Mentionsy Mentionsy
Polityka Insight Podcast
Polityka Insight Podcast

Strażnik budżetu | Wartość dodana

14.05.2026 ·44 min 39 s · 8 rozdziałów

W dzisiejszym odcinku Sławomir Dudek, przewodniczący Rady Fiskalnej, opowiada, czym jest Rada, dlaczego została powołana oraz jakie ma narzędzia, uprawnienia i analityczne zaplecze. Ocenia stan finansów publicznych i zastanawia się, czy grozi nam przekroczenie konstytucyjnego limitu długu.Rozmowę prowadzi Hanna Cichy.Zapraszamy!

0:08 · Wstęp i aktualności gospodarcze 1

Dane te prawdopodobnie nie odzwierciedlają jeszcze wojny w Zatoce Perskiej, ale są najpewniej skutkiem dość długiej zimy, która negatywnie wpłynęła na tempo inwestycji. Czekamy na Wasze propozycje ciekawych tematów, na to co Was zainteresowało w gospodarczym świecie i na to na co Wy zwróciliście uwagę. Piszcie o tych wszystkich rzeczach w mediach społecznościowych, a także na platformach streamingowych. Do usłyszenia. Czy koniunktura jest dobra, czy trwa kryzys? W Polsce budżet zawsze jest pod kreską. Lata deficytowej polityki, kolejne obniżki podatków, rosnące wydatki socjalne, presja na zwiększanie wydatków obronnych doprowadziły polskie finanse publiczne do ściany, a konkretnie tuż nad granicę konstytucyjnych limitów zadłużenia.

3:50 · Koniunktura i budżet publiczny 1

Tak potocznym językiem niektóre rady fiskalne na swoich stronach mówią, że to jest taki watchdog fiskalny, tylko że państwowy, istniejący w ramach struktur państwa, aczkolwiek nierządowy, bo trzeba podkreślić, że my jesteśmy jednostką niezależną, jesteśmy państwową, finansowani z budżetu, ale na tej samej zasadzie jak Najwyższa Izba Kontroli, Rzecznik Praw Obywatelskich, czyli rząd nie może nam budżetu obciąć, parlament może w ramach procedury, także to jest taka niezależność jak NIK i warto tutaj do NIK-u w tym sensie formalnym porównywać. Powstaliśmy w związku z implementacją dyrektywy europejskiej, jesteśmy ostatnim krajem, który nie miał rady fiskalnej, w Unii Europejskiej. Jesteśmy spóźnieni o 10-15 lat. W większości krajów te rady istnieją od 15 lat, a w tych takich krótszych to są epizody dziesięcioletnie.

6:45 · Rada Fiskalna - powstanie i zadania 6

No te uprawnienia są inne. Dyrektywa rzeczywiście daje taki minimum mandatu i w różnych krajach w różnym stopniu to zaimplementowano. U nas raczej mamy minimum implementacji wynikające z dyrektywy. Wiele dobrych rad poszło jednak dalej, ale też zmienił się taki paradygmat. Nie podoba mi się to słowo, ale może powiedzmy założenia fundamentalne, principles co do rad fiskalnych. Kiedyś zakładano, że rady fiskalne będą miały taką mocną sprawczość decyzyjną, że mogą coś zaklepać, wręcz zatwierdzić budżet i nie puścić go dalej albo... Nie wiem, powiedzieć, że wydatki mają wynosić tylko 100 i nie można przekroczyć, albo wręcz były takie modele, że te rady decydują o kształcie polityki fiskalnej i ten model ewoluował, bo rady mają podnosić poprzeczkę debaty o finansach publicznych, pilnować przestrzeganie reguł.

mówić, gdzie są mielizny, pokazywać, jak przepłynąć właśnie wokół tych gór lodowych albo czy są góry lodowe, jak się zachowywać we mgle, ale nie trzymać koło sterowe. Koło sterowe trzyma władza wykonawcza i OECD, Międzynarodowy Fundusz Walutowy już doszły do wniosku, że takie rady, które mają naprawdę silne decyzje, On się wtedy kłócił z mandatem władz wykonawczych. Ten mandat władz wykonawczych jest z wyborów. Ludzie wybierają określony kształt polityki gospodarczej, czy chcą więcej transferów, czy chcą niższe czy wyższe podatki. Dopóki to się mieści w sufitach wyznaczonych przez reguły fiskalne, przez odpowiedzialność, no to to jest kompetencja rządu, żeby ten kształt polityki. Rady mają ostrzegać i stąd powstał model zastosuj lub wyjaśnij.

