01. Aleister Crowley: fakty, mity i skandale

Jak wiesz, moim ulubionym kinem są komedie romantyczne, także nie ciągnie mnie w kierunku takich mrocznych rzeczy, no ale fakt jest taki, że tych kontrowersji jest bardzo dużo i trudno z nimi walczyć. Myślę, że kolejną rzeczą, która się do tego przyczyniła, jest jedna z wcześniejszych biografii Crowleya, biografia Johna Simonsa, na podstawie której, z tego co kojarzę, Bruce Dickinson stworzył film The Chemical Wedding, dosyć niedawno wyprodukowany, z 10 lat temu, myślę? Tak, biografia Johna Simonsa The Great Beast, która ukazała się w 1951 roku jest absolutnie fatalna.

Simon znał Crowleya w ostatnich jego miesiącach życia, ale to co poczynił w tym dziele to jest paszk filmy. Zebrał nie tylko fakty biograficzne, ale również wiele różnych plotek, które nie miały żadnego faktograficznego potwierdzenia. Sam dołożył kilka i dziś wiemy, że w niektórych akapitach po prostu fantazjował. Więc książka, ja ją mam tutaj przy sobie, ona ukazała się nakładem dość dużej firmy wydawniczej, Writer and Company i zrobiła niezłą furorę. Już w pierwszych latach doszło do chyba sześciu wznowień tej publikacji i tak, ma tutaj same cudowne rzeczy. Prasa nazywały Aleistera Crowleya najniegodziwszym człowiekiem na świecie, królem deprawości, człowiekiem, którego chcielibyśmy powiesić i kanibalem w całej okazałości.

Więc ta książka zrobiła naprawdę furorę i jak to bywa z tanią sensacją. Simons też w dużej mierze, myślę, był zaintrygowany popularnością prasy brukowej, która miażdżyła Crowleya od co najmniej tysiąc dziesiątego roku, kiedy dochło do rozprawy sądowej pomiędzy nim a Aleister Crowley. Aleister Crowley. Aleister Crowley.

No to jeżeli rozmawiamy o źródłach, to chciałbym pokazać też taką inną książkę, która ukazała się w tym samym roku co John Simons. Jest ona autorstwa Charlesa Camela i zatytułowana jest Aleister Crowley. Człowiek, mag oraz poeta. I ukazała się przez niewielkie wydawnictwo Richards Press i gdyby czytelnik zaczął studiować Crowleya od tej pozycji, a nie od Simonca, miałby zupełnie inny ogląd. Przede wszystkim Kamel znał osobiście Crowleya przez wiele lat. Byli przyjaciółmi, razem skakali z radości na dachu budynku, w którym mieszkał Crowley po bombardowaniach, kiedy przeżyli kolejną noc, chociaż Crowley stracił słuch na kilka dni wtedy, kiedy widzieli skrzyżowanie obok, kompletnie zniszczone od tonowej bomby.

I Kamel pisze te wspomnienia właśnie z tego, kim był Crowley, między innymi chwaląc jego twórczość poetycką, a także ukazując po raz pierwszy bibliografię Crowleya, ile on napisał dzieł, jak płodny był pisarzem. I coś, co buduje zupełnie inny obraz niż Simons. On jest bardzo pozytywny. On pokazuje też słabości bohatera tej biografii, ale zdecydowanie bym powiedział, że jest o wiele bardziej pozytywna. I ta część życiorysu i tu właśnie jest problem. Po prostu wielka firma wydawnicza, która ma po prostu możliwości dystrybucyjne i reklamowe i oczywiście właśnie Tematyka tego zła ogólnie wcielonego, która bardziej nas fascynuje od porządnej, ale cicho wydanej publikacji i to dokonuje wtedy olbrzymich już takich, można powiedzieć, nieodwracalnych strat w biografii Crowleya.

Dodki i pomówienia, które są u Simonsa, będą towarzyszyły nam po dzień dzisiejszy także wśród innych biografów. A powiedz, skoro już jesteśmy przy biografiach Crowleya, to powiedz, co ciebie najbardziej fascynuje tak naprawdę w życiu Crowleya? Poświęciłeś studiowaniu Thelemy, jego systemu i studiowaniu w ogóle tekstów Crowleya więcej niż połowę swojego życia. I która część tak naprawdę na ten moment, na tym etapie twojego życia ciebie najbardziej fascynuje? Bardzo trudno podsumować to w jakichś kilku słowach czy zdaniach, bo Crowley był tak wielobarwną postacią, która wydaje się w ciągu tych 70 lat życia przeżyła co najmniej kilkanaście wcieleń.

I to są rzeczy, o których na przykład John Simons w ogóle nie wspomina, skupiając się na jakichś domniemanych, jakichś sytuacjach dziwnych, w których Crowley miał pić krew kota, na przykład w opactwie Thelemy. Co jest bardzo ciekawe, bo w jego dziennikach i dziennikach innych osób, które były wtedy świadkami wydarzeń w Cefalu, nie ma o tym ani słowa, a dzienniki miały być pisane z absolutną szczerością. Aniu, więc co cię zafascynowało ewentualnie w tym życiu Crowleya, co możesz uznać za w miarę pozytywne, a mniej kontrowersyjne? Kontrowersje per se mi nie przeszkadzały, ponieważ dużo z nich