Karp zdrowy z natury

Rozmawiamy o Twoim zdrowiu! Przed mikrofonem radiokliniki kłania się Państwu bardzo nisko Jakub Śliwiński. Magiczny czas Świąt Bożego Narodzenia za pasem, a zatem warto się pochylić nad tym, co powinno zagościć się zarówno na naszych wigilijnych stołach, jak i w składzie naszej diety. Szanowni Państwo, dzisiaj na antenie Radiokliniki podejmiemy temat ryb ze szczególnym wskazaniem na ten istotny z polskiego punktu widzenia gatunek jakim jest karp. Jak ważne w naszym jadłospisie są ryby? Czy karp na naszych stołach pojawia się jedynie w święta i wreszcie jakie cele stawiane są przy okazji kampanii Karp zdrowy z natury? Między innymi na te pytania, mam nadzieję z przyjemnością, odpowie nasz znakomity gość, pan Paweł Wielgosz, prezes zarządu organizacji producentów Polski Karp.

Dzień dobry, panie Pawle. Dzień dobry, witam wszystkich radiosłuchaczy. Panie Pawle, aby nieco wprowadzić słuchaczy Radiokliniki w tę siatkę zagadnień, jakie dzisiaj podejmiemy, proponuję, abyśmy wyszli od tematu diety. Dlaczego dieta bogata w ryby powinna i czy powinna być, można powiedzieć, tym nieodzownym elementem naszego jadłospisu? Jakie pozytywne właściwości dla naszego organizmu wynikają właśnie z takiego działania? Jako przedstawiciela hodowców bardzo Bardzo zależy nam na tym, aby po prostu dowiedzieć się i poinformować naszych klientów, konsumentów, co jest tak ważnego, dlaczego kupują tę rybę. Proszę Państwa, w listopadzie przeprowadziliśmy badanie przy pomocy IMAS-u odnośnie karpia, ryb i zdrowotności. Proszę sobie wyobrazić, że aż 80% Polaków dostrzega i widzi właśnie te prozdrowotne aspekty ryb i to jest główny powód, dlaczego te ryby wprowadzają do swoich menu.

Od dawna wiadomo, że mówi się zdrow jak ryba, prawda? I to nie są słowa rzucane na wiatr, ponieważ tak jak karp, z pełną odpowiedzialnością mogę powiedzieć, jest to bardzo dobrej jakości mięso. Ta ryba rośnie przez trzy lata. To jest slow fish, czyli tutaj nie ma możliwości przyspieszenia tego jego wzrostu. On sobie rośnie powoli, przez co jakość tego mięsa jest bardzo wysoka. Oczywiście ryby są zalecane zarówno dla najmłodszych, jak i dla osób starczych jako składnik diety. Mówi się ryby raz w tygodniu. Ja bym powiedział przynajmniej dwa razy w tygodniu próbujmy tą rybę. Tak jak na przykład w przypadku karpia. Karp jest rybą średnio tłustą, czyli tutaj nie ma zagrożenia tego, że jest ten tłuszcz, prawda, że mówi się, że tłuste ryby. No są też tłuste, ale karp na przykład jest rybą

Średnio tłustą. Zawiera on wiele ważnych dla naszego organizmu składników odżywczych. Przede wszystkim kwasy tłuszczowe zawarte w karpiu są efektywnie wykorzystywane przez organizm człowieka. Dużo efektywniej niż te, które mamy podawane w suplementach diety, które są dostępne w tabletkach. Jeżeli chodzi o karpia, jest bardzo doskonałym źródłem żelaza oraz cynku. Ilość tych składników w mięsie karpia jest porównywalna z ich zawartością w wędzonej makrelii czy szprotach. Także to jest też kolejny mit, że ryby słodkowodne są mniej zdrowe, w cudzysłowie, jak ryba morska. Karpia całkują się dużym poziomem wapnia. W ich mięśniach jest ponad dwa razy więcej wapnia niż tkance pstrąga i ponad trzy i pół razy więcej niż mięsie łososia. A co najważniejsze też dla osób młodych, zarówno kobiet jak i mężczyzn, karp jest bogatym źródłem naturalnego kolagenu.