I on istnieje w większości rządów. rad fiskalnych na świecie i w Unii Europejskiej. Czyli rady wydają pewnego rodzaju rekomendacje, oceniają czy np. rząd nie ominął reguły bokiem, albo czy jest spełniona, albo czy reguła jest dobra, czy nie ma jakiś dziur w regule i czy nie trzeba poprawić. Zgłasza uwagi, zastrzeżenia do prognoz makroekonomicznych, sprawdza czy wpływy podatkowe oszacowane nie są zbyt optymistyczne. I w większości rad jest ten model, że jeżeli jest lista rekomendacji, zaleceń Rady Fiskalnej, to rząd albo je stosuje, a jeżeli nie stosuje, to je wyjaśnia. I często są też takie modele, że jak wyjaśnia, a nie stosuje, to trzeba te wyjaśnienie i te wątpliwości rady dołączyć do dokumentu budżetowego, czyli pewnie zaprosić też przewodniczącego rady albo członków rady do debaty już tej debaty.

No i tu w prognozach jest zatwierdzanie, ocenianie, lub produkowanie, ale takiego mandatu silnego, bo na przykład Rada Polityki Pieniężnej jest mocno decyzyjnym ciałem, decyduje o bardzo ważnym parametrze polityki, najważniejszym, jak stopy procentowe. Gdyby to przełożyć na Rady Fiskalne, to taki mocno decyzyjny model by polegał na tym, że nie wiem, że Rada ustala wręcz poziom wydatków, ogólny limit wydatków, tak dyskrecjonalnie. No dobrze, ale to nie jesteśmy w tym świecie, jesteśmy w tym świecie, że... Znajdziemy się w drugiej połowie roku, Ministerstwo Finansów opublikuje, pokaże projekt budżetu, dostaniecie go, powiecie, no naszym zdaniem to jest przeszacowane, to jest niedoszacowane, to jest w ogóle źle i to się nie zgadza. Weźmiecie do Ministra Finansów, a Minister Finansów powie, ojej i pójdzie dalej z tym budżetem, tak?

Musi wyjaśnić przede wszystkim. Tutaj są konsekwencje, jeżeli to bardzo będzie prognoza nierozsądna, bo też w ekonomii jest tak, że nie ma takich zero-jedynkowych decyzji. Nie da się założeń makroekonomicznych i prognozy dochodów podatkowych. ocenić zero-jedynkowo. Niektóre są lepiej oszacowane, niektóre mniej dokładnie. I takiej oceny zero-jedynkowej, jakiejś zważonej, to chyba żadnej Radzie w Unii Europejskiej się nie udało zrobić. Także przeważnie jest ocena opisowa, wytykająca punktowe problemy, część chwaląca, akceptująca. No ale teraz mówisz o szacunkach, a gdybyśmy znali się w tym wrześniu w sytuacji, w której w projekcie budżetu we wrześniu tego roku, we wrześniu przyszłego roku, no to już w ogóle będziemy mieć taki budżet wyborczy, w którym w budżecie jest zapisana, wiesz, kolejna piętnasta emerytura albo tysiąc plus zamiast osiemset plus, to czy to jest też coś, co będziecie oceniać?

Jakby same polityki, znaczy nawet może nie na zasadzie, że no nie należy, ale że wprowadzenie tej polityki wiąże się z takimi, takimi ryzykami. Jeszcze może wyjaśnię, bo wprowadzenie Rady Fiskalnej we wszystkich krajach Unii Europejskiej wynika z takiej dyrektywy o ramach budżetowych. To jest dyrektywa 2011-85, ale to jest taka dyrektywa o ramach budżetowych. Ona powstała wiele, wiele lat temu i jest cały czas udoskonalana. I co to są ramy budżetowe? Ramy budżetowe to jest taka architektura, ramy konstrukcyjne finansów publicznych, a deficyt, już ta konkretna wielkość deficytu, długu, to jest treść wypełniająca te ramy. I w tych ramach W ramach budżetowych, w ramach instytucjonalnych, w tej otoczce instytucjonalnej mamy instytucje, takie fizyczne instytucje jak Rada Fiskalna, ale mamy instytucje takie prawne, czyli reguły wydatkowe.

