Poznaj korzyści prywatnych sieci 5G

Dzień dobry, wieczór się z Państwem, bo nigdy nie wiem, kiedy to oglądacie lub kiedy tego słuchacie. Arek Cempura i Rozmowy w INNERGO. Ci z Was, którzy śledzą nas już od dłuższego czasu, a będzie pewnie tego z dwa lata, mieli może okazję trafić na materiały, które nagrywaliśmy z Przedstawicielami Nokii, gdzie rozmawialiśmy o tym, co Nokia robi, w zależności od tego, jaka to jest gałąź przemysłu, czyli na przykład dostarczanie technologii 5G dla farm wiatrowych, rozmawialiśmy też o specjalnych telefonach, które są mocno odporne, ale też w ramach takich rozwiązań wspierających bezpieczeństwo i również mieliśmy rozmowę dotyczącą, gdzie można znaleźć zastosowania Nokii, począwszy od kopalni, Takich zwykłych, głębinowych, aż po rozwiązania, które docierają na księżyc.

Także serdecznie zapraszam do oglądania tych odcinków. Linki będą w opisie tego odcinka. A dzisiaj przechodzimy do takiego tematu, który można by powiedzieć staje się ostatnio tematem takim gorącym prawie obok AI. A to są rozwiązania tzw. prywatnych sieci 5G. W Polsce pojawiły się już też takie instalacje. My jako INNERGO próbujemy przekonać też klientów do tego, że warto w to wejść, ale tak naprawdę stwierdziłem, że zapytam o źródła i zaproszę dzisiaj osobę, która tym zajmuje się na co dzień, czyli dostarczaniem odpowiedniej wiedzy i partnerom, i klientom na temat prywatnych sieci 5G. Szanowni Państwo, dzisiaj moim gościem jest Wioleta Maciejewska z Nokii. Wioleta, kim jesteś, co robisz, co chcesz tutaj też zdradzić naszym słuchaczom i oglądającym, co poza Rozmowy w INNERGO nie wyjdzie?

Oczywiście. Może rozpocznijmy od tego, że opowiem wam trochę o tym, jak Nokia jest zorganizowana wewnątrz, żebyście też zrozumieli, z jaką firmą macie do czynienia. Ty, Arku, pewnie trochę więcej wiesz, ale żeby rzucić więcej światła, to mamy w Nokii Można powiedzieć trzy nogi. Jedna noga, która nazywa się Network Infrastructure, to jest infrastruktura typowo sieciowa i tutaj znajdziemy w środku takie rzeczy jak IPMPLS, DWDM czy FTTH. I takie wdrożenia również mamy z wami na koncie. Oczywiście. Specjalnie dla klientów, dla których ta transmisja tych danych jakby wrażliwych czy krytycznych jest bardzo ważna i te rozwiązania funkcjonują, okej? I myślę, że to też warto powiedzieć, że INNERGO tak naprawdę rozpoczęło przygodę z Nokią właśnie od takich rozwiązań i w tym jesteście super mocni.

A biorąc pod uwagę, że jednak PANS stara się postawić na atrakcyjność tego uczenia, no wiadomo, jednak jest, Krosno jest na jakimś uboczu, jakby na to nie patrzeć. Co to chodzi, żeby ci ludzie tam zostawali, uczyli się Może to jest jakiś pomysł na jakieś wydarzenie, które można byłoby zrobić. Dobrze, porozmawiamy tam, wyślemy naszych ludzi. Okej, więc żużel jak najbardziej, trzymamy kciuki. Rozumiem, że Motor Lublin, tak? Czy już się zmieniło coś? No tak, nie, no Motor Lublin, ale też oczko niżej, no to Wilki Krosno oczywiście. Dziękujemy w imieniu kolegów z Krosno i Wilków Krosno. Wracamy do tematu tego 5G, bo tak naprawdę te prywatnych sieci 5G, w 2023 będzie nastąpiło takie urealnienie tego tematu, bo wcześniej myśmy gdzieś tam rozmawiali z jakimiś klientami, też pokazywaliśmy case'y Nokii, to się mówiło, że jest, tylko klienci trochę tak, no fajnie, że o tym mówicie, tylko kiedy będziemy mogli to zrobić?

W ramach naszej oferty mamy dwa typy rozwiązań, z grubsza, bo pewnie znalazłoby się ich więcej, ale istnieje takie rozwiązanie, które nazywa się Digital Automation Cloud. I jest to rozwiązanie, w którym najpierw definiujemy sobie parametry, czyli ilu mamy mieć użytkowników, co ci użytkownicy mają robić, czy to mają być tylko transmisja danych, czy transmisja danych plus usługi głosowe. Jaka przepustowość nam jest per użytkownik potrzebna i tak dalej. Kiedy wszystko to już mamy, zespół backoffice'owy w Nokia przygotowuje taką sieć, prekonfiguruje ją, przyjeżdża to właściwie, można powiedzieć, na palecie i jest praktycznie pluginem.

