywidualnych doświadczeniach z odmawianiem picia i presji społecznej, analiza kulturowej otoczenia.

4:53
Zmiany w zachowaniach społecznych i presji na trzeźwość

Analiza zmian w zachowaniach społecznych, efekty polityki trzeźwości i zmiany w zachowaniach młodszych pokoleń.

6:00
Zmiany w sprzedaży alkoholu i polityka trzeźwości

Analiza zmian w sprzedaży alkoholu, efekty polityki trzeźwości i pytania o potencjalne przerzut do innych substancji psychoaktywnych.

4:35
Zarządzanie sprzedaży alkoholu i debaty polityczne

Badania pokazują efekty ograniczeń sprzedaży alkoholu, ale politycy często interpretują te dane zgodnie z własnymi ideologiami, co prowadzi do debat ideologicznych i emocjonalnych.

3:48
Rozwój profilaktyki alkoholowej

Badacz opisuje strategie profilaktyczne, takie jak krótkie interwencje w opiece zdrowotnej, które mają pomóc w zmniejszeniu spożycia alkoholu, ale lekarze często nie mają czasu na ich zastosowanie.

11:31
Reklama i obraz alkoholu w mediach

Badacz omawia wpływ reklamy na obraz alkoholu w mediach, podkreślając zmiany w obrazie alkoholu w popularnej kulturze, a także role aktorów i sportowców w promocji alkoholu.

3:08
Zmiany w politykach publicznych i reklamie alkoholu

Rozmowa skupia się na nieoczekiwanych zmianach w politykach publicznych dotyczących alkoholu, np. w Litwie i Łotwie, oraz na ograniczeniach w sprzedaży i reklamie alkoholu w niektórych krajach Europejskich.

12:24
Zdrowotne konsekwencje spożycia alkoholu

Dyskusja na temat zdrowotnych konsekwencji spożycia alkoholu, w tym skutków na zdrowie i nowotwory, oraz na temat intuicji i krytycznego punktu, w którym społeczeństwo może zmienić podejście do tematu.

6:47
Bańkowe przełomowe momenty w dyskusji o alkoholu

Rozmowa koncentruje się na bańkowych przełomowych momentach w dyskusji o alkoholu, takich jak TikTok, podcasty i wydawnictwo, które wpłynęły na otwarcie tematu.

3:08

Rozdziały i streszczenia generowane automatycznie. Pełna transkrypcja nie jest publikowana — wyszukaj frazę, aby zobaczyć dopasowane fragmenty.