11:44 · Procedury i mandaty Rady Fiskalnej 11

Elementem ram budżetowych jest istnienie numerycznych reguł fiskalnych i my mamy numeryczną regułę wydatkową, mamy numeryczne reguły długu, 60% w Konstytucji i 55% Ale ramy budżetowe obejmują też jak wygląda proces budżetowy, czy on jest przejrzysty, czy zawiera wszystkie informacje, czy sekwencja dokumentów planistycznych jest okej. Ramy budżetowe to jest również kwestia jawności i przejrzystości finansów publicznych, czy ona jest adekwatna i zrobiona. No i ramy budżetowe to jest to, jak są robione prognozy, czy nie są optymistyczne, zafałszowane, być może celowo obciążone. Dochody podatkowe, no bo ważne jest, żeby sprawdzić, czy rząd nie przeholował z założeniami makroekonomicznymi, nie przeholował z tym, jak policzył podatki już na podstawie, załóżmy, dobrych założeń makroekonomicznych.

Tu mamy dochody, rząd podejmuje decyzję o istniejących wydatkach, może dołożyć nowe wydatki, Trzeba sprawdzić, czy dobrze policzył dług i deficyt, czy wszystko ujął, czy czegoś nie wyprowadził na bok. No i jak już mamy te agregaty, to później sprawdzamy, czy są spełnione te reguły fiskalne. I my w tym jesiennym mandacie, jak wykonamy te wszystkie czynności, to też mamy wprost napisane, że mamy sprawdzić, czy ustawa budżetowa, projekt ustawy budżetowej jest zgodny ze stabilizującą regułą wydatkową, jest zgodny z tymi regułami długu, czyli konstytucyjną i tą w ustawie o finansach publicznych. Jeszcze dodatkowo element unijny, czy jest zgodny z taką unijną regułą wydatkową. Ona się nazywa Net Expenditure Growth, czyli dynamika wydatków netto. To trochę jest inaczej liczone i mamy w tych trzech elementach to sprawdzić.

Jeżeli rząd przekroczy 55, to powiemy, że jest niespełnione, niebezpieczne, że to jest ryzyko dla finansów. Postaramy się zrobić symulację, co to oznacza. Czyli na pewno sprawdzimy spełnienie. Regułę wydatkową też sprawdzimy, czy wszystko jest dobrze ujęte. I te inne reguły, ale ważne, czyli jeżeli reguły będą spełnione, bo reguła wydatkowa wymusza to, jeżeli ktoś chce zaproponować nowy wydatek, nowe, nie wiem, piętnastkę. To musi go czymś sfinansować. To musi to czymś sfinansować i reguła wydatkowa już jest takim automatem. Ona mówi, że okej, jak chcesz coś wprowadzić, to znajdź podatek albo wytnij inny wydatek. No jeżeli rząd zrobi to w zgodzie z regułą wydatkową, która jest dobra i nie ma dziur, No to chodzi o to, że każdy z członków ma pewne swoje poglądy normatywne, ekonomiczne, a my działamy pozytywnie.

Ja powiedzmy wolę niższe podatki niż wyższe, czyli pewnie konsolidacji szukałbym po stronie dochodowej najpierw, później po wydatkowej, ale oczywiście najważniejsza jest stabilność. Są poglądy pewnie w Radzie trochę inne, ale na końcu mamy sprawdzić, czy stabilność jest zachowana, a to rząd decyduje w ramach debaty już w Sejmie ze swoim mandatem, czy chce konsolidację fiskalną zrobić bardziej po stronie dochodowej, bo taka jest wola społeczeństwa, czy bardziej po stronie wydatkowej. Zresztą Międzynarodowy Fundusz Walutowy to w ostatniej analizie też powiedział. Macie za wysoki deficyt, długu się nie da zatrzymać, konsolidacja jest konieczna, ale struktura konsolidacji musi wynikać z uczciwej debaty ze społeczeństwem, ale musicie ją zrobić, ale ta struktura, można sobie wyobrazić, nie wiem, trzy rodzaje konsolidacji, tak? Bardziej po stronach dochodowej, mniej powydatkowej i tak dalej.

Sejm jest z założenia ciałem politycznym. No ale za dużo tych emocji politycznych jest, a nie takiej merytorycznej dyskusji, ale też będziemy zapraszani do Sejmu. Zgodnie z ustawą na Radę Dialogu Społecznego bardzo ważnym elementem funkcjonowania dzisiejszych rad jest również komunikacja społeczna. Czyli to, co robimy teraz. To, co robimy teraz. W zasadzie jak obejrzałem, bo myślę, że przestudiowałem wszystkie 27 rad łącznie z brytyjską i mniej więcej wiem, co się jak tam... dzieje i też rady fiskalne cyklicznie, zresztą to jest w naszej ustawie, my też musimy po trzech latach zamówić taki audyt, jak działała rada fiskalna. Możemy to zamówić w kraju, a możemy to zamówić za granicą. Rozumiem, że OECD robi takie audyty.