No tego jest doprawdy cała masa. Pan jako hodowca, pan jako oczywiście prezes tej fantastycznej organizacji na co dzień z jakimi takimi błędnymi przekonaniami się Spotyka i pytanie czy one również, a być może i w szczególności dotyczą także ryby jaką jest karp. Karp i cała jego otoczka przedświąteczna i nie tylko jest owiana wieloma mitami. I większość nich jest kompletnie nieprawdziwa. Przede wszystkim poczynając od mitu ryby mulistej i posmaku tego mulistego. Czegoś takiego nie ma. Kupując rybę w gospodarstwach rybackich czy nawet sklepach w tym okresie No tutaj nie ma prawa być mowy o muristym smaku tej ryby. Proszę zwrócić uwagę nad jedną rzeczą, jeżeli chodzi o karpia. Jest to jedyna ryba, która jest dostępna lokalnie, która jest dostępna w promieniu maksymalnie 100 km od każdego większego miasta jest gospodarstwo rybackie, gdzie możemy kupić świeżą rybę bezpośrednio po ubiciu, gdzie czegoś takiego nie spotkamy w żadnym innym gatunku.

Proszę sobie wyobrazić, że ryba począwszy od dorsza, już w Bałtyku nie mamy dorszy, nie są poławiane, musi przebyć tysiące kilometrów. W międzyczasie musi być mrożona, przygotowana, potem ewentualnie rozmrażona. Także ta świeżość, oczywiście mrożenie zapewnia jakąś świeżość, ale tutaj zawsze ryby z polskich lokalnych stawów blisko są najwyższej jakości mięsem. Mówi się o metalach ciężkich. Przy karpiu i rybach ze stawów hodowlanych nie ma czegoś takiego jak skażenie metalami ciężkimi. Ze względu na to, że karp jest rybą słodkowodną, nie jest narażony jak ryby morskie na skażenie metalami ciężkimi, ponieważ on żyje, powiedziałbym, w kontrolowanych warunkach, ale stawy są zbiornikami, które imitują naturalne warunki.

Czyli po prostu są zbliżone do naturalnego, ale nie są połączone z morzami tak szeroko. Także tutaj to one mają idealne warunki do tego, żeby rosnąć. Ości, ościskość. Oczywiście każda ryba ma ości i tak ją Pan stworzył. Natomiast przy karpie już sobie teraz radzimy. Karp miał większy z tym problem, bo ma jeszcze takie małe, wszystkim znane widełkowe ości. W tym momencie bez problemu jesteśmy w stanie kupić sobie filety, filety nacinane z tym karpiem, czyli te drobne ostki są poprzecinane, że po obróbce termicznej, jakiejkolwiek obróbce, one nie stanowią najmniejszego zagrożenia. Muszę przyznać, że moje dzieci od najmłodszych lat jedzą rybę, także z pełną odpowiedzialnością mogę im podać i się nie martwię o to, że będzie jakiś problem z ością, która stanie w gardle.

No i to jest chyba najlepsza rekomendacja. Panie Pawle, ale tutaj pojawia się ta kwestia, wydaje się prozaiczna. Państwo to oczywiście badacie, państwo to śledzicie, czy to jako organizacja Polski Karp, czy to i w ramach kampanii Karp zdrowy z natury, do której już za chwilę sobie w szczegółach przejdziemy. Panie Pawle, jak to wygląda w liczbach? Jak to wygląda w statystykach, jeżeli mówimy o Polakach, którzy ewentualnie ryby jedzą? Czy jesteśmy to w stanie w jakikolwiek sposób uśrednić statystycznie? No i jak Pana zdaniem kształtują się te predykcje, te przewidywania na lata następne? Czy Polacy robią zwrot w kierunku ryb, czy może jest jednak zupełnie odwrotnie? Raczej jest to poziom stały od wielu, wielu lat. Ta sprzedaż, sprzedaż, spożycie przez Polaków ryb jest blisko na podobnym poziomie.

