Piotr Witt: Naród chce, aby dano mu spokój

Francuzi z dawien dawna cenili umiar w sztuce i w polityce. Porywczy gaskończyk d'Artagnan, bohater powieści Aleksandra Dyma, należy do literackich fantazji. W stuleciu wcześniejszym obelżywa nazwa Rococo stosuje się do przesadnej sztuki niemieckiej lub włoskiej. Niemieccy stolarze, właściwi twórcy stylu Ludwika XV, musieli we Francji uspokoić linię swoich mebli. Sam monarcha, kiedy mu przedstawiono projekt fasady kościoła Saint-Sulpice, powzięty przez Justorelle mesoniera, odepchnął go z pogardą. To się nadaje na ozdobę stołu. Wybrał nudny, ale umiarkowany projekt Servandoniego. Genialny mesonier musiał pracować za granicą, na przykład w okolicach Lwowa.