I członkowie Rady są w różnym wieku, wychodzą się z różnych środowisk, specjalizują się w różnych obszarach ekonomii. No to pewnie będzie pomagało budować też takie autority. Powiedz trochę więcej o samej Radzie. Ilu was jest i jak funkcjonuje to zaplecze analityczne? Czy jesteście jeszcze jakimś takim tworem w budowie? Gdzie jesteście do tego miejsca, którym chciałbyś być docelowo? Jesteśmy startupem i to wszystkim podkreślam i w ogóle wszystkim mówię też nowym pracownikom, że Wy nie jesteście zwykłymi pracownikami, jesteście współzałożycielami tej organizacji, bo naprawdę od ścierniska budujemy tą radę. Zresztą różne modele były w innych krajach. W innych krajach są na przykład rady, które są umiejscowione przy takich NIK-ach, czyli izbach kontroli. I wtedy to całe zaplecze administracyjne już wtedy jest tej izby kontroli albo przy banku centralnym. Zdarzają się przykłady, że tworzy się rady fiskalne przy jakichś

istniejących rządowych think tankach i wtedy już nie startuje się od zera. U nas wybrano model tak zwany standalone, czyli taka instytucja od zera. Dyrektor zarządzający, bo jest osobno powoływany dyrektor zarządzający, został wyłoniony dopiero jesienią ubiegłego roku, czyli my ledwo co 1 stycznia weszliśmy i biuro było puste. Nie mieliśmy pracowników, researcherów, badaczy i to wszystko równolegle trwa, budujemy. W tej chwili mamy taki budżet określony na kilkanaście osób, jeżeli chodzi o zaplecze, czyli biuro Rady Fiskalnej. Samych członków, i to wynika z ustawy, ma być siedmiu, ale jest sześciu, bo czekamy na kandydata prezydenckiego. Był etap procedowania z kandydatem prezydenckim, ale w Senacie nie. No bo członków wybiera Sejm za zgodą Senatu. Tak, ale ten model mamy taki demokratyczny i rozproszony.

Ale faktycznie, ten pierwszy skład chyba też został dobrze przyjęty. To powiedz, bo jednak dla takiej osoby jak ty, która żyje tymi finansami publicznymi od bardzo, bardzo wielu lat, najpierw w Ministerstwie Finansów, potem w Think Tanku, teraz znowu w sektorze publicznym, ale po drugiej stronie stołu. Jaki jest twój cel? Czy skończy się twoja kadencja za kilka lat i co byś uznał za sukces? Gdzie chcesz tą radę doprowadzić? Może też powiem o biurze króciutko, bo biuro mamy te kilkanaście osób, no ale biuro musi mieć pracowników administracyjnych i na takich badaczy, analityków zostaje nam Powiedzmy 10 etatów, to jest i mało i dużo, no pewnie jakieś think tanki chciałyby mieć 10 analityków, ale jak porównamy się do innych rad fiskalnych, to różnie jest w Unii, są i mniejsze, które mają, nie wiem, 5 analityków, ale to jeszcze przed zmianami dyrektywy, ale są rady takie jak holenderska, która ma zaplecze w postaci central planning bureau, które zatrudnia tam 150 osób, Hiszpania, Francja, Austria, bardzo dużo mają pracowników i to są bardzo duże rady i mają...

więcej pracowników, więcej możliwości, więcej analiz i trzeba mierzyć te zamiary na siły. My jesteśmy powiedzmy taką średnią, nie za małą, ale też na pewno nie dużą, także taką średnio małą radą fiskalną, biorąc to za plecze analityczne. Teraz zacząłem czytać książkę pani profesor Ewy Łętowskiej, która była pierwszym rzecznikiem praw obywatelskich i budowała od zera Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich. Ona napisała cykl felietonów i Po pierwsze, bardzo dużo pisze, że początek prac Rady to jest oczywiście zbudowanie biura, pracowników. To jest w ogóle gra zespołowa. Ja zawsze byłem za grą zespołową i chciałbym, żeby właśnie zostało silne biuro. Bo ja mam kadencję na 6 lat. Nie wiem, co będzie za 6 lat. Każdy z nas może startować na drugą kadencję, ale na pewno... Chciałbym, żeby była rada wiarygodna, postrzegana jako niezależna.

