Mały Słownik Onkologiczny - PopOnkologia S1E8
W ósmym odcinku zabieramy Was w podróż po skrótach, które w onkologii padają równie często, co niezrozumiale: OS, PFS, LC, MFS... – czy to tajne szyfry? Tajemna mowa onkologów? A może po prostu sposób na to, by zrozumieć, jak naprawdę działają terapie przeciwnowotworowe?Omawiamy nie tylko skróty z badań klinicznych, ale też pojęcia takie jak czynniki predykcyjne i prognostyczne – wyjaśniamy, które mówią o tym, co się wydarzy, a które jak pacjent może zareagować na leczenie.W międzyczasie wspominamy czasy, gdy każdy miał na półce słownik, leksykon i encyklopedię, filozofujemy z Hararim, wracamy do sagi Alien, i jak zawsze bawimy się w gierki słowne.To odcinek nie dla „antysemantów”; o języku, nauce i o tym, jak nie zgubić się w gąszczu onkologicznych pojęć — z przymrużeniem oka, muzycznymi dygresjami i szczyptą nostalgii. Zapraszamy do słuchania!
I CSS to jest Cancer Specific Survival. Czyli przeżycie zależne od nowotworu. Czyli śmierć tym płciom kontrolnym spowodowana jest przez nowotwór, na który chorował dany pacjent. I co ważne, Poza tym mamy tzw. punkty końcowe, które... Na przykład są używane zamiennie, ponieważ niektóre nowotwory mają bardzo długie oczekiwane przeżycie. I żebyśmy wiedzieli wcześniej o tym, czy leczenie jest skuteczne, mamy tak zwane MFS-y.
I to jest świetny parametr, bardzo popularny parametr, zwłaszcza, tak jak mówisz, u tych pacjentów, którzy nawet z chorobą mogą żyć bardzo długo, na przykład w raku prostaty. MFS, czyli metastasis free survival. Czyli czas wolny od przeżytów odległych. Odległych, tak jest. Pamiętacie TNM? To jest to M. Jeżeli ktoś nie pamięta, zapraszamy do poprzednich odcinków. Tak, to był odcinek drugi. TNM, część druga. Czyli odcinek trzeci. Albo czwarty. TNM, część druga. MFS, jasne. To jest bardzo ważne. A oprócz tego mamy PFS-y. PFS – Progression Free Survival, czyli czas wolny od progresji choroby.
Też ważna rzecz, żeby może wytłumaczyć, że te czasy wszystkie, o których mówimy, najczęściej w badaniach klinicznych czy nawet w badaniach retrospektywnych, bo też jeszcze to będziemy musieli wyjaśnić na temat badań. W każdym razie w większości badań mierzone są, uwaga, od początku leczenia choroby. Czyli to jest czas mierzony od początku choroby do wystąpienia jakiegoś konkretnego zdarzenia, o którym mówiliśmy. Czyli PFS to jest czas od początku leczenia do wystąpienia progresji choroby i tutaj nieważne jakiej, może być to progresja miejscowa nowotworu, może być to przerzut regionalny, czyli do węzłów chłonnych, może być to przerzut odległy, ale też może być to śmierć z powodu nowotworu.
Analiza przeżycia i ona polega na tym, że możemy mówiąc po prostu zgrupować różne obserwacje u różnych pacjentów z jakąś jedną jednostką chorobową najczęściej. Mimo tego, że jedni żyli w latach 70., a drudzy 50 lat później, możemy ich wszystkich przełożyć do dnia zero, czyli u każdego dniem zero jest określony dzień rozpoczęcia terapii. Dzięki pewnej funkcji możemy obejrzeć, jak rokuje dane leczenie u tych chorych, albo jak oni rokowali, bo to ci pacjenci rokują, a nie leczenie. Prawda? No tak. Czyli co? Local control, PFS.
Znaczy tak, a poza tym też niektóre projekty naukowe mogą być na tyle abstrakcyjne dla wielu osób, że nie dostaną finansowania. Niektórzy twierdzą nawet, że Albert Einstein by nie dostał swojego Nobla za odkrycia swoje i wielu ówczesnych fizyków, ale pewnie również lekarzy, bo nikt by tego nie rozumiał, co oni robią. A druga rzecz, która jest problematyczna, myślę, że to jest ważna rzecz i też warto o tym powiedzieć, że najczęściej promuje się prace naukowe, które, jak to się ładnie mówi, wyszły. Czyli które pokazują to, że dany lek, zwłaszcza dana metoda, przyniosły istotnie statystycznie wydłużenie na przykład OS-ów czy wydłużenie PFS-ów.
Pokazano wszystkie 5 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.
W ósmym odcinku zabieramy Was w podróż po skrótach, które w onkologii padają równie często, co niezrozumiale: OS, PFS, LC, MFS... – czy to tajne szyfry? Tajemna mowa onkologów? A może po prostu sposób na to, by zrozumieć, jak naprawdę działają terapie przeciwnowotworowe?
Omawiamy nie tylko skróty z badań klinicznych, ale też pojęcia takie jak czynniki predykcyjne i prognostyczne – wyjaśniamy, które mówią o tym, co się wydarzy, a które jak pacjent może zareagować na leczenie.
W międzyczasie wspominamy czasy, gdy każdy miał na półce słownik, leksykon i encyklopedię, filozofujemy z Hararim, wracamy do sagi Alien, i jak zawsze bawimy się w gierki słowne.
To odcinek nie dla „antysemantów”; o języku, nauce i o tym, jak nie zgubić się w gąszczu onkologicznych pojęć — z przymrużeniem oka, muzycznymi dygresjami i szczyptą nostalgii. Zapraszamy do słuchania!