Mobbing w pracy. Czy potrafimy się przed nim bronić?

Mobbing jest W Polsce zjawiskiem powszechnym, a badania z lat 24-25 wskazują na bardzo wysoką, wręcz niepokojącą skalę problemu, a część analityków określa to wręcz mianem plagi w niektórych środowiskach zawodowych. I na ten temat mobbingu w pracy oraz tego czy potrafimy go Właściwie odczytać i czy potrafimy ten mobbing jakoś powstrzymać, bronić się przed nim. Dzisiaj w studiu za sprawą gości pani Kamila Pawłowska z Okręgowego Inspektoratu Pracy w Kielcach. Pani Kamila jest także psychologiem. Witam, dobry wieczór. Dzień dobry, witam państwa. Pan Andrzej Folfas z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie, starszy specjalista pracy z rodziną.

Witam pana, panie Andrzeju. Witam serdecznie. 4 1 jeszcze raz 2 0 0 20 20 to numer naszego telefonu. Mobbing w miejscu pracy. Czy państwo mieli do czynienia z tym zjawiskiem. Czy potrafimy się bronić przed mobbingiem. To zacznijmy od pani Kamili. Okazuje się że w samym 2024 roku do Państwowej Inspekcji Pracy wpłynęło około 1600 skarg co przy Ponad 16 milionach osób pracujących nie jest jakimś dużym wynikiem, ale temat jest państwu znany. Czy my się potrafimy bronić przed mobbingiem? Myślę, że coraz bardziej potrafimy się bronić przed mobbingiem, to znaczy na przestrzeni lat zauważamy wzrost świadomości społecznej i takiej pracowniczej, to znaczy coraz częściej pracownicy zaczynają mieć świadomość tego, jakie mają prawa i jakie mają obowiązki, czyli co pracodawca może egzekwować w ramach tej podległości służbowej,

Myślę, że dużo. Czy my w ogóle wiemy, Panie Andrzeju, co to jest mobbing? Czy jesteśmy w stanie zdefiniować? Bo to się stało bardzo modne stwierdzenie, że jestem mobbingowana albo mobbingowany. Tymczasem nie zawsze te działania, które my określamy jako mobbing, mobbingiem są. Dokładnie. Mobbing jest to, mówiąc najprościej, kolejna forma przemocy, zjawiska przemocy, z tym, że dosyć specyficzną różni się tym, że występuje nie w środowisku domowym, a w pracy. Warunki do spełnienia mobbingu są bardzo podobne, jeśli chodzi o zjawisko przemocy, bo osoba mobbingowana Jest z jakiejś zależności. Najczęściej jest osobą na jakimś niższym stanowisku, podległym jeśli chodzi o zawód, o stanowisko, o pozycję społeczną.

Więc to niekoniecznie tylko z perspektywy szef-pracownik, może to sięgać troszeczkę szerzej. 41200 2020. Czy my potrafimy zauważyć mobbing? Czy potrafimy reagować? Nie tylko wtedy, kiedy sami jesteśmy ofiarą mobbingu, ale kiedy jesteśmy świadkiem takiego mobbingu, to trochę tak, jak powiedział pan Andrzej, można by przełożyć na bycie świadkiem przemocy domowej, czy wobec dzieci, czy wobec partnera, partnerki albo na przykład seniorów i reagowanie lub niereagowanie. Państwo mogą dzwonić, włączać się do dyskusji. Ważna kwestia tutaj padła pani Kamilo. To nie jest tak, bo myślę, że gdzieś jest zakorzenione w naszych głowach, że mobbing dotyczy tylko przełożonego i podwładnego.

Według badania bezpieczeństwo pracy w Polsce w 2025 roku aż 52% pracowników twierdzi, że kiedykolwiek Doświadczyło mobbingu, a 15% to nie jest mało, twierdzi, że wielokrotnie byli ofiarami takiego mobbingu. Inne z kolei badania wskazują, że w ciągu ostatniego półrocza nawet do 40% pracowników Doświadczyło takich sytuacji o charakterze mobbingowym. Panie Andrzeju, kiedy to się zaczyna? Czy musi to dręczenie trwać jakiś czas, żeby już mówić o mobbingu? Czy już jednorazowe na przykład obrażanie, pokrzykiwanie na pracownika będzie mobbingiem? No tu jest sytuacja bardzo symetryczna do zjawiska przemocy, a w końcu mobbing to przemoc.

