Limes inferior #83 IRAN NA CYBERWOJNIE

Limes Inferior, rzecz o cyfrowym świecie i jego osobliwościach. Tu Limes Inferior, a w zasadzie Cyber Wnet w Radio Wnet i w Limes Inferior. No teraz już się rozpędzamy, prawdziwie to będzie cykl, bo zaczynamy drugi odcinek rozmów o APT, o takich grupach specjalnych, które są najbardziej zaawansowaną formą Limes inferior 83 IRAN NA CYBERWOJNIE.

I jest to sprawa jak najbardziej aktualna. Tak krótkie pytanie, żaden pancernik nie zatonął, prawda? Można powiedzieć, nic nie zatopił. Nie wiem, czy Iran w ogóle ma pancernik. Nie, czy Iran coś zatopił. A, czy Iran nie zatopił. I nie wiem, czy jakakolwiek z tych grup, które tam operowały amerykańskich, czy miały w składzie pancerniki. Myślę, że coś klasy pancernika, tak jak chodzi. Rozumiem, że to chodzi. Czy był gruby kaliber. Chyba nie, ale to ja zawsze mówię, że jak jest prawdziwy konflikt kinetyczny, wojna, to cyber... Staje się drugoplanowe, jest ważne, a często występują wydarzenia, które w normalnym stanie pokoju byłyby na czołówkach newsów, a w takiej sytuacji nieraz nie są, ale dzieje się.

Tutaj jakieś znaczące sytuacje, zmiany nie nastąpiły. Przez chwilę było takie pytanie w ogóle czy ona przetrwała, bo przecież mówimy tutaj o fizycznej Likwidacji części jakby tego potencjału w ogóle Iranu, tak jak na różnych polach, ale ja bym powiedział, że trudno, ja bym podzielił na dwa obszary, gdzie można by było jakiś ranking zastosować. I w tym najbardziej kojarzonym w cyberatakach, czyli takim bym nazwał go zorientowanym technologicznie, to nie jest najsilniejsza marka. Iran nigdy nie był w grupie tych potentatów, którzy wymyślali najbardziej skomplikowane metody ataku, przeprowadzali najbardziej wyrafinowane

Ataki, porównywalne chociażby do tego, co ich samych doświadczyło. Nie da się, jak napisałem, nie wspomnieć o Stuxnecie, jak się rozmawia, więc szybko miejmy to za sobą, chociaż pewnie będziemy wracali i tak do tego. Czyli to nie są tego typu tak zaawansowane ataki. Ale stosują jakby sprawdzone ataki. Mamy dużo historii związanych z ransomwarem, związanych z DDoS-ami, związanych z phishingiem i to są dosyć skutecznie wykorzystywane od lat przez nich metody. Natomiast w innej kategorii bym powiedział, że, no nie wiem czy tam liderami, ale są w czołówce, to znaczy determinacja, z jaką Iran Od gdzieś około piętnastu lat, może z małym haczykiem, czyli od czasów z Texneta, buduje swoją pozycję i wykorzystuje bardzo, bym powiedział, odważnie, z dużym apetytem na destrukcję i działania agresywne w sieci swój potencjał.

Ta atrybucja, powiedzmy, może dotyczyć fizycznie jednej grupy osób, natomiast są to po prostu operacje. Któraś z nich została, nie wiem, cyfrowo zanihilowana czy nie? Nie, ja myślę, że nie i to widzimy, że model działania Iranu został zastosowany zarówno w cyberprzestrzeni, jak i w działaniach kinetycznych, czyli budowanie asymetrii polegającej na tym, że o ile mogą być słabsi w tych klasycznych kierunkach działań kinetycznych wojskowych i o ile mówiliśmy o Stuxnecie, no to 2010 rok był takim sygnałem ostrzegawczym w stosunku do władz irańskich.