Cieszy fakt, że ten okres teraz przedświąteczny, świąteczny to jest jednak, należy do ryb. I tutaj w większości domów, czyli w 82% naszych domów Będzie królowała ryba na stole. I oczywiście wśród tych wszystkich respondentów zainteresowanych na podium oczywiście jest bezwzmiannie od lat Karp. Jest królem polskiego stołu wigilijnego. Karpia wybiera ponad 56% osób kupujących ryby. Na drugim i trzecim kolejnych miejscach są takie zwane gatunki jak dorsz, mintaj, morszczuk, śleć oczywiście. Także, także, ale karp nadal jest tym ważnym dla nas posiłkiem podczas Wigilii. Jak najbardziej ważne ogniwo, nie tylko na tym stole wigilijnym, do czego już także sobie za moment przejdziemy, ale panie Pawle, my oczywiście odwiedzamy supermarkety, odwiedzamy różnego rodzaju sklepy.

Panie Pawle, prosto z mostu, gdzie kupić dobrą rybę? Do jeszcze jednego mitu się muszę, musiałem to powiedzieć, muszę się odnieść do jeszcze jednego mitu, który krąży od paru lat, więc wymyślony zupełnie z powietrza, jakowo, że Karp był na naszych stołach wprowadzony przez komunistów, a tak nie jest. Karp jest Nieodłączną częścią kolarzy wieczerzy wigilijnej od kilkuset lat na stołach polskich i potwierdzają to wiele źródeł naukowych, książki kucharskie. Także tutaj to jest kolejny mit rozpowszechniany bardzo szeroko, a kompletnie nieprawdziwy. Gdzie kupować? No oczywiście nie byłbym sobą, jakbym nie zachęcał przede wszystkim do kupienia ryby od lokalnego rybaka w gospodarstwie rybackim. Mamy gospodarstwa w Polskim Karpie, Karp zdrowy z natury zrzeszonych ponad 80 gospodarstw rybackich, to są duże gospodarstwa profesjonalne.

Zachęcam do naszej strony internetowej, tam możemy znaleźć mapkę, możemy znaleźć wymiary na punkty sprzedaży, gdzie możemy kupić te ryby, bo wiele z gospodarstw prowadzi swoje też punkty w miastach, gdzie można podjechać i to jest gwarancja najlepszej świeżości. Bardzo nam zależy na tym, bo wielu konsumentów jednak ceni w karpiu jego świeżość, bo jeszcze niedawno kupowaliśmy karpia masowo żywego. W tym momencie się od tego odeszło i dlatego istotne jest to, żeby ten karp kupiony przez konsumenta był jak najświeższy. Z naszej inicjatywy stworzyliśmy taki projekt z jedną z dużych sieci handlowych dostaw bezpośrednich. Bezpośredni dostaw z gospodarstwa do sklepu, co nie jest oczywiste. Większość produktów, proszę sobie wyobrazić, trafia, ja mam swoje prywatne gospodarstwo niedaleko Zamościa w Topornicy i proszę sobie wyobrazić, że żeby do Zamościa ten karp trafił, ja musiałem wieźć rybę na północ, gdzie jest na północy kraju, czyli nad morzem jest większość przetwórni, tych dużych zakładów przetwarzających, patroszących ryby.

Z tych przetwórni ryba wypatroszona, powiedzmy, czy filet, Trafiał do magazynu pod Warszawą i z tego magazynu z powrotem trafiał do Zamościa, do sklepu. Jesteśmy sobie w stanie, już nie mówię o kwestiach środowiskowych, jaki to ma wpływ na ślad węglowy. To jest ponad 2,5 tysiąca kilometrów trasy samochodami, chłodniami, energochłonność całego procesu. Dlatego bardzo zależało nam na tym, jako że nasza kampania Karp zdrowy z natury to chcemy na każdym kroku to przestrzegać i zależy nam też na tym, żeby ta ryba właśnie nie pokonywała takich długich tras, żeby ona była bezpośrednio dostarczona do sklepu z gospodarstwa. Nie było to łatwe, ale udało się już trzeci rok z rzędu robimy taki projekt. Również my jako organizacja producentów na każdym etapie badamy, sprawdzamy i szkolimy sprzedawców, szkolimy przetwórców i wspólnie z przetwórcami przetwarzamy, pakujemy tą rybę do sieci też dyskontowych i to się też odbywa wszystko pod naszym nadzorem tylko po to, żeby klient, konsument