Pani Kamilo, Pani jest także psychologiem z wykształcenia i tutaj padło to już i z ust Pana Andrzeja i Pani, że mobbing to nie tylko pokrzykiwanie, to nie tylko dawanie zadań do wykonania, które są nierealne do zrealizowania, czyli takie gnębienie, ale to także izolowanie i ktoś by sobie pomyślał, że No ale jaki mobbing? Skoro się mnie nie czepia, skoro nie mam żadnych zadań do wykonania, to mam święty spokój. Czy tu można mówić w ogóle o mobbingu? Tak, to jest jedno z takich zachowań, które pozornie mogłyby nam się wydawać niebudzące zastrzeżeń. No bo rzeczywiście ktoś mi nagle odebrał projekt. Właściwie to przychodzę i mam coraz mniej zadań, więc początkowo nawet może się pojawić taka myśl w głowie, o w końcu jestem w stanie się na przykład...

Czyli poprzez działania mobbingowe ja pokazuję drugiej osobie, ty nie jesteś nic wart jako pracownik, ty do nas nie pasujesz, ty powinieneś stąd odejść, ty nam nie jesteś potrzebny. I w tym przypadku myślę, że to się niestety skutecznie udało. Jak się bronić przed mobbingiem? Czy my potrafimy to robić? 41 200 20 20. Panie Andrzeju, Pan mówił, że mobbing można bardzo ładnie porównać do przemocy domowej. Czasami tracimy czujność i nie widzimy tego momentu, w którym to się zaczyna. Wiemy, że to musi być intencjonalne, że to musi potrwać jakiś czas, chociaż o tym też jeszcze powiemy, ile to Może trwać najkrócej, czy w ogóle jest taka definicja, ale są takie jaskółki, które mówią, oho, tu się coś zaczyna, bądź czujny.

Więc ja też uczulam na to, że oczywiście my jesteśmy trochę nauczeni już od podstawówki, a może się lepiej nie odzywać, a może lepiej po co się mieszać, jeszcze będę następny, a jeszcze oberwę za to. Ale to tak jak ze świadkami przemocy, czy domowej, czy jakiejkolwiek innej, szkolnej na przykład. Reagujmy, po prostu reagujmy, na tyle na ile to jest dla nas komfortowe, na tyle na ile jest to w granicach naszych możliwości, ale brak reakcji jest najgorszą formą tutaj reakcji. Pani Andrzeju, Pan porównuje ten mobbing w miejscu pracy do przemocy, bo mechanizmy są tożsame.

Bardzo się boją pracodawcy takiej łatki. Więc samo przyjście inspekcji pracy w sprawie o mobbing już budzi pewien niepokój i często te reakcje pracodawców, które na przykład niekoniecznie są na etapie kontroli, ale dzieją się już. Po, czyli jednak przychodzi pewna refleksja, coś się u nas dzieje, skoro pracownicy zgłaszają, to my musimy zareagować, bo tak jak powiedziałam ciężar odpowiedzialności spoczywa na pracodawcy. To wejdźmy jeszcze na chwilę pani Andrzeju na podwórko domowe, bo w domu często za zamkniętymi drzwiami dzieje się zło, dzieje się przemoc. Tak jak pan powiedział, są wcale nieodosobnione przypadki, że to osoba, która albo jest mobberem, albo doświadcza mobbingu, później dokonuje przemocy.

Korzystajmy z pomocy, pomoc psychologiczna, pomoc taka wsparciowa. My możemy się dowiedzieć, jak stawiać te granice, czy to, co się dzieje z nami w pracy, czy to faktycznie są zachowania agresywne, przemocowe, jak sobie z tym radzić, nie tylko w kwestii takiej formalnej, ale też dla nas samych, pod względem lepszego radzenia sobie. Proszę o tym pamiętać. Opowiadajmy o tym znajomym, sąsiadce, koleżance. Im więcej osób będzie wiedziało, tym łatwiej nam później będzie Reagować także na działania przemocowe w pracy, czyli na mobbing. Bardzo dziękuję Państwu za to spotkanie. Kamila Pawłowska z Okręgowego Inspektoratu Państwowej Inspekcji Pracy w Kielcach oraz pan Andrzej Folfa z Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Kielcach byli gośćmi naszego spotkania. Dziękuję Państwu bardzo. Dziękuję także Arkowi Millerowi, Michałowi Sierleckiemu za ten dyżur.