Mentionsy Mentionsy
Sceny zbrodni
Sceny zbrodni

#284. Ofiary w habitach

13.09.2026 ·25 min 52 s · 6 rozdziałów

W najnowszym odcinku Scen zbrodni przenosimy się do Stanów Zjednoczonych, by przyjrzeć się dwóm szokującym sprawom: brutalnemu morderstwu zakonnicy w szpitalnej kaplicy w Ohio oraz zagadkowemu zniknięciu siostry Janiny Mezek w Michigan. Obie sprawy łączy obecność polskich wątków. Jakie mroczne tajemnice kryją mury tych świątyń? Toledo 1980. Tuż przed Wielkanocą w zakrystii znalezione zostaje ciało zakonnicy. Wszystko wskazuje na rytuał satanistyczny. Isidore 1907. Szokujące odkrycie w podziemiach polonijnego kościoła. 00:00 Wstęp 01:12 Morderstwo siostry Margaret Ann Pahl 14:25 Tajemnicze zaginięcie siostry Janiny Mezek

14:42 · Scena zbrodni w RMFFM (część druga) 10

Uciekali najczęściej z biednych wsi. W historii maleńkiej miejscowości Isidor zapisało się wielu naszych rodaków, a gdzie Polacy, tam i kościoły. Właśnie z polskiej inicjatywy powstała tutaj katolicka świątynia, która odegra ważną rolę w tej historii. Przenosimy się teraz do początku XX wieku, gdy na miejscu murowanego potężnego kościoła stała nieco skromniejsza drewniana budowla, a znakomite witraże czekały dopiero na produkcję w monachijskiej pracowni. W 1906 roku do Isidor przyjechała siostra Maria Janina Mezek ze zgromadzenia Felicjanek. Wówczas 33-letnia kobieta została dyrektorką przykościelnej szkoły, gdzie uczęszczało 200 uczniów.

Tam pracowita dziewczyna, szczególnie uzdolniona muzycznie, odnalazła powołanie. Już jako dorosła kobieta Józefina otrzymała nowe imię, stała się Janiną i złożyła śluby wieczyste. Niestety ta sielanka nie trwała długo. Rok po przybyciu do parafii w Isidor Pewnego sierpniowego popołudnia siostra Janina zaginęła w bardzo tajemniczych okolicznościach, a o miejscowej plebanii zaczęto szeptać jako o miejscu pełnym skandali i grzechów. Jak wspominaliśmy, kobieta zaginęła w zagadkowych okolicznościach. Dokładnie 23 sierpnia 1907 roku siostry Felicjanki przygotowywały kościół w Isidor na przyjazd biskupa, który miał wówczas również poświęcić szkołę.

Po południu Janina wybrała się do piwnicy świątyni. Były tam schowane kwiaty, którymi zamierzała ozdobić szkołę. Gdy szła do kościoła, proboszcz Andrzej Bieniawski wraz ze swoją siostrą i chłopakiem pomagającym w gospodarstwie wyjeżdżał furmanką na ryby. Mieli do przejechania około pięciu kilometrów. Według jednej wersji siostra Janina po wyniesieniu kwiatów wróciła do pokoju, gdzie odpoczywała razem z innymi zakonnicami, które ucięły sobie popołudniową drzemkę. Inna wersja mówi, że nie widziano jej już od momentu, gdy udała się w kierunku świątyni. Pewne jest to, że gdy zakonnice zorientowały się, iż od dłuższego czasu nie miały kontaktu z Janiną,

Zaczęły się mocno niepokoić. Gospodyni piekąca wówczas chleb na plebanii również twierdziła, że od dłuższego czasu jej nie widziała. Po kilku godzinach, gdy ksiądz wrócił z ryb, dowiedział się, że w jego parafii trwają intensywne poszukiwania zaginionej zakonnicy. Sprawdzono piwnicę kościoła, okolice świątyni, ale po kobiecie nie było śladu. Co najbardziej niepokojące, Janina zostawiła na parapecie w szkole książeczkę modlitewną i różaniec, a z tymi przedmiotami właściwie się nie rozstawała. Do tego tylne drzwi do budynku były uchylone. Proboszcz i parafianie już przy świetle lamp zaczęli sprawdzać okolice, ale nie natrafili na żaden ślad po siostrze Janinie.