Kupując karpia w danym sklepie, żebym miał świadomość, że jeżeli tam jest oznakowane, że to jest ryba karp zdrowy z natury czy polski karp, żebym miał tą gwarancję, że to ryba jest najlepszej świeżości i najlepszej jakości. Bardzo ważnym aspektem jest jeszcze na to, i to jest, widzę, problem pojawiający się z roku na rok coraz większy, dokonujmy świadomych zakupów. Weźmy paczkę z rybą, czy to z kartem, czy z każdą inną rybą, przeczytajmy co tam jest napisane z tyłu. Bardzo często ryby, które my konsumenci idąc do sklepu uznajemy za świeże, one są bardzo często rozmrażane. I tutaj tym bardziej dokonując wyboru, kupując karpia, zwróćmy uwagę, pofatywujmy się, obróćmy to opakowanie, zobaczmy czy on jest rozmrożony czy nie rozmrożony, skąd pochodzi, czy to jest nasza ryba, bo proszę sobie wyobrazić, że w tym roku ja już słyszałem i widziałem, że potrafi ryba do nas przyjechać z Turcji, z Kazachstanu, takie egzotyczne dla nas.

Kierunki, tylko po co, jak mamy swoją własną rybę i tylko na tym zyskamy. Święta Bożego Narodzenia oczywiście zapasem, ale Panie Pawle tak troszeczkę nawiązaliśmy do tego, gdzie kupić właściwą rybę i tak dalej i tak dalej. No ale tu również pojawia się kwestia ceny. No nie będziemy ukrywali, że ceny ryb, ceny karpia, jeżeli chodzi o aktualny sezon, No są nad wyraz wysokie. No i pytanie, z czego to wynika? Czy to jest li wyłącznie fakt, że oczywiście jest inflacja, że wszystko drożeje? No czy tutaj także są jakieś inne czynniki, które także na to mają wpływ? Oczywiście. No inflacja jest wiadomą przyczyną wzrostu cen wszelkich produktów. Natomiast Przy Karpiu oczywiście, gdzie głównym składnikiem pokarmu Karpia są zboża. Z zboża wzrosła cena zbóż 80% rok do roku.

Natomiast kolejnym aspektem jest to, że tej ryby jest dużo mniej na rynku, dużo mniej wyhodowaliśmy jako hodowcy. Dlaczego? Dlatego, bo mamy bardzo duże zmiany klimatu, mamy suszę. Susza ma nas w Gnębie od kilku lat, przez co nie mogliśmy zalać stawów tak, jak byśmy chcieli, taką ilością wody, ponieważ tej wody nie ma. Tu jest kolejny aspekt, dlaczego tak ważne jest dla nas to, żeby karp był hodowany w zgodzie z tą naturą cyklami. Proszę sobie wyobrazić, stawy hodowlane w Polsce są potężnym zbiornikiem retencyjnym. Ilość magazynowanej w tych stawach wody W kraju jest porównywalna do ilości wody zmagazynowanej w zbiornikach retencyjnych tych dużych krajowych. To jest potężna skala i potężna usługa na rzecz, oprócz tego, że dostarczamy najwyższej jakości mięso, ale też spełniamy te funkcje środowiskowe dla ogółu, gdzie to jest w dzisiejszych problemach i zmianach klimatycznych bardzo istotne.

Dokładnie tak i to jest absolutnie ważny komunikat. Czyli Panie Pawle, gdybyśmy mogli uściślić to, co wydarzyło się przez te 10 lat już działania organizacji Polski Karp, jeżeli mnie obliczenia nie mylą, gdybyśmy mogli dokonać takiego podsumowania, co udało się zrobić, jak ta świadomość była No i to, o czym Pan także wspomniał, czyli o kampanii Karp zdrowy z natury. To jest kampania, która przede wszystkim ma uświadamiać to, o czym Pan przed momentem mówił, czyli jakie są te główne założenia, zarówno polskiego Karpia, jak i samej kampanii Karp zdrowy z natury. Tak jak Pan wspomniał, w tym roku mamy ogromną różnicę dziesięciolecia powstania naszej organizacji, chociaż na początku byliśmy bardzo małym tworem. Chcieliśmy jako już średni podmiot, niepojedynczy rolnik, gospodarstwo rybackie, chcieliśmy zaoferować właśnie tą naszą rybę do dużych klientów sieciowych między innymi.