Czyli mamy coś podobnego, co w tej chwili Amerykanie i Izraelczycy zobaczyli, że uderzając nawet w systemy zarządzania ... dowodzenia siłami zbrojnymi nie byli w stanie zahamować operacji militarnych, odwetowych. I to samo jest w cyberprzestrzeni. Dokładnie widzimy tutaj dotąd tą ta przewaga, czy budowanie zdolności do utrzymywania asymetrii. Czyli no rzeczy miękkich, ale z drugiej strony o bardzo dużym potencjale i myślę, że za chwilę o charakterze tych operacji będziemy mówili więcej, więc... Tak, jest to na pewno zdywersyfikowany model sieciowy, który trudno jest zniszczyć i to się nie udaje. Zgadzam się z tym twierdzeniem, że to jest trochę powtórzenie modelu rosyjskiego. Pewnie troszeczkę w mniejszej skali z oczywistych względów i trochę później z oczywistych względów, ale po prostu taka jest historia internetu, bo internet tak naprawdę w Iranie to jest dopiero około 2000 rok, jakiś powszechny dostęp do

I od razu właściwie ograniczony tym co, no bo trzeba pamiętać, że jak rozmawiamy o cyberoperacjach, o Iranie, to również rozmawiamy o tym, że ten wróg jest dla nich zewnętrzny, ale jest wewnętrzny. Bardzo dużo operacji prowadzonych przez oficjalne jakby struktury państwowe są przeciwko swoim obywatelom. Przypomnę chociażby 2012 rok. Jeden z poważniejszych ataków w ogóle historycznie w internecie, który doprowadził do bankructwa holenderską firmę Digi Notar, która była wystawcą, znaczącym wystawcą certyfikatów i tam się włamano i jakby wydano pełno nowych certyfikatów po to tylko, żeby przejąć ruch I komunikację obywateli Iranu do kont Gmail.

W Iranie tego nie ma albo w niewielkim stopniu jest, dlatego że Ten wachlarz w ogóle różnych działań tutaj jak najbardziej się pokrywa i on jest najmniejszy w tym w obszarze jakby pozyskiwania funduszy poprzez cyberataki, na przykład to co występuje w północnej Korei na masową skalę. To opowiadaliście w tamtym, w poprzednim odcinku, no to już miesiąc upłynął, to przypomnimy chyba 6 czy 7% budżetu pochodzi z cyberrabunku w Korei Północnej. Ale mamy też różnicę, jeżeli chodzi o Iran, czyli finansowanie i funkcjonowanie tego, czego Rosjanie raczej nie robią, bo wspierają grupy, które działają dla nich i u nich, można powiedzieć, na ich terytorium są chronione również

Natomiast no wspomnieliśmy o Holandii. Robert z pewnych względów może bardzo dużo opowiedzieć o Albanii, bo to chyba poza Albania była jakby w gronie tych potencjalnych celów, natomiast okazała się podatna i w związku z tamto No nawet nie o to chodziło. Mówimy tutaj o atakach z 15 lipca 2022 roku i też wiele osób, jak rozmawiałem w ostatnim okresie jeszcze przed eskalacją amerykańsko-izraelską w stosunku do Iranu, to niewiele osób miało świadomość tego, że Albania była celem ataków irańskich.

Pierwsze pytanie, którym się wydawało, że Albania jest państwem islamskim, a nie jest państwem islamskim, no ale jest tam część społeczeństwa, jest wyznania muzułmańskiego. Natomiast chodziło o to, że właśnie to co wcześniej Mirek wspominał, Albania u siebie przyjęła dysydentów, uchodźców politycznych z Iranu. Oni zaczęli prowadzić działalność wobec Iranu tak jak normalnie dysydenci prowadzą. Tutaj było to ostrzeżenie ze strony grup, które były nadzorowane tutaj bezpośrednio przez służby cywilne, czyli Ministerstwo Wywiadu i Bezpieczeństwa. Cztery grupy, które wtedy prowadziły operacje. Operacja dobrze przygotowywana, bo przez rok de facto rozpoznawano potencjalne cele i dopiero po roku nastąpiła operacjonalizacja, czyli uderzenie i zablokowanie części usług cyfrowych.

Na przykład ciekawe ataki w Stanach Zjednoczonych, Miliarder amerykański, niejakie Adelson, właściciel olbrzymiej firmy Las Vegas Sands, też został jakby zaatakowany i cała ta firma została zaatakowana, tylko dlatego, że bardzo jasno krytykował w mediach Iran i wspierał i jest też znaną osobą, jeżeli chodzi o wsparcie interesów izraelskich. I po prostu jego firma została zaatakowana. Więc wszyscy... To jest troszeczkę tutaj mi przypomina model północno-koreański. Przypominamy sobie ten atak na Sony związany z tym, że był film przeciwko przywódcy o śmieszeniu.

Przewódcy koreańskiego, więc tutaj jest jakby... Oni działają na kilku polach, to znaczy mają wybrane takie poletka i są dosyć jakby systematyczni i konsekwentni w swoich atakach. I dlatego troszeczkę skaczemy po tym timelinie, no ale gdzieś tam w ten sposób opisujemy sytuację. Ja bym tutaj zasygnalizował coś, co uważam, że warto się temu dokładnie przyglądać. Bo potencjalnie jest bardzo niebezpieczne. To ten komunikat, bo zaczęliśmy od rozmowy, czy pancernik zatonął. No nie zatonął pancernik, ale w kwietniu, czyli już po wybuchu wojny na Bliskim Wschodzie, Amerykańskie instytucje najpoważniejsze z CIS-ą na czele wydały jasny komunikat, że obserwowane jest i zwracają uwagę w szczególności podmiotom infrastruktury krytycznej na ataki właśnie pochodzące z Iranu, które bezpośrednio uderzają właśnie w infrastrukturę krytyczną.

I znane jest, to jakby nie jest takie ostrzeżenie, że coś może się stać, tylko ono też wynika z tego, że i historycznie, bo już wiele lat temu, ale i w ostatnim okresie Takie ataki się powtarzają, więc należy w mojej ocenie obserwować ten trend, czy następnym polem jakby specjalizacji Iranu nie jest właśnie infrastruktura krytyczna. No bo oni już wiadomo, że na przykład te ataki to była tam duża koincydencja ze sterownikami produkowanymi przez Izrael i one okazywały się łatwiejsze do zaatakowania, bo mieli je dobrze rozpoznane i tak dalej, i tak dalej. Ale to Użyłem tego stwierdzenia wcześniej. Apetyt na destrukcję. Ja uważam, że ten apetyt na destrukcję w tych irańskich działaniach jest spory. No i on jest absolutnie niebezpieczny w momencie, kiedy zdolności dotkną działań w obszarze infrastruktury krytycznej.

I ta grupa prowadziła bezpośrednio działania ukierunkowane na kanale Telegram. Przecież ujawniono spis danych żołnierzy amerykańskich stacjonujących w Bahrajnie. Mówiło się o tym, że schakowali też telefon Netanyahu. Dokładnie. Co do tego nie mam tutaj żadnych potwierdzonych informacji, no ale wykorzystanie Whatsappa też do komunikacji z takimi osobami, no do zastraszania. I więc widzimy tutaj pełne spektrum, dokładnie ten sam model, który obserwujemy tutaj wobec zaraz. No tak, ale tak jak już opowiadamy o tym wszystkim, co IRAN robi, no to też trzeba jakby, żeby pokazać cały krajobraz, powiedzieć, że IRAN jest też tym miejscem, który doświadczył wielu ataków, w tym

Taka odpowiedź po latach to jest ten przytoczony przypadek tej schakowanej powiedzmy tych sterowników z izraelskiej firmy. To też są przemysłowe PLC sterowniki. Okazało się, że Iran odrobił pewną lekcję. Jakkolwiek sobie nie wyobrażamy, Możemy rzucać duże słowa tutaj elektrownia atomowa, a tutaj tylko pompa w polu, która działa w oparciu o system IT. Może się okazać, że często ten sam komponent albo słabość jakiegoś komponentu była odpowiedzialna za to, że pompa w polu przestała działać albo została schakowana elektrownia atomowa. To też trzeba o tym pamiętać. Jakie to niesie jeszcze lekcje, powiedzmy, dla nas?