Mentionsy Mentionsy
Program dla Polskich Seniorów
Program dla Polskich Seniorów

Audycja dla polskich seniorów - odc. 285

28.11.2025 ·10 min 51 s

285 mini-program dla polskich seniorów. W dzisiejszej audycji - o Świętych Katarzynie i Andrzeju.

Ciekawostki o Polsce Zgodnie z tradycją Święta Katarzyna miała być opiekunką cnotliwych kawalerów, zaś Święty Andrzej opiekował się pannami na wydaniu. Obydwoje święci patronowali także wróżbom matrymonialnym młodzieży. Wróżby andrzejkowe już w XVI wieku bawiły niemal wszystkie panny na wydaniu. Andrzejkowe wróżby matrymonialne, znane w wielu regionach Polski, mają zasięg europejski. Ich kolebką może być starożytna Grecja, a zwłaszcza greckie wyspy Sporady. Równie gorliwie jak w Polsce, Wigilię św. Andrzeja wróżyły sobie panny na wydaniu w Niemczech, Szwajcarii Niemieckiej, na Słowacji i w Czechach, w Rosji, na Ukrainie i Białorusi, w Rumunii, na Węgrzech i Litwie, w krajach śródziemnomorskich, a zwłaszcza na Wyspach Greckich.

A także różnych atrybutów związanych z jego zawodem, takich jak np. strzelba, że będzie myśliwym albo wojskowym, drzewo lub inna roślina, to znaczyło, że będzie ogrodnikiem, albo książka, gdzie wróżono, że będzie urzędnikiem albo nauczycielem, czy też uczonym. W przeszłości wróżby andrzejkowe traktowane były bardzo poważnie i uczestniczyły w nich wyłącznie dziewczęta, panny na wydaniu. Nigdy nie brały w nich udziału kobiety zamężne, nawet bliskie krewne. Mogły one najwyżej pomóc dziewczętom w przygotowaniu spotkania albo w interpretacji wróżby. A tym bardziej nie mogli uczestniczyć w tym mężczyźni i chłopcy. Z czasem jednak andrzejkowe wróżby dziewczęce stały się przede wszystkim zabawą.

I w tej właśnie formie tradycje wróżb andrzejkowych traktowanych na wesoło i z humorem przetrwały do naszych czasów. Obecnie jest to wesołe spotkanie młodzieży, dziewcząt i chłopców przy herbatce i ciasteczkach połączone z różnymi traktowanymi z humorem wróżbami. Jest to nowy obyczaj i znak czasów, bo dawniej chłopcy nigdy nie bywali dopuszczani do spotkań dziewczęcych i wróżb andrzejkowych. Dzisiaj natomiast chłopcy z dziewczętami spotykają się razem, bawią się i wróżą sobie wspólnie, wylewając wosk do wody, losując przedmioty schowane pod talerzykami i wrzucone do kapelusza lub czapki karteczki z imionami osobno-męskimi i żeńskimi. Podobnie bawią się dla żartu, wróżą sobie dzieci w szkołach i nawet w przedszkolach, bo i tam dla starszych dzieci urządzane są doroczne andrzejkowe zabawy.

A jakie przysłowia towarzyszą Andrzejkom? Na przykład, w noc świętego Andrzeja panną z wróżby nadzieja. Albo noc Andrzeja świętego przy wiedzie narzeczonego. Lub też na świętego Andrzeja trzakorzucha dobrodzieja. Śmiech to zdrowie, każdy ci to powie. Samotny, zdesperowany samiec żaby dzwoni do wróżki i pyta się, jak będzie malować im jego najbliższa przyszłość. Spotka pan piękną, młodą, atrakcyjną dziewczynę, która będzie chciała wiedzieć o panu wszystko.

Pokazano wszystkie 4 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.