I taka bageneza. W tym momencie już jesteśmy zrzeszeni po ponad 80 gospodarstw. Od czterech lat już tak na dużą skalę prowadzimy kampanie promocyjne zachęcające do spożycia w ogóle ryb i karpia. To nie jest promocja naszej marki. To jest promocja tego, żebyśmy tego karpia jedli, bo on jest zdrowy z natury, jak mówi hasło naszej kampanii. I robimy to coraz większym sukcesem. Oczywiście wiele osób widzi tylko karpia przyrządzany w sposób tradycyjny. My chcemy to pokazać, że to jest produkt wszechstronny gastronomicznie. Można zrobić naprawdę wiele rzeczy z karpia. Mamy nasz karpiowóz, to nazywam, food trucka, który jeździ, promuje, pokazuje na różnych piknikach, spotkaniach.

Kucharze pokazują, co można zrobić z tego karpia, aby go móc spożywać cały rok, bo to też jest kolejny aspekt. My o karpiu przypominamy sobie w grudniu i zapominamy większość. Ta ryba jest świetna cały rok i też jest dostępna, także tutaj to jest istotne. Duży nacisk kładziemy na to w organizacji na każdy etap. Począwszy od hodowli, żeby ona była prowadzona zgodnie ze wszelkimi zasadami dobrostanu tej ryby, Ponieważ bardzo nam leży to na sercu, w zgodzie z naturą i dalej cały etap dystrybucji, przetwarzania i finalnie już sprzedaży i finalnie na miejscu oferując między innymi przepisy dla naszych odbiorców na naszej stronie internetowej, do której zachęcam i na social mediach. Także staramy się, żeby kompleksowo od narodzin do naszego talerza ten karp

Karp w duchu slow. Karp, żeby urosnąć do wymaganej, preferowanej przez nas wszystkich wagi, czyli półtora kilo do dwóch i pół kilo, on musi rosnąć, proszę Państwa, trzy lata. Trzy pełne lata. Patrząc na inne gatunki hodowlane, czy to drób, czy to wieprzowina, no to jest ewenement. Prawda? Większość hodowców drób stwierdziło, że to jest nieopłacalne, jeżeli przez trzy lata mam hodować tego kurczaka.

A tutaj jest trzyletni. Przez te trzy lata życia karpia, jest on przynajmniej raz do roku, czy dwa razy do roku, jest przenoszony, zwalnia się mu miejsce, jest rozrzedzany, my to rybacy nazywamy. Czyli im bardziej ryba rośnie, tym potrzebuje więcej miejsca i jest dodawana do coraz to większych stawów, żeby miał tutaj komfortowe warunki wzrostu. Przez te trzy lata karp się odżywia przede wszystkim tym, co znajdzie w stawie, Co znajdzie w dnie, w toni z oplanktonem rybacy mu tylko pomagają dokarmiając go przede wszystkim zbożami. Zbożami typu pszenica, pszenżyto, jęczmień. To jest podstawowy składnik żywienia karpia. Co ważne do jego hodowli nie używa się żadnych antybiotyków i w żaden sposób nie przyspiesza się wzrostu tej ryby.

Także jego cykl wzrostu jest spokojny, naturalny, zgodny z cyklami przyrody. No i później możemy go już w spokoju konsumować. Panie Pawle, również w kontekście kampanii Karp zdrowy z natury realizowano temat i zagadnienia związane z polityką zero waste. Tematem dotyczącym tego w najogólniejszym skrócie, aby nie marnować jedzenia, aby nie marnować Panie Pawle, zanim zapytam o receptę na to, co uczynić, aby było lepiej po prostu, no to wcześniej, jakie wnioski można wysnuć po Państwa badaniach w związku właśnie z tą polityką zero waste? Czy Polacy chcą żyć, innymi słowy, w takimże duchu? Według ostatnich badań, aż 97% uczestników zadeklarowało, że zero waste są dla nich bardzo ważne.