I wtedy na pewno jest potrzebny partner, który taką siecią będzie zarządzał. Oczywiście może to robić Nokia zdalnie, natomiast taki model wynikający z praktyki to bardziej my polecamy, kiedy jest partner działający lokalnie na danym rynku, tak jak INNERGO. Które może w dowolnym momencie podjechać na site, zrekonfigurować stację bazową bądź rdzeń sieci, dodać jakieś usługi, pozmieniać parametry i tak dalej. To również nie wymaga od przedsiębiorcy czy od jednostki, która sobie taką sieć wdraża, tego żeby mieć powiedzmy rozbudowany dział IT, który zarządza tą siecią. Ale już tutaj w tym modelu, ponieważ jest to dużo bardziej skomplikowane, dobrze by było mieć zaplanowaną współpracę z partnerem, który zna się na rzeczy i jest w stanie szybko zareagować.

Jeżeli mówimy o tych milimetrowych, to tak naprawdę pojawiły się Pierwsze takie rozwiązania komercyjne na świecie i właściwie w Polsce, więc w tej chwili będą przebadane. Ja bym wrócił do tego tematu, bo powiedziałeś tak, że ty jesteś w tym obszarze, który zajmuje się corem, no tak? I tak jakby żebyśmy zrozumieli, co jest dokładnie w tym core, bo te modele dostarczania już jakby powiedziałeś, ale to jest, co jest w tym core, I na ile to jest powiązane np. z tym, że nie wiem, ta radiówka musi być z Nokii, albo radiówka może być od kogoś innego, to tak zapytuję. Bo np. klient powie, że ma doświadczenie z jakimiś już antenami radiowymi i on np. chciał, żeby zostały wykorzystane. Dobra, to jeszcze może powiemy o tym, z czego się w ogóle taka sieć składa z grubsza. Czyli Core, czyli rdzeń sieci, to jest po prostu serwer, nie wiem, Aruby, Della, jakiejkolwiek firmy sobie dzisiaj, czy nawet wyniesiony typu Amazon.

Ok, czyli tak naprawdę dokładnie analiza potrzeb, z tego wyjdą wszystkie te aspekty dotyczące tego coru, czyli ile tam serwerów, jakich potrzeby. I cora i radia tak naprawdę. I radia. I tutaj mamy właśnie ten komponent dotyczący tego, co może być z Nokii, co nie może być z Nokii. Nie mówiliśmy też o takiej idei dość szeroko omawianej w świecie technologii jak Open RAN. Czyli uniezależnienia tak naprawdę tego, kto sieć zamawia od jednego dostawcy. Można zrobić tak, że core może pochodzić od producenta X, radio od wielu producentów, czyli do tego samego core'a może być podpięte radio nasze oraz, nie wiem, trzech innych producentów, jak sobie wymyśli klient.

To może być sieć dość wirtualna, właśnie posadowiona na przykład na serwerach Amazonu, Microsoftu, kogokolwiek klient preferuje. Wtedy dostarczamy tylko oprogramowanie sterujące. No i cóż, moja rekomendacja jest taka, żeby zastanowić się nad plusami i minusami. Nic nigdy nie jest czarno-białe, że jest zawsze jedno rozwiązanie dobre dla wszystkich. Dlatego myślę, że INNERGO też jest dobrym partnerem w wdrożeniu takich sieci, bo nie jesteście firmą, która bazuje wyłącznie na jednym dostawcy. Macie możliwość ocenienia po rozmowie z klientem Co w danym momencie się sprawdzi, co będzie dobre, optymalne cenowo i tak dalej. Ja oczywiście zachęcam do tego, żeby korzystać z zarówno części radiowej, jak i części rzędzeniowej od Nokii, bo eliminuje nam to wszystkie problemy po drodze związane z integracją.

Nokia wie, że coś zrobiła, a wydawało się, że to było niezbyt takie oczywiste, że tam będzie prywatna sieć jeszcze właśnie, nie wiem, 5G, czy może te wcześniejsze sieci, bo Nokia ma doświadczenie w tych prywatnych sieciach też wcześniejszych, bo one już były budowane też na bazie LTE, nie? Tak, to też z takich egzotycznych wdrożeń, które pewnie w Polsce nam się nie uda wdrożyć, ale myślę, że jest to ciekawe, bo ja sama bym na to nie wpadła. To są takie farmy rybne. One funkcjonują w Skandynawii i to jest jakiś wydzielony obszar, gdzie jest mnóstwo też parametrów, na które musisz zwracać uwagę i monitorować też w czasie rzeczywistym, co tam się dzieje, np. czy nie ma jakiejś choroby, która zabija nam aktualnie tę populację, czy temperatura wody jest taka, jak powinna być.

