Radio MORS - Gość Radia MORS - 12 czerwca 2025

Wracamy do rozmowy z doktorem Janem Śpiewakiem. Panie doktorze, dlaczego Polacy spłacają najdroższe kredyty w Unii Europejskiej? Bo po pierwsze tak, jeśli chodzi o samą deweloperkę, to jest tak, że Polakom zabrano wybór. Polaków zmuszono do tego, żeby kupowali mieszkania deweloperów. Zaorano budownictwo społeczne, spółdzielcze, komunalne, zakładowe. Nie ma tego budownictwa. 98% mieszkań budowały deweloperzy. Jeśli nie urodziłeś się w bogatej rodzinie, czyli czujesz spadek, no to znaczy, że musisz wziąć kredyt. Jeśli musisz wziąć kredyt, no to znowu, to nie jest żaden wybór, to jest po prostu jedyna opcja utrzymania się na powierzchni, tak? Czyli idziesz do tego banku, no i te banki w Polsce zarabiają głównie na tych kredytach hipotecznych, nie muszą nic robić tak naprawdę, nie ma konkurencji na tym rynku, no i czasem człowiek ma wrażenie, że jednak nie wszystko działa zgodnie z prawem tam i z standardami.

No i sprawa kredytów frankowych pokazuje, że jednak te banki popełniają różne przestępstwa i że działają często bezprawnie i w pełni świadomie, tak? I jeśli chodzi o te wysokie koszty kredytu w Polsce, no to jest efekt tego, że po pierwsze nie było ofiarowanych w Polsce kredytów o stałej stopie praktycznie do niedawna w ogóle, czyli Polak jako jeden z nielicznych krajów w Unii Europejskiej nie ma takiego wyboru, żeby tak jak jest w Czechach chociażby czy w Anglii, że się podpisuje na 10 lat umowy kredytową o stałej stopie. Tylko właśnie na zmienną stopę procentową. I tą zmienną stopę procentową ustalono oparto o wskaźnik WIBOR, który sam banki ustalają. Czyli to już jest potencjalnie pierwszy konflikt interesów. Te banki ustalają to i te banki niby ustalają go w zależności od stopy NBP. Tylko, że banki mówią, że WIBOR ma odzwierciedlać koszt finansowania kredytu, czyli tego ile banki pożyczają od siebie mniej więcej za pieniądze plus ich marża.