105. rocznica traktatu ryskiego

Dobry wieczór wszystkim słuchaczom. Znowuż na antenie Gawęda. Tym razem bardzo ważna rocznica z życia naszego narodu. 105. rocznica traktatu ryskiego. 18 marca 1921 roku o godzinie 18.00. W Pałacu Czarnogłowców, który teraz odbudowano w Rydze, w środku Rygi podpisano bardzo ważny dla nas, drugi z kolei, po wersalskim, traktat porządkujący granice II Rzeczpospolitej. No cóż, zdziwił mnie zawsze taki zbieg bardzo ważnych okoliczności i próba wytłumaczenia.

I dlatego też dano narodowi konstytucję, bo Niemcy mówili sezon, sztat. W ogóle, no proszę bardzo, to jest, jak powiem, państwo z dykty. Dzisiaj się tak mówi. No więc wtedy to miało być takie w ogóle nie wiadomo co, a tu proszę, solidna robota, tu Miss Markowska i tak dalej. Okazało się, że naród ma. Wprawdzie to była bardzo wadliwa konstytucja, no i potem stał się konieczny przewrót majowy, który miał to uporządkować, bo trzy rządy w jednym roku to trochę przy dużo. Traktat ryski zgwarantował, że Ślązacy nie pójdą walczyć na wschodzie za rodaków gdzieś tam zaniemnym. No i jeszcze coś było 19. Otóż 19. była sobota, zebrało się prezydium Sejmu Rzeczpospolitej II i uchwaliło czy potwierdziło coś, co już wcześniej Sejm przyjął.

Czyli od 10 października. Wtedy to podpisano umowę, że 18 października zakończy się działanie zbrojne. To jeszcze nie jest wojna. Działanie zbrojne to jest zawieszenie broni. Armitrice to się tak ładnie w dyplomacji nazywa, które polega na tym, że no nie strzelamy, ale zobaczymy. Ale stoimy z bronią gotową do strzału. I trzeba było to uporządkować. No tam były dwie najważniejsze kwestie, które starano się rozwiązać. Jedną się udało, drugą nie. Pierwszą to była granica. No gdzie ona ma przebiegać? Polska miała swoje priorytety. Szczerze mówiąc, to Rosjanie nam oddawali nawet więcej, niż my chcielibyśmy wziąć. Na zasadzie, im więcej tych obcokrajowców w tej Rzeczpospolitej, tym gorzej będzie dla niej.