Jeżeli się pojawia zdarzenie A, to zrób to. Jeżeli pojawia się zdarzenie B, zrób to. Więc to fajne. Okej, czyli mamy taki aspekt ciekawy, te farmy rybne. Myślę, że w Polsce może by było raczej zacząć się... Te stawy rybne. Tak, ale bardziej... Są duże stawy, które można przed kłusownikami zabezpieczyć, ale tak naprawdę bardziej chyba monitorowanie tego, żeby te ryby przeżyły w tych naszych rzekach, no bo mamy kolejną Odra. Odra, tak, jakby znowu w topę, więc myślę, że tutaj by było jakby ważne badanie skażenia. Chociaż wiesz, tak, żeby być zupełnie szczerym, to w przypadku takich rzeczy, gdzie mamy tylko czujniki i bardzo duże odległości, to myślę, że tutaj bardziej sprawdzą się sieci typu LoRa. Nokia nie produkuje tego typu rozwiązań, więc to nie jest jakaś super reklama dla nas, raczej dla konkurencji, no ale to jest właśnie to, o czym rozmawiamy.

Kiedy? Czy można zastosować Lore, bo ma sens, więc to też na spokojnie, a kiedy zrobić właśnie prywatną sieć? No i przejdźmy do kolejnych zastosowań, no bo teraz tak, mieliśmy te lasy, mamy miasta, powiedzmy Straż Miejska, która to może, czy jakieś służby ratownicze, które z tego mogą korzystać. Mamy ten przykład tych stawów, czyli tak naprawdę monitorowania stawów, hodowli i też jakości rzek. Mówiłaś o tych samochodach, czyli ten sektor automotive, gdzie jeszcze ewentualnie można To wspomniałem ja tutaj bardziej o tych kwestiach hutniczych, gdzie jeszcze Nokia ma takie doświadczenia i już jakby na podstawie informacji od klienta wie, że klient jest zadowolony, że to faktycznie ta inwestycja się zwróciła. O farmach wiatrowych to już nie będę mówić, Paweł Niedzielski o tym powiedział.

Names mentioned. Dlatego, że następcą tego systemu jest FRM CS i tutaj się rozbijamy o czas, bo potrzebna jest do tego standaryzacja i tej standaryzacji jeszcze nie ma i ona myśli, że tak nasze przewidywania w Nokia są takie, że do 2030 roku Nie będziemy jeszcze gotowi z tą standaryzacją, ażeby rzeczywiście mówić o pełnoskalowym wdrożeniu i zastępowaniu GSMR. Czyli trochę jak mówisz, że dla tego broadcastingu, tej komunikacji grupowej mamy ten standard 3GPP, to tu jeszcze jakby w tym zakresie nie ma takiego standardu. Tu się dużo dzieje. Czyli jest rozwijane, ale to jakby bardziej pytanie, kto wygra, albo kto będzie miał najwięcej, albo kto przeforsuje być może swoje rozwiązania, albo które będą korzystne.

I trzecia rzecz, no to to jest kwestia positioningu. Gdziekolwiek byśmy nie chcieli na przykład znaleźć ile wagonów ma dany przewoźnik, gdzie one w danym momencie się znajdują i tak dalej. No są do tego aplikacje, są rozwiązania, które możemy wykorzystać, to wszystko będzie super działało pod warunkiem, że będzie sieć. Która z tego miejsca jest w stanie przekazać informację, że np. wagon X znajduje się na bocznicy takiej czy innej, obok tego wagonu jest 50 kolejnych danego przewoźnika itd. Tego typu rozwiązania mogą być od Nokii. Mamy takie rozwiązania i też tak jak wcześniej rozmawialiśmy, jest sporo producentów, którzy są wyspecjalizowani w jakiejś bardzo wąskiej dziedzinie i tego typu rozwiązania proponują.

Sporo się teraz mówi na przykład, że te stare telefony Nokii, które są tak hołubione za żywotność baterii, no niestety w 5G nie będą działały, ponieważ one tej technologii nie obsługują, a dwa, że pasma, które obsługują są... Pojawi się jakiś nowy model 3310 5G. No trzymam kciuki, żeby się tak stało, żeby ta marka też od strony urządzeń funkcjonowała nadal. Natomiast jest to ograniczenie i dlatego też wspomniałeś, że w jednej z sieci, którą INNERGO wdrażało, testowaliśmy urządzenia Apple'a. To nie jest zupełnie taka oczywista rzecz, dlatego że zawsze jest tak, że producenci trochę czekają, czy im się opłaca dodawać to kolejne pasmo do urządzeń, czy jest ktoś, kto to w ogóle kupi.

Pokołujmy trochę nad tym naszym lotniskiem. Właśnie te sieci nomadyczne, bo to jest jakby element dotyczący ich jakby przenoszalności. Mieliśmy kiedyś rozmowę, że Nokia nie wiem czy miała, czy ma takie rozwiązania, że tą sieć można przywieźć i postawić na danym terenie. Tak, to są sieci w plecaku czy sieci na samochód. Sieć kompaktowa, w której tak naprawdę w jednym urządzeniu masz wszystko, rdzeń, radio i tak dalej. Wsiadasz gdzieś, rozkładasz maszt i działasz, o ile oczywiście masz radiolinie i musi się skądś ten internet wziąć w tej stacji bazowej, żeby ona miała czym siać. Ale co do samej architektury, to jest naprawdę tak zabezpieczone, że ma określoną też odporność. Na wstrząsy, na pyły, na temperaturę, na wilgotność i nie wymaga to od użytkownika Wielkiego Zachodu.