Przy czym deklaracje, a życie to są różne rzeczy. Tutaj jeżeli chodzi o karpia, w ogóle generalnie na świecie prawie 930 milionów ton żywności marnuje się rocznie w sklepach i w gospodarstwach domowych. Daje to nam 74 kilogramy marnowanej żywności przez każdego osobna. Także to są potężne ilości, które mogłyby naprawdę pomóc Uratować, wyżywić wiele osób. Tak globalnie. Tutaj, jak wspomniałem wcześniej, bardzo istotne jest świadome podejmowanie decyzji zakupowych. Poza tym na przykładzie, wrócę, no muszę mówić o tym karpie, bo to jest moja ryba, którą hoduję i reprezentuję. Kupując karpia patroszonego, my potrafimy wykorzystać tą rybę od głowy do ogona.

Czyli dużo osób robi z głowy galarety, prawda? Z kręgosłup, ogon. Te resztę części są bardzo dobrą bazą do wywarów, do zup rybnych. No i mięso jest oczywiście mięsem do wykorzystania, do osmażenia, do przyrządzenia w różnoraki sposób. My mówimy nawet na to, że sam karp poprzez cały swój cykl życia jest zero waste. Jako, że sam wyszukuje w stawie sobie pokarmu w postaci zooplanktonu, dokarmiany jest przez rybaków zbożem. Często to jest zboże pszenica, która się nie nadaje do wypieku pieczywa, chleba, bo ziarno jest pokruszone. Dla karpia nie ma problemu z tym, że to ziarno jest pokruszone, bo je bardzo chętnie zjada, czyli nie marnuje sam pożywienia i tak samo zachęcam do tego, żebyśmy nie marnowali też tego jedzenia.

I myślę, że tą maksymum oczywiście pomału już możemy zmierzać do końca, bo to rzeczywiście jest niezwykle ważne, abyśmy żyli w duchu Zero waste i jak najbardziej do tego zachęcamy. Panie Pawle, nieco z przymrużeniem oka już na finał, jeżeli chodzi o te sposoby przyrządzania karpia na wigilijny stół, a także i być może nie tylko, no Pana te ukochane, można powiedzieć, te uwielbiane sposoby, jeżeli chodzi o tę rybę, no to jakie? Czy możemy się tutaj podzielić jakimkolwiek przepisem ze słuchaczami Radiokliniki? Jako, że cała moja rodzina pochodzi z Krakowa, teraz jestem na wschodzie Polski, bo to jest Lublin, Ale generalnie ja mieszkałem i cała rodzina, dziada, pradziada pochodzi z Krakowa, czyli dla mnie podstawą jest karp smażony, ale smażony na maśle, w panierce, mąka, jajko, bułka tarta, sól, pieprz, nic więcej.

I masło, koniecznie masło klarowane czy sklarowane masło. No to już i w tym momencie życzymy Państwu smacznego. Panie Pawle, już jeszcze na koniec, gdybyśmy mogli przypomnieć te strony internetowe, te wszystkie uwikłania internetowe, gdzie możemy znaleźć jeszcze więcej informacji na temat samej organizacji Polski Karp, na temat kampanii Karp zdrowy z natury i oczywiście Państwa także działań, gdzie to wszystko w tej przestrzeni znaleźć możemy. Zapraszam przede wszystkim na naszą stronę internetową polskikarp.com. Tam jest duża skarbnica wiedzy o tym, jak przygotować, jak ten karp rośnie. Oczywiście same social media, nasza bieżąca działalność jest przekazywana poprzez Facebook, poprzez Instagram. Bardzo też zachęcam do zajrzenia na nasz profil na YouTube, ponieważ tam mamy dużo ciekawych inspiracji, co można zrobić z karpiem, jakie dania przygotować.