Jednocześnie nieświadomie zacierali potencjalne dowody. Informacje o zaginionej zakonnicy szybko dotarły do prasy, która postanowiła wycisnąć z tego nośnego tematu ile tylko się da. Spekulowano nad rozmaitymi hipotezami. Według jednej wersji 34-letnią siostrę Janinę mógł Porwadził chłopak z dawnych lat. Postanowił odzyskać miłość swojego życia. Zwracano również uwagę na tajemniczy powóz, który w dniu zaginięcia widziano w okolicach Isidor. Mieszkańcy wioski dostrzegli też ślady stóp na mokradłach na obrzeżach miejscowości. Wiele osób zapewniało, że przechodząc tamtędy słyszało kobiecy śpiew.

Po jakimś czasie na plebanie w Isidor dotarł anonimowy list takiej treści. Siostra Maria Janina, która zniknęła z klasztoru, nie została porwana ani zamordowana, po prostu miała dość swojej pracy i po cichu się wymknęła. Dochodzenie szeryfa Martina Brauna nie przyniosło oczekiwanego rezultatu, dlatego postanowiono skorzystać z usług jasnowidza. Medium twierdziło, że zakonnica została porwana i jest przetrzymywana w chacie nad jeziorem Glen. Znaleziono chatę pasującą do tej wizji, jednak nie było tam żadnych śladów zakonnicy. W tej tajemniczej sprawie po wielu latach nastąpił w końcu przełom i raczej palców nie maczały w tym paranormalne moce.

W towarzystwie kościelnego Jacoba Fleesa dokładnie przeszukali podziemia. W świetle latarni pod zgniłymi kawałkami drewna natrafili na ludzkie szczątki zakopane pół metra pod ziemią. Długie pasma włosów wskazywały na to, że jest to kobieta, która w momencie śmierci była W ciąży. Najprawdopodobniej zaginiona siostra Janina Mezek. Ksiądz Edward Podlaszewski nakazał Flisowi przenieść znaleziony szkielet do skrzyni, a następnie zakopać na lokalnym cmentarzu w nieoznaczonym grobie obok Wysokiego Krzyża. Następnie przy pomocy złożonej przysięgi zmusił Kościelnego, by zachował milczenie na temat tego, co właśnie odkryli.

Robił wszystko, aby uniknąć afery. Ale jak to z tajemnicami prędzej czy później trafiają do wiadomości publicznej? O przerażającym odkryciu dowiedział się w końcu szeryf. I tak zatrzymano księdza Andrzeja Bieniawskiego, który był proboszczem w Isidor w momencie zaginięcia Janiny Mezek i ówczesną gospodynię z plebanii, Stanisławę Lipczyńską. Szybko wyszło najaw, że gosposia niezbyt przepadała za zakonnicami, obrażała je, plotkowała, że siostra Janina spoufala się z księdzem, a nawet z nim romansuje. Lipczyńska nie miała mocnego alibi na dzień zaginięcia Mezek. Ksiądz Bieniawski był wówczas na Rybach, co potwierdziło wiele osób.

W czasie procesu podkreślała, że jej przyznanie się do winy zostało wymuszone siłą. Finalnie skazano ją na dożywocie. Nie spędziła jednak za kratami całego życia. W 1927 roku gubernator stanu Michigan ułaskawił kobietę. Po wyjściu na wolność nadal pracowała jako gospodyni w zakonie Felicjanek w Milwaukee. Zmarła w 1961 roku. Do dzisiaj bez odpowiedzi pozostaje pytanie, czy za zabójstwo Janiny skazano odpowiednią osobę? Czy słabo mówiąca po angielsku Stanisława Lipczyńska, kobieta o twardym, trudnym charakterze, była tylko kozłem ofiarnym?

To może jeszcze powinniśmy wspomnieć o hipotezie, która często powraca w tej historii. Dotyczy doktora Fralicka, który często odwiedzał zakonnicę podczas choroby mezek na gruźlicę, ale gdy jej stan się polepszył, te wizyty wcale nie ustały. Czy, jak spekulowano, wywiązała się pomiędzy nimi głębsza relacja, której wynikiem była ciąża? Obrona sugerowała, że Janina mogła zginąć w wyniku nieudanej aborcji. W trakcie procesu adwokaci wskazywali, że anonimowy list zawierający informacje o tym, iż Mezek nie została zamordowana, a po prostu uciekła z parafii znudzona obowiązkami, w rzeczywistości napisał wspomniany doktor Fralik.

Pokazano wszystkie 10 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.