Kto naprawdę zarobi na unijnym programie SAFE?
Miały być miliardy na rozwój polskiej obronności, tymczasem zyski z unijnych pożyczek mogą popłynąć na Zachód. Dominika Ćosić wyjaśnia, dlaczego na programie SAFE najbardziej skorzystają zbrojeniowi giganci z Francji i Niemiec.
Za kilka chwil usłyszymy się z Dominiką Cosic, która jest już razem z nami, to wieloletnia korespondentka polskich mediów właśnie w Brukseli. Dzień dobry. Dzień dobry. No dobrze, budżet Unii Europejskiej i w tym budżecie mamy kilka krajów, które odrzucają między innymi propozycje powiązania właśnie tego budżetu z dalszym finansowaniem Ukrainy. O co właściwie toczy się gra? No właśnie, tutaj dochodzimy do dwóch elementów, bo z jednej strony mamy walki o budżet związane z tym, że jest grupa krajów zwana klubem skąpców, są to płatnicy netto, między innymi Holandia, Dania, Austria czy Niemcy.
A z drugiej strony są kraje takie jak Polska, przyjaciele spójności, 15 krajów, które chcą zwiększenia budżetu unijnego, twierdząc, że Oszczędności proponowane przez Komisję Europejską i dociskane przez klub Skąpców sprawią, że pogłębi się przepaść ekonomiczna między biedniejszymi a bogatszymi krajami. To jest jedna oś konfliktu, a druga to jest właśnie ta, że jest kilka krajów, które nie chcą dalszego finansowania Ukrainy, bo do tego siły to sprowadzą, mówiąc, że Unia Europejska ma wystarczająco dużo własnych problemów finansowych, I nie stać Unii na to, by ciągle finansować Ukrainę. Te kraje dają jako uzasadnienie swojej tezy to, że na Ukrainie występuje korupcja spora.
Tego się nie da negować. W związku z tym pytają, dlaczego właśnie na przykład oligarchowie ukraińscy nie będą finansować własnej armii. To jest kilka krajów, wśród nich są między innymi Słowacja, są Węgry i to jest właśnie ten ciekawy element, bo do tej pory była taka bardzo długo otrzymująca się opowieść, narracja, że to Wiktor Orban personalnie jest tym człowiekiem, który hamuje wszelką pomoc Unii Europejskiej dla Ukrainy, hamuje wszelkie sankcje unijne wymierzane przeciwko Rosji, Czyli krótko mówiąc jest człowiekiem Moskwy, który gra przeciwko Ukrainie będąc w Unii Europejskiej i wystarczy odsunięcie Orbana od władzy i wówczas znikną te przeszkody. Okazuje się, że nie, bo Orbana miejsce zajął Peter Madziar, polityk będący beniaminkiem salonów europejskich, namaszczony wręcz przez czołowych polityków europejskich.
I też to w sumie do niedawna był jednym z polityków, co prawda tych z drugiego, trzeciego szeregu, ale był politykiem partii Orbana. Zna Fidesz jak mało kto. Poza tym w programie wyborczym tak naprawdę on proponował to, co Orban, tylko że bez Ormana. Zatem to by wydawało się dosyć logiczne. No i po owocach ich poznamy, prawda? Teraz będziemy czekać, patrzeć na... Bo teraz widać, że jednak ludzie Orbana są sadzani do więzi i poza tym jest też kontakt personalny bardzo mocny między Madziarem a jego byłą żoną. Czołował politykę Fideszu Judith Varga, która była przecież i ministrem sprawiedliwości, spraw europejskich. Jest między innymi wielka wojna, więc ta wojna stoi się i tak Zadawać kłamtej tezie o ustawce. To jeszcze tylko chciałam zapytać, czy są jakieś alternatywy, jeżeli chodzi o to wspólne zadłużanie Unii na rzecz Ukrainy, no bo jest część państw, które tutaj nie chcą takiego rozwiązania, to mamy jakiś pomysł na takie wyjście, które pozwoli tym państwom nieuczestniczącym w pożyczce uniknąć wspólnych zobowiązań, ale też jednocześnie nie zablokuje tej pomocy dla Kijowa, która pewnie jest nam bardzo potrzebna.
Teoretycznie takie rozwiązanie jest przyjmowane na przykład podczas niektórych szczytów unijnych. Wtedy, kiedy potrzebny byłby kompromis, a kompromisu nie ma, to wówczas zamiast Poparcie przez wszystkie kraje zamiast jedności jest tak zwane, jest inne rozwiązanie polegające na tym, że jakieś kraje są wyłączone i wtedy to się nazywa konferencją. Konkluzy są przyjęte za wyłączeniem konkretnych krajów, czyli tych krajów to nie dotyczy. Zatem teoretycznie można byłoby to rozwiązanie jakoś przełożyć i w tym przypadku pytanie jednak, jak to się ma do równości płacenia składek do budżetu unijnego. Co innego, jeżeli mówimy o wdrażaniu jakichś polityk, które nie są w dodatku domeną stricte Unii Europejskiej, a co innego, jeżeli chodzi o wpłaty, no to wówczas te kraje, które płacą same, musiałoby się zgodzić na to, że ktoś inny byłby zwolniony z obowiązku płacenia.
Zatem teoretycznie taki wariant byłby możliwy. Trzeba byłoby się trochę nastygować. Trzeba by było dobrej woli. No i zobaczymy takiej zręczności politycznej. Zobaczymy, jak to będzie wyglądać. Już niedługo będzie kolejny, w grudniu, kolejny szczyt unijny. To za mniej więcej miesiąc to wtedy zobaczymy, czy udało się taki wariant przeprosować. To jeszcze na kilka chwil ten niemiecki plan budżetu na 2027 rok i mamy tutaj drugą tak naprawdę najwyższą kwotę, jeżeli chodzi o kwestie pożyczek. To jest druga najwyższa kwota od zakończenia II wojny światowej, bo łączna kwota pożyczek ma sięgnąć nawet 210 miliardów euro. I co ty o tym myślisz? Moim zdaniem to jest bardzo celowy plan, polegający na tym, żeby zmusić kraj członkowski do bycia wewnątrz Unii Europejskiej.
Branie wspólnych pożyczek to jest branie wspólnych zobowiązań. A wiemy doskonale, że czasami kredyty łączą niektóre małżeństwa bardziej mocno niż miłość, ale wspólny kredyt na dom jest tym, co spaja kiepski związek. I tak wydaje mi się, że jest w tym przypadku. To nie jest pierwsza sytuacja, bo przecież po raz pierwszy tak było z odbudowy funduszem po covidzie. Na wsparcie gospodarki europejskiej. Wtedy też to była pożyczka przecież, prawda? Później mieliśmy kolejną pożyczkę SAFE. To jest też wspólna pożyczka. I teraz byłby ten kolejny przypadek. Czyli zadłużanie Unii Europejskiej po to, żeby teraz załatać płaty z jednej strony. Zadłużanie na rzecz przyszłych pokoleń, obciążanie ich spłatą tego.
No bo w końcu kiedyś trzeba będzie spłacić. A przede wszystkim wydaje mi się, że za tym stoi plan polityczny. By zmusić kraje członkowskie do tego, by jednak wzięły na siebie wspólnie zobowiązanie finansowe i wówczas byłoby im o wiele trudniej wystąpić z Unii Europejskiej, gdyby chciały pójść na przykład śladem Wielkiej Brytanii. Tylko to wspólne zadłużanie, tak jak wspomniałeś przed momentem SAFE, no niestety tutaj może oznaczać, że to takie państwo jak Polska, no trochę na własne życzenie, bo myśmy się cieszyli, prawda, że będziemy największymi beneficjentami. Tak, tak, tak. Naprawdę nie znaliśmy i do tej pory nie znamy pani minister czy ministra, nie wiem jak woli być nazywana, nie powiedziała ile będziemy spłacać, jak Polska będzie oprocentowana, to okazuje się z miesiąca na miesiąc nasze koszty rosną, wydatki.
W korzyści jak na razie nie widać specjalnie wielkich. Więc to była taka, weszliśmy w coś bardzo, podpisaliśmy cyrograf, nie znając warunków gry. No właśnie, podpisaliśmy ten cyrograf, ja przed momentem tutaj dopytywałam, był u nas w studiu ekonomista dr Artur Bartoszewicz, ile tak naprawdę z tych pieniędzy jest wydawane, wydatkowane faktycznie tutaj u nas w Polsce dla naszego przemysłu. Nie mamy takiej wiedzy, nie mamy tak naprawdę takich informacji, a trochę tutaj podpytam ciebie, no bo ty znasz te mechanizmy tego właśnie, w jaki sposób Unia Europejska funkcjonuje, jak wygląda kwestia Nie wiem, lobbingu tego, ile tych pieniędzy może trafić jednak do tych dużych gospodarek, nadal silniejszych od Polski, czyli na przykład niemieckiej, francuskiej. To czego tutaj możemy się spodziewać? Już tak biorąc, nawet jeżeli nie mamy twardych danych, ale patrząc na te mechanizmy, które są znane przecież.
Pokazano wszystkie 9 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Dominika Cosic przedstawia temat programu unijnego SAFE i konflikty dotyczące budżetu Unii Europejskiej.
Analiza konfliktu między krajami zwymi zwanej grupą klubu skąpców a krajami proponującymi zwiększenie budżetu unijnego.
Analiza roli Petera Madziara w polityce Węgier i porównanie jego podejścia do Ukrainy z Wiktem Orbanem.
Wyjaśnienie możliwości konferencji i kontraktu w celu uniknięcia wspólnych zobowiązań finansowych.
Analiza niemieckiego planu budżetu na 2027 rok i jego związek z zadłużeniem Unii Europejskiej.
Wyjaśnienie kwestii finansowej i lobbingu w kontekście programu unijnego SAFE.
Analiza możliwości zakupu broni i amunicji z perspektywy programu unijnego SAFE.
Rozdziały i streszczenia generowane automatycznie. Pełna transkrypcja nie jest publikowana — wyszukaj frazę, aby zobaczyć dopasowane fragmenty.
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.
Miały być miliardy na rozwój polskiej obronności, tymczasem zyski z unijnych pożyczek mogą popłynąć na Zachód. Dominika Ćosić wyjaśnia, dlaczego na programie SAFE najbardziej skorzystają zbrojeniowi giganci z Francji i Niemiec.