To, czy będzie sprawcza, czy nie, no to się okaże, bo to nie zależy trochę od nas. My na pewno chcemy być sprawczy, ale będziemy wszystko robić, żeby poprzez kwestie reputacyjne, komunikacyjne mieć tą sprawczość wyższą, ale na pewno co musi zostać? Musi zostać silne biuro rady fiskalnej, silnych analityków, gdzie jest pełno baz danych, silnych narzędzi. gdzie jest zbudowany jakiś taki thinknet wokół Biura Rady Fiskalnej i różnych innych ekspertów, bo to jest mój też taki konik, żeby budować nie thinktanki, tylko thinknety. Nie zamykać się i myśleć w jednym thinktanku, tylko raczej się łączyć i specjalizować. I pierwsza inicjatywa, no to zrobiliśmy forum prognoz Rady Fiskalnej. Zaprosiliśmy głównych ekonomistów wszystkich banków, instytucji finansowych. ale również politykę Insight zaprosiliśmy, zaprosiliśmy głównych ekonomistów, organizacji pracodawców. Mamy tam ponad 20-25 członków tego naszego forum Prognoz Rady Fiskalnej.

Wysłałam nasze prognozy, ankieta była dosyć mordercza, znaczy bardzo obdówa i szczegółowa i obszerna. A czy będziecie też na przykład współpracować z Polskim Instytutem Ekonomii? Na pewno też, bo powiedzmy ten thinknet to będzie miał tych takich swoich odmian, czy też forów kilka. No mamy forum prognoz i tutaj wzięliśmy głównych ekonomistów, ci co na bieżąco śledzą i robią prognozy, ale na pewno chcemy współpracować z thinktankami, z Polskim Instytutem Ekonomicznym, ale też z innymi thinktankami No wymieniłam ich, bo są rządowe. Wcześniej mówiliśmy o rządowych think tankach. Ale mamy wiele think tanków robiących świetne analizy, mających modele. Mógłbym tu wymieniać, nie chcę żadnego reklamować, bo kogoś nie wymienię. Na pewno ze środowiskiem akademickim chcemy współpracować. A planujesz jakieś publikacje, to znaczy takie poza tymi opiniami, stanowiskami rady, takie bardziej właśnie o charakterze popularyzatorskim czy pogłębiającym jakiś temat?

24:54 · Mandaty i roli Rady Fiskalnej 6

Tak, chcemy też uruchomić cykl seminariów, takich naukowo-praktycznych, które będą się kończyć publikacjami. Także też edukacja jest ważnym filarem mandatu Rady. Także właśnie ten rozmiar Rady nie jest duży, ale wydaje mi się, że chcemy, żeby skrzyżowanie Marszałkowskiej z Królewską, tu gdzie jesteśmy w siedzibie Rady, było takim skrzyżowaniem debaty o finansach publicznych, tych, których powstaje... w szeroko rozumianej sieci różnych instytucji, czyli akademickich, think tanków, biur głównych ekonomistów, środowiska akademickie, samorządowe i żeby to tutaj na tych seminariach się wymieniać. A NBPA dla polityki pieniężnej? Przypuszczam, że też będziemy. Teraz jesteśmy w fazie takiej też dogadywania się i współpracy. Kończymy albo już nawet sfinalizowaliśmy porozumienia o współpracy i wymianie danych z NFZ-em, z ZUS-em.

Rozmawiamy z Głównym Urzędem Statystycznym. Danezus, moje marzenia, tyle informacji o Polakach o rynku pracy. Właśnie, to jest esencja tego, jak widzę, biuro Rady Fiskalnej i Radę Fiskalną, ale jak powiedziałem, my się zmienimy, tutaj rotacja członków będzie różna, ważne jest, żeby biuro zostało silne, bo to tak jest jak z Radą Polityki Pieniężnej, że... możemy różnie oceniać te różne kadencje Rady Polityki Pieniężnej. Jedne były gorsze, drugie lepsze. Możemy też różnie oceniać NBP, ale jednak ten kościec analityczny, narzędzia gdzieś tam są. Może one nie są wykorzystywane tak, jakby wszyscy chcieli, ale analitycy, którzy się przewijali przez NBP to zawsze byli dobrzy. I ta pamięć instytucjonalna w tym NBP jest, no tutaj nie mamy aż takich zasobów jak NBP, bo powiedzmy analizami w NBP na potrzeby Rady Polityki Pieniężnej to pewnie się 200-300 osób zajmuje, jakby tak zliczyć i Departament Statystyki, Analiz i jakieś tam stabilności.

Były już pierwsze ścięcia z Ministerstwem Finansów a propos dostępu do danych. że ministerstwo wam tam czegoś przesłać nie chciało. Natomiast rozmawiamy w tygodniu, w którym zrealizowaliście ten pierwszy ustawowy mandat, czyli wydaliście opinię do założeń makroekonomicznych do budżetu. No i ta opinia nie jest bardzo pozytywna mówiąc oględnie. To króciutko o mandacie. Mamy mandat zapisany w artykule 4 ustawy, ale taki mandat to jest tak, opiniowanie prognoz makroekonomicznych na podstawie ustawy budżetowej. I to właśnie ten mandat zrealizowaliśmy, bo wieloletnie założenia makroekonomiczne są tym pierwszym etapem w procesie budżetowym. Będzie drugi etap, bo jak powstanie ustawa na jesień, no to tam też jest uzasadnienie do ustawy budżetowej i druga edycja wskaźników makroekonomicznych. Najczęściej to są te same z wiosny, ale one mogą ulec zmianie.

My drugi raz będziemy musieli zaopiniować ustawę budżetową nie tylko pod kątem fiskalnym, ale również tych założeń prognoz makroekonomicznych. Mówiliśmy, że mamy mandat do opiniowania całej ustawy budżetowej, ale mamy też mandat obowiązkowy do opiniowania ram budżetowych. Ramy budżetowe to bardzo szerokie pojęcie. To są reguły fiskalne, ale to jest cała architektura finansów publicznych, czy też sama Rada Fiskalna. Możemy opiniować, jak kiedyś będzie projekt ustawy zmierzający do... likwidac albo zmieniający Radę Fiskalną, to my się też wypowiemy i to ocenimy w sensie instytucjonalnym. I mamy też mandaty takie fakultatywne. Na przykład rząd może się zwrócić do Rady Fiskalnej o ocenę tego sprawozdania z wykonania średniookresowego planu budżetowo-strukturalnego, czyli tego planu na potrzeby europejskie albo EDP.

Ale tu jest fakultatywny mandat. Rząd teraz się nie zwrócił o ocenę sprawozdania z realizacji. Ale my to niezależnie od tego ocenimy. Mamy też duży mandat już w ustawie o finansach publicznych, nie stricte w ustawie o Radzie Fiskalnej, o ocenie parametrów reguły wydatkowej. Reguła wydatkowa już jest bardzo skomplikowana, ale ma tam korektę konsolidacyjną. Można kwestię zawieszenia reguły, jeżeli wystąpi jakaś pandemia albo kryzys, to wtedy rząd może się zwrócić, znowu minister finansów w tym wypadku, może się zwrócić o opinię, też nie jest fakultatywne, ale jest jeden mandat fakultatywny i to silnie decyzyjny. że gdyby w ciągu roku okazało się, że z jakichś powodów niezależnych od rządu, to może być jakaś koniunktura gospodarcza, ale to trzeba uzasadnić. Rząd mówi, musimy przekroczyć regułę wydatkową, to wtedy musi wystąpić o zgodę Rady Fiskalnej i tutaj to mamy przycisk tak, nie.

Mogą albo nie. I tutaj jest naprawdę silny mandat, już taki decyzyjny. A wracając do tych wieloletnich założeń makroekonomicznych, no to nasza ocena to są założenia na lata 26-2030, wieloletnie założenia makroekonomiczne. Te założenia teraz też poszły równolegle do Rady Dialogu Społecznego, też są ważne w procesie budżetowym i tam strona pracowników i pracodawców wykorzysta te założenia, nie wiem, do swoich propozycji płacy minimalnej, waloryzacji rent i emerytur, wzrostu wynagrodzenia w sferze budżetowej, a później te założenia są wysłane do dysponentów i na podstawie tego cała masa dysponentów w sektorze finansów publicznych zrobi swoje plany finansowe Na lata kolejne i dopiero to będzie złożone w cały budżet. No i najciekawszy jest ten krótki horyzont, no bo w długim horyzoncie wszystkie takie prognozy zawsze sobie dążą, inflacja do celu, dynamika PKB do dynamiki potencjalnej, bezrobocie do bezrobocie naturalnego i tak dalej.

Pokazano pierwszych 25 dopasowań — doprecyzuj frazę, aby zawęzić